લંડન: દક્ષિણ વેલ્સમાં એક સ્થળે ખોદકામ કરી રહેલા પુરાતત્વવિદોને ડઝનબંધ હાડપિંજરો મળી આવ્યા છે - જેમાં મોટાભાગની મહિલાઓ છે - જે "ઇતિહાસના ખરેખર નબળી રીતે સમજાયેલા સમયગાળામાં એક બારી" ખોલે છે.
કાર્ડિફ યુનિવર્સિટીમાં પ્રારંભિક મધ્યયુગીન પુરાતત્વના રીડર અને પ્રોજેક્ટ લીડર એન્ડી સીમને બુધવારે CNN ને જણાવ્યું હતું કે, 400 થી 1100 એડી સુધીના પ્રારંભિક મધ્યયુગીન યુગના આ હાડપિંજરો "એક એવા સમયગાળાના છે જે ઐતિહાસિક સ્ત્રોતોમાં ખૂબ જ નબળી રીતે દસ્તાવેજીકૃત છે, અને જેના માટે આપણી પાસે તુલનાત્મક રીતે ઓછા પુરાતત્વીય સ્થળો છે."
તેમણે કહ્યું કે અત્યાર સુધીમાં કુલ 41 હાડપિંજરો ખોદવામાં આવ્યા છે, જેમાંથી મોટાભાગના એ મહિલાઓના છે જે કૃષિમાં સખત મહેનત કરીને કઠોર જીવન જીવતી હોવાનું જણાય છે. તેમને વ્યક્તિગત કબરોમાં દફનાવવામાં આવ્યા હતા અને તેઓ લગભગ 500 થી 600 એડીની આસપાસ જીવ્યા હતા.
સીમને કહ્યું, "તેમનું રોજિંદું જીવન ખૂબ જ મુશ્કેલ હોવાનું જણાય છે," અને ઉમેર્યું કે સંશોધકોને આર્થરાઈટિસ અને ડિજનરેટિવ સાંધાના રોગો તેમજ તૂટેલા હાડકાં અને રૂઝાયેલા ફ્રેક્ચરના પુરાવા મળ્યા છે. તેમણે કહ્યું, "તેઓ ખૂબ સ્વસ્થ વ્યક્તિઓનો સમૂહ ન હતા, પરંતુ તેઓ એકબીજાની સંભાળ રાખતા હતા," અને પગના રૂઝાયેલા ફ્રેક્ચર અને એક કિસ્સામાં તૂટેલી ગરદનનો ઉલ્લેખ કર્યો, જે કૃષિ અકસ્માતોના કારણે હોવાનું માનવામાં આવે છે.
અન્ય તારણોમાં એ હકીકતનો સમાવેશ થાય છે કે દરિયાની નજીક હોવા છતાં આ લોકો માછલી ખાતા હોવાનું જણાતું નથી, અને એ પણ કે લોકો સ્થળની નજીક રહેતા હશે, કદાચ કબ્રસ્તાનમાં જ ખાતા-પીતા પણ હશે, એમ સીમને જણાવ્યું હતું.
અવશેષો પર જોવા મળતી ઇજાઓ અને રોગો હોવા છતાં, સંશોધકોને એવા પુરાવા પણ મળ્યા છે કે કબરોમાંના કેટલાક લોકો ઉચ્ચ દરજ્જાના વ્યક્તિઓ હતા જેમના મુખ્ય ભૂમિ યુરોપ સાથે સંપર્ક હશે. ઉદાહરણ તરીકે, દક્ષિણપશ્ચિમ ફ્રાન્સથી આયાત કરવામાં આવેલા ખૂબ જ ઝીણા કાચના પીવાના વાસણોના ટુકડાઓ હતા, એમ સીમને જણાