વિશ્વના ઉભરતાં ૧૦૦ શહેરોમાં ૫૫ તો ભારતના
વિશ્વસ્તરે ભારતનો વાગ્યો ડંકોઃ ટોપ - ૫૦માં પણ ભારતના ૨૩ શહેરોઃ ૨૦૫૦ સુધીમાં દિલ્હી વિશ્વની ૧૪મી સૌથી મોટી શહેરી અર્થવ્યવહારો બની શકે છે : બેંગ્લોર બન્યું ગ્લોબલ ટેક હબઃ અન્ય મહત્વની શ્રેણીઓમાં પણ ભારતીય શહેરોનો દબદબોઃ યાદીમાં રાજકોટ - ભાવનગર - સુરત - અમદાવાદ - વડોદરા
નવી દિલ્હી તા.૨૩: આગામી વર્ષોમાં ભારત વૈશ્વિક અર્થતંત્રનું કેન્દ્ર બનવા માટે તૈયાર છે. તાજેતરમાં પ્રકાશિત થયેલા ઓક્સફોર્ડ ઇકોનોમિક્સ ગ્લોબલ સિટીઝ ઇન્ડેક્સ ૨૦૨૬ રિપોર્ટમાં, વિશ્વના ૫૭ ઉભરતા શહેરોમાંથી ૫૫ એકલા ભારતમાંથી છે. આનો અર્થ એ થયો કે દર પાંચ ઉભરતા શહેરોમાંથી ચાર ભારતના છે. વિશ્વભરના ૧,૦૦૦ શહેરોમાં આ ૫૭ શહેરોને ઉભરતા સ્ટેન્ડઆઉટ્સ તરીકે વર્ગીકૃત કરવામાં આવ્યા છે.ઓક્સફર્ડ ઇકોનોમિક્સના ૨૦૨૬ ગ્લોબલ સિટીઝ ઇન્ડેક્સ રિપોર્ટ અનુસાર, વિશ્વભરના ટોચના ૧૦૦ ઉભરતા શહેરોમાં ૫૫ ભારતીય શહેરોનો સમાવેશ થાય છે. ભારતના ૨૩ શહેરો પણ ટોચના ૫૦ શહેરોમાં શામેલ છે. ૨૦૫૦ સુધીમાં, દિલ્હી ૨ ટ્રિલિયન ડોલર(૧૯૧.૫૫ લાખ કરોડ)થી વધુની આર્થિક ક્ષમતા સાથે વિશ્વનું ૧૪મું સૌથી મોટું શહેરી અર્થતંત્ર બની શકે છે. જોકે, જીવનની ગુણવત્તા, પર્યાવરણ, માળખાગત સુવિધાઓ અને આવકની અસમાનતા જેવા મુદ્દાઓને કારણે, એક પણ ભારતીય શહેર ટોચના ૨૫૦ શહેરોમાં શામેલ નથી.
આ ૪૬ શહેરોમાં મધ્યપ્રદેશના ત્રણ (ભોપાલ, ગ્વાલિયર અને જબલપુર) અને રાજસ્થાનના બે - જયપુર અને ઉદયપુરનો સમાવેશ થાય છે. તમિલનાડુ સાત શહેરો (ચેન્નઈ, કોઈમ્બતુર, મદુરાઈ, સાલેમ, તિરુચિરાપલ્લી, તિરુપુર અને વેલ્લોર) સાથે યાદીમાં આગળ છે. કર્ણાટકમાં છ શહેરો (બેંગલુરુ, બેલાગવી, હુબલી-ધારવાડ, કલબુરાગી, મેંગલુરુ અને મૈસુરુ) છે, અને મહારાષ્ટ્ર અને ગુજરાતમાં પાંચ-પાંચ શહેરો છે. આ શ્રેણી વિકાસશીલ દેશોના શહેરોને આપવામાં આવે છે જે તેમની રાષ્ટ્રીય સરેરાશ કરતા ઝડપી ઉત્પાદકતા વૃદ્ધિ અને માથાદીઠ આવક દર્શાવે છે.
રિપોર્ટ મુજબ, આ વૃદ્ધિનું સૌથી મોટું કારણ ભારતીય શહેરોનું ટેકનોલોજી, નાણાકીય અને વ્યવસાયિક સેવાઓ જેવા ઉચ્ચ-ઉત્પાદકતા ક્ષેત્રો તરફ ઝડપી પરિવર્તન છે. રિપોર્ટમાં બેંગલુરુનો ઉલ્લેખ ૅવૈશ્વિક ટેક હબૅ તરીકે ઉભરી રહ્યો છે. રિપોર્ટમાં બેંગલુરુને ત્રણ મુખ્ય શ્રેણીઓમાં શામેલ કરવામાં આવ્યો છેઃ પ્રાદેશિક અગ્રણી શહેર, વિકાસશીલ મહાનગર અને ઉભરતો તારો. વધુમાં, આગામી પાંચ વર્ષમાં તે વિશ્વનું પાંચમું સૌથી ઝડપથી વિકસતું શહેર બનવાનો અંદાજ છે.
