નવી દિલ્હી: ચોક્કસપણે, પશ્ચિમ એશિયામાં ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચેના ભીષણ યુદ્ધને કારણે જ્યારે વૈશ્વિક જળમાર્ગો પર જોખમ તોળાઈ રહ્યું છે, ત્યારે ભારત માટે રાહતના મોટા સમાચાર સામે આવ્યા છે. વિશ્વના સૌથી સંવેદનશીલ ગણાતા 'હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ' (Hormuz Strait) માં ઈરાની નૌકાદળે ભારતીય LPG ટેન્કર માટે તારણહાર બનીને તેને સુરક્ષિત રીતે પસાર થવામાં મદદ કરી છે. બ્લૂમબર્ગના અહેવાલ અનુસાર, ગયા અઠવાડિયે અત્યંત તણાવપૂર્ણ સ્થિતિ વચ્ચે ઈરાને બે ભારતીય જહાજોને પોતાના નિયંત્રિત જળક્ષેત્રમાંથી પસાર થવાની ખાસ મંજૂરી આપી હતી. આ ઘટનાને મોદી સરકારની મજબૂત વિદેશ નીતિ અને ઈરાન સાથેના ગાઢ રાજદ્વારી સંબંધોની મોટી સફળતા તરીકે જોવામાં આવી રહી છે.

સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, હોર્મુઝની સામુદ્રધુની પાર કરતી વખતે ભારતીય LPG ટેન્કરો સતત ઈરાની નૌકાદળ સાથે રેડિયો સંપર્કમાં હતા. ઈરાની સૈન્યએ જહાજ પર લહેરાતો ભારતનો ત્રિરંગો, જહાજનું ગંતવ્ય સ્થાન અને ખાસ કરીને ક્રૂ મેમ્બર્સની રાષ્ટ્રીયતા અંગેની તમામ વિગતો મેળવી હતી. જહાજ પરના તમામ કર્મચારીઓ ભારતીય હોવાની ખાતરી થયા બાદ, ઈરાની નેવીએ તેમને એક સુરક્ષિત અને નિયુક્ત માર્ગ પર આગળ વધવા માટે માર્ગદર્શન આપ્યું હતું. આ બાબત સંકેત આપે છે કે ઈરાન અત્યારે આંતરરાષ્ટ્રીય દબાણ વચ્ચે પણ ભારત જેવા મિત્ર દેશોના વ્યાપારી હિતોને નુકસાન ન પહોંચે તેનું પૂરતું ધ્યાન રાખી રહ્યું છે.

નિષ્ણાતોના મતે, ઈરાન અત્યારે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી પસાર થતા જહાજો પર કડક દેખરેખ રાખી રહ્યું છે અને માત્ર પસંદગીના દેશોને જ પરવાનગી આપી રહ્યું છે. જ્યારે આ વિસ્તારમાં હજુ પણ અંદાજે 22 જેટલા ભારતીય જહાજો અને સેંકડો ક્રૂ મેમ્બર્સ ફસાયેલા છે, ત્યારે આ LPG ટેન્કરનું સફળ પરિવહન અન્ય જહાજો માટે પણ આશાનું કિરણ લઈને આવ્યું છે. ભારતીય નૌકાદળે પણ ઉત્તરી અરબી સમુદ્રમાં પોતાના યુદ્ધજહાજો તૈનાત કર્યા છે, જેથી ભારતીય જહાજોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરી શકાય. એસ. જયશંકર પોતે ઈરાનના વિદેશ મંત્રી સાથે સતત ટેલિફોનિક સંપર્કમાં છે અને બાકીના જહાજોને વહેલી તકે મુક્ત કરવા માટે વાતચીત કરી રહ્યા છે.

વૈશ્વિક સ્તરે ઊર્જા સુરક્ષા માટે હોર્મુઝની સામુદ્રધુની અત્યંત મહત્વની છે, કારણ કે દુનિયાનો મોટો હિસ્સો ગેસ અને તેલ માટે આ માર્ગ પર નિર્ભર છે. યુદ્ધના વાદળો વચ્ચે આ માર્ગ બંધ થવાની ભીતિ સેવાઈ રહી હતી, પરંતુ ભારત અને ઈરાન વચ્ચેનું આ સંકલન દર્શાવે છે કે રાજદ્વારી વાતચીત દ્વારા મોટામાં મોટી કટોકટીનો ઉકેલ લાવી શકાય છે. આગામી દિવસોમાં જો સંઘર્ષ વધુ વણસે, તો ભારતની વ્યૂહાત્મક સ્વાયત્તતા અને ઈરાન સાથેની મિત્રતા ભારતીય અર્થતંત્રને ઊર્જા સંકટમાંથી ઉગારવામાં નિર્ણાયક સાબિત થશે. હાલમાં ભારત સરકારની પ્રાથમિકતા દરિયામાં ફસાયેલા તમામ ભારતીય નાગરિકોને સુરક્ષિત રીતે વતન પરત લાવવાની છે.