​નવી દિલ્હી:આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ કાઉન્સિલ (ICC) દ્વારા મહિલા ક્રિકેટના વિકાસ અને મહિલા ખેલાડીઓના કલ્યાણ માટે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને પ્રશંસનીય પગલું ભરવામાં આવ્યું છે. આઈસીસીએ મહિલા ક્રિકેટરો માટે માતૃત્વ અને વ્યાવસાયિક રમત વચ્ચે સંતુલન જાળવવામાં મદદરૂપ બને તેવી વિશેષ ‘પોસ્ટ-પ્રેગ્નન્સી રીટર્ન-ટુ-પ્લે’ (Return to Play Post-Pregnancy) ગાઈડલાઈન સત્તાવાર રીતે જાહેર કરી છે. આ નવી માર્ગદર્શિકાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે બાળકના જન્મ પછી પણ મહિલા ખેલાડીઓની ક્રિકેટ કારકિર્દી અટકે નહીં અને તેઓ પૂરતી તબીબી તેમજ શારીરિક સુરક્ષા સાથે મેદાન પર સફળ પુનરાગમન કરી શકે.

​આઈસીસીના ચેરમેન જય શાહે આ ઐતિહાસિક નીતિ અંગે સત્તાવાર નિવેદન આપતા જણાવ્યું હતું કે, મહિલા ક્રિકેટનો સતત વિકાસ તક, સમાવેશીતા અને ખેલાડીઓના જીવન તેમજ કારકિર્દીના દરેક તબક્કે તેમની સંભાળ રાખવા પર આધારિત હોવો જોઈએ. કોઈપણ મહિલા ખેલાડીએ માતા બનવા અથવા દેશનું સર્વોચ્ચ સ્તરે પ્રતિનિધિત્વ કરવા વચ્ચે કોઈ એકની જ પસંદગી કરવી પડે તેવી સ્થિતિ ઊભી થવી જોઈએ નહીં. આ નવી માર્ગદર્શિકા રમતની અંદર વધુ સહાયક અને માહિતગાર વાતાવરણ ઊભું કરવા તરફનું એક મહત્વપૂર્ણ પગલું છે.

​ઓસ્ટ્રેલિયાની મહિલા ટીમના ડોક્ટર ફિલિપ્પા ઈન્ગેના નેતૃત્વ હેઠળ આઈસીસી મેડિકલ એડવાઇઝરી કમિટી દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવેલી આ ગાઈડલાઈનમાં ખેલાડીઓની સુરક્ષિત વાપસી માટે વિશેષ ‘૬ આર્સ’ (6 Rs) ફ્રેમવર્ક રજૂ કરવામાં આવ્યું છે. આ ફ્રેમવર્કમાં રેડી (Ready), રિવ્યુ (Review), રિસ્ટોર (Restore), રિકન્ડિશન (Recondition), રિટર્ન (Return) અને રિફાઇન (Refine) એમ છ તબક્કાઓનો સમાવેશ થાય છે. આ મોડેલ બાળકના જન્મ પછી પ્રારંભિક પુનઃપ્રાપ્તિ, તબીબી સમીક્ષાઓ, ક્રમશઃ તાલીમ, ક્રિકેટ-વિશિષ્ટ કન્ડિશનિંગ અને સ્પર્ધાત્મક ક્રિકેટમાં પુનરાગમન પછી સતત દેખરેખ રાખવા સુધીની તમામ બાબતોને આવરી લે છે.

​નિયમો અનુસાર, સગર્ભા ખેલાડીની સજ્જતા માટે દરેક ક્રિકેટ બોર્ડે એક સમર્પિત ‘કેસ મેનેજર’ (જે સામાન્ય રીતે ડોક્ટર અથવા ફિઝિયોથેરાપિસ્ટ હશે) ની નિમણૂક કરવાની રહેશે. આ મેનેજર ખેલાડીની ગર્ભાવસ્થા અને મેદાનમાં પાછા ફરવાની સફર દરમિયાન મુખ્ય સંપર્ક વ્યક્તિ તરીકે કામ કરશે. આ ઉપરાંત ગર્ભાવસ્થાની જાહેરાત વખતે, ત્રીજા ત્રિમાસિક ગાળામાં, બાળકના જન્મના ૬ થી ૮ અઠવાડિયા પછી અને રમત પ્રવૃત્તિઓ ફરી શરૂ થયા બાદ દર ચાર અઠવાડિયે નિયમિત સમીક્ષા બેઠકો યોજવાની ભલામણ કરવામાં આવી છે.

​ખેલાડીઓની વ્યાપક સંભાળ માટે તબીબી સ્ટાફ, ફિઝિયોથેરાપિસ્ટ, મનોવૈજ્ઞાનિકો, ડાયેટિશિયન્સ અને કોચ સહિતની મલ્ટિડિસિપ્લિનરી સપોર્ટ ટીમની પણ જોગવાઈ કરવામાં આવી છે. આઈસીસીએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળા પછી સ્પર્ધાત્મક મેચો રમવાનું બંધ કરવાની ભલામણ કરાય છે, પરંતુ રમત ક્યારે સંપૂર્ણ બંધ કરવી તેનો કોઈ નિશ્ચિત સમયગાળો લાદવામાં આવ્યો નથી. આ નિર્ણય ખેલાડી અને તબીબી સ્ટાફ પર સંયુક્ત રીતે છોડવામાં આવ્યો છે. એટલું જ નહીં, ગર્ભાવસ્થાની જાહેરાત કરવાનો સંપૂર્ણ અધિકાર ખેલાડીનો રહેશે અને કોઈ બોર્ડ ફરજિયાત પ્રેગ્નન્સી ટેસ્ટ કરાવી શકશે નહીં. ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન ખેલાડીઓ નાણાકીય રીતે સધ્ધર રહે અને રમત સાથે જોડાયેલી રહે તે માટે તેમને કોચિંગ અથવા એનાલિસ્ટ જેવી વૈકલ્પિક રોજગારી આપવાની પણ હિમાયત કરાઈ છે.

​આ વ્યવહારિક સહાય અંતર્ગત મહિલા ખેલાડીઓને ફ્લેક્સિબલ તાલીમ વાતાવરણ, રમતના સ્થળોએ બાળકોને સ્તનપાન કરાવવા કે રાખવા માટેની યોગ્ય જગ્યાઓ, ચાઇલ્ડકેર અંગેની સલાહ અને મુસાફરી દરમિયાન શક્ય એટલી સહાય પૂરી પાડવા તમામ સભ્ય દેશોના ક્રિકેટ બોર્ડને આદેશ આપવામાં આવ્યો છે. ભૂતકાળમાં બિસ્માહ મારૂફ અને એમી સેટરથવેટ જેવા ખેલાડીઓએ માતા બન્યા પછી શાનદાર વાપસી કરી છે ત્યારે આ માર્ગદર્શિકા વૈશ્વિક સ્તરે મહિલા ક્રિકેટરો માટે આશીર્વાદરૂપ સાબિત થશે.