<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Wednesday, 29th October 2025

૧૯ કરોડને રોજગારી આપનારા સેવા ક્ષેત્રના ૮૭% લોકોને પીએફ - પેન્‍શન નહિ

કૃષિ પછી સેવા ક્ષેત્ર દેશનો સૌથી મોટો રોજગારદાતા છે નીતિ આયોગના અહેવાલ મુજબ ૮૭% કામદારો પાસે પ્રોવિડન્‍ટ ફંડ અને પેન્‍શન સહિત સામાજિક સુરક્ષાનો અભાવ છે

નવી દિલ્‍હી, તા.૨૯: સેવા ક્ષેત્ર દેશનું બીજું સૌથી મોટું રોજગાર ક્ષેત્ર છે, જે આશરે ૧૯ કરોડ લોકોને રોજગારી આપે છે, પરંતુ ૮૭% કામદારો પાસે પ્રોવિડન્‍ટ ફંડ અને પેન્‍શન સહિત સામાજિક સુરક્ષાનો અભાવ છે. મંગળવારે જાહેર કરાયેલ નીતિ આયોગના અહેવાલમાં આ વાત કહેવામાં આવી હતી. નીતિ આયોગના સીઈઓ વીવીઆર સુબ્રમણ્‍યમે આ અહેવાલ બહાર પાડ્‍યો. સુબ્રમણ્‍યમે કહ્યું, આ અભ્‍યાસમાં ત્રણ મુખ્‍ય પડકારો બહાર આવ્‍યા છે. મોટી સંખ્‍યામાં લોકો અનૌપચારિક નોકરીઓમાં છે અને નોકરીની ગુણવત્તા નબળી છે, પુરુષ અનેસ્ત્રી કામદારોની સ્‍થિતિમાં વિશાળ અંતર છે, અને કેટલાક ક્ષેત્રોમાં અન્‍ય કરતા ઓછી તકો છે.

અહેવાલમાં કહેવામાં આવ્‍યું છે કે, સેવાઓ રાષ્‍ટ્રીય ઉત્‍પાદનમાં લગભગ અડધા ફાળો આપે છે, પરંતુ રોજગારની તકોમાં તેમનો હિસ્‍સો ત્રીજા ભાગ કરતા ઓછો છે. મોટાભાગની નોકરીઓ કાયમી અને ઓછા પગારવાળી નથી. ગ્રામીણ વિસ્‍તારોમાં કુલ કાર્યબળના ૨૦% કરતા ઓછા સેવા ક્ષેત્રમાં છે, જ્‍યારે શહેરી વિસ્‍તારોમાં તે ૬૦% છે. ગ્રામીણ સેવાઓમાં મહિલાઓ પુરુષોની કમાણી કરતા અડધા કરતા ઓછી કમાણી કરે છે.સ્ત્રીઓ દરરોજ સરેરાશ રૂ.૨૧૩ કમાય છે, જ્‍યારે પુરુષો સરેરાશ રૂ.૪૫૧ કમાય છે.

પરંપરાગત વિરુદ્ધ આધુનિકઃ સેવાઓ, મુખ્‍યત્‍વે વેપાર, પરિવહન અને શિક્ષણ, બે તળતીયાંશ કરતાં વધુ નોકરીઓ માટે જવાબદાર છે, પરંતુ નવી રોજગારી બનાવવાની તેમની ક્ષમતા ઘટી રહી છે. IT, ફાઇનાન્‍સ, આરોગ્‍યસંભાળ અને વ્‍યાવસાયિક સેવાઓમાં નોકરીઓ અને પગાર વધારવાની ક્ષમતા છે, પરંતુ આ ક્ષેત્રો કદમાં નાના છે.

શું કરવાની જરૂર છે? : અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે કાર્યબળમાં સેવા ક્ષેત્રનો હિસ્‍સો વધારવા માટે, વધુ લોકોને અનૌપચારિક નોકરીઓથી ઔપચારિક નોકરીઓમાં લાવવા જોઈએ. સ્‍વ-રોજગાર, ગિગ વર્કસ અને પ્‍લ્‍પ્‍ચ્‍ કામદારોને પેન્‍શન અને અન્‍ય પેન્‍શન જેવા સામાજિક સુરક્ષા લાભો પૂરા પાડવા જોઈએ. મહિલાઓ અને ગ્રામીણ યુવાનો માટે કૌશલ્‍ય અને ડિજિટલ માળખાગત સુવિધાઓ વિકસાવવા જોઈએ.(૨૩.૩)

 

(10:01 AM IST)