પ્રાદેશિક અગ્રણીઓઃ બેંગલુરુ, ચેન્નાઈ, દિલ્હી, મુંબઈ ઔદ્યોગિક કેન્દ્રોઃ બોકારો, ધનબાદ, સુરત વિકાસશીલ મેગા શહેરોઃ બેંગલુરુ, ચેન્નાઈ, દિલ્હી, હૈદરાબાદ, કોલકાતા, મુંબઈ આર્થિક ઉત્પાદન અને જીડીપી (૨૦૫૦ સુધીમાં): દિલ્હી, મુંબઈ વસ્તી અને વસ્તી વિષયક (૨૦૫૦ સુધીમાં ટોચના ૨૦): દિલ્હી, કોલકાતા, મુંબઈ, બેંગલુરુ
રસપ્રદ વાત એ છે કે, વૈશ્વિક અગ્રણી શહેરો (૨૧), સાંસ્કૃતિક રાજધાની (૬૪) અને ટકાઉ શહેરો (૬૩) ની યાદીમાં કોઈ ભારતીય શહેર સ્થાન પામ્યું નથી.
ભારતના ૪૬ ઉભરતા શહેરોની સંપૂર્ણ યાદી આ પ્રમાણે છેઃ દિલ્હી, જયપુર, ભોપાલ, સુરત, આગ્રા, અમદાવાદ, અમરાવતી, અમૃતસર, બેલાગવી, બેંગલુરુ, ભાવનગર, ભુવનેશ્વર, બોકારો, ચંદીગઢ, ચેન્નાઈ, કોઈમ્બતુર, ગુંટુર, ગ્વાલિયર, હુબલી-ધારવાડ, હૈદરાબાદ, જબલપુર, જલંધર, કલકત્તા, જલંધર, જલંધર. લુધિયાણા, મદુરાઈ, મેંગલુરુ, મેરઠ, મુંબઈ, મૈસુર, નાગપુર, નેલ્લોર, પટના, પુણે, રાજકોટ, સાલેમ, સોલાપુર, તિરુચિરાપલ્લી, તિરુપુર, ઉદયપુર, વડોદરા, વેલ્લોર, વિજયવાડા, વિશાખાપટ્ટનમ.
અહેવાલ મુજબ, છેલ્લા ૨૫ વર્ષમાં શહેરની વસ્તી બમણીથી વધુ થઈ ગઈ છે, અને ૨૦૦૦ થી GDP સરેરાશ વાર્ષિક ૧૦% વૃદ્ધિ પામી છે. પ્રસ્તાવિત નવા AI સિટીનો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે, જેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે શહેર BPO થી આગળ વધશે અને R&D, ડીપ ટેક અને AI સેવાઓનું કેન્દ્ર બનશે.
દિલ્હી ૪૯ સ્થાન ઉપર ચઢશેઃ આગામી ૨૪ વર્ષમાં દિલ્હી ૪૯ સ્થાન ઉપર ચઢશે. હાલમાં વૈશ્વિક રેન્કિંગમાં ટોચના ૧૦૦ ની બહાર, દિલ્હી (૨૬૮મું) આગામી દાયકાઓમાં સૌથી ઝડપી GDP વૃદ્ધિ દર ધરાવતા શહેરોમાંનું એક બનશે. ૨૦૫૦ સુધીમાં, દિલ્હી અને મુંબઈ પણ વિશ્વના સૌથી વધુ વસ્તી ધરાવતા મહાનગરો બનશે.
માનવ રાજધાનીમાં દેહરાદૂન ૪૭૯ ક્રમે છે. પર્વતીય રાજ્ય પર્યાવરણ (૬૧૪) અને જીવનની ગુણવત્તા (૮૭૯) માં પાછળ છે. હરિદ્વાર, ઋષિકેશ અને રૂરકી જેવા શહેરોની યાદીમાંથી ગેરહાજરી દર્શાવે છે કે રાજ્યની આર્થિક પ્રવૃત્તિ મોટાભાગે રાજધાની સુધી મર્યાદિત છે. ગુરુગ્રામ અને ફરીદાબાદને ફઘ્ય્ શહેરો તરીકે ગણવામાં આવે છે અને તેથી તેમને ૧,૦૦૦ શહેરોની યાદીમાં સામેલ કરવામાં આવ્યા નથી.
જોકે ભારતીય શહેરો માનવ મૂડી અને આર્થિક વિકાસમાં સારું પ્રદર્શન કરે છે, જીવનની ગુણવત્તા, પર્યાવરણ, માળખાગત સુવિધાઓ અને આવકની અસમાનતા જેવા પરિમાણો પર ઓછા સ્કોર કોઈપણ શહેરને એકંદર રેન્કિંગમાં ટોચના ૧૦૦ અથવા ૨૫૦ માં સ્થાન મેળવવાથી અટકાવે છે.
એકંદર રેન્કિંગમાં મુખ્ય શહેરોનું સ્થાન
નંબર શહેર એકંદર રેન્કિંગ
૧ દિલ્હી ૨૬૮મું સ્થાન
૨ બેંગલુરુ ૩૧૧મું સ્થાન
૩ મુંબઈ ૩૩૦મું સ્થાન
૪ ચેન્નાઈ ૩૮૧મું સ્થાન
૫ હૈદરાબાદ ૪૨૧મું સ્થાન
૬ પુણે ૪૨૭મું સ્થાન
૭ ત્રિશૂર ૪૭૭મું સ્થાન.
(10:57 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
