નવી દિલ્હી :  દેશમાં ગંભીર બીમારીઓથી પીડાતા દર્દીઓ માટે મોંઘી દવાઓ ખરીદવી એ માત્ર આર્થિક બોજ નથી પરંતુ જીવલેણ આઘાત સમાન બની ગયું છે. મંગળવારે સુપ્રીમ કોર્ટમાં દવાઓની કિંમતો અંગે ચાલી રહેલી એક મહત્ત્વની અરજીની સુનાવણી દરમિયાન અદાલતે કેન્દ્ર સરકારની નીતિઓ પર આકરા પ્રહાર કર્યા હતા. ન્યાયાધીશ વિક્રમ નાથ અને ન્યાયાધીશ સંદીપ મહેતાની ખંડપીઠે દવાની મૂળ ખરીદ કિંમત  અને છાપેલી મહત્તમ વેચાણ કિંમત (MRP) વચ્ચેના વિશાળ તફાવતને જોઈને ભારે નારાજગી વ્યક્ત કરી હતી. કોર્ટે અહીં સુધી કહ્યું કે, હોસ્પિટલો કે દવા ઉત્પાદકો દર્દીઓ પર આ પ્રકારની 'દિવસ-આથમ્યા વગરની લૂંટ'  ચલાવીને પોતાની કમાણી વધારી શકે નહીં.

સુનાવણી દરમિયાન જસ્ટિસ સંદીપ મહેતાએ એક ચોંકાવનારું ઉદાહરણ આપતાં નોંધ્યું કે કેન્સરની એક મહત્વપૂર્ણ દવા, જે છૂટક વેપારી કે હોસ્પિટલને માત્ર રૂ. ૨,૭૦૦ માં મળે છે, તેના પર દર્દીઓ માટે MRP રૂ. ૨૭,૦૦૦ છાપવામાં આવે છે! આટલી મોટી ૯૦૦% થી ૧૦૦૦% સુધીની નફાખોરી સત્તાવાર રીતે ચાલવા દેવા બદલ કોર્ટે કેન્દ્ર સરકારને ઘેરી હતી. "આખી સિસ્ટમ આ ફાર્માસ્યુટિકલ કંપનીઓને જ મદદ કરવા માટે કેમ કામ કરી રહી છે?" એવો તીખો સવાલ કરતા બેન્ચે ઉમેર્યું કે દેશમાં દવાઓની કિંમતોનું નિયંત્રણ કરતી સંસ્થા 'નેશનલ ફાર્માસ્યુટિકલ પ્રાઇસિંગ ઓથોરિટી'  સંપૂર્ણપણે નિષ્ક્રિય અને 'ડેડ' સંસ્થા બની ગઈ હોય તેવું લાગે છે.

બીજી તરફ, કેન્દ્ર સરકાર વતી હાજર રહેલા એડિશનલ સોલિસિટર જનરલ ઐશ્વર્યા ભાટીએ બચાવ કરતા જણાવ્યું હતું કે ભારત વિશ્વમાં સૌથી સસ્તી દવાઓ પૂરી પાડતા દેશોમાંથી એક છે અને સરકારની નીતિ સમગ્ર ફાર્મા પર્યાવરણને નિયંત્રિત કરવાની નથી. પરંતુ બેન્ચે આ દલીલને ફગાવી દેતાં કહ્યું હતું કે "સરકારની આખ સામે જ આ બધું થઈ રહ્યું છે અને સરકાર તેને અનિયંત્રિતપણે ચાલવા દે છે." કોર્ટે સવાલ ઉઠાવ્યો હતો કે શું સામાન્ય નાગરિકોના સ્વાસ્થ્ય અને જીવનના અધિકાર કરતા કંપનીઓનો અનલિમિટેડ નફો વધારે મહત્વનો છે? બેન્ચે તમામ પક્ષકારોની આકરી દલીલો સાંભળ્યા બાદ આ મામલે પોતાનો મહત્વનો ચુકાદો આદેશ અનામત રાખ્યો છે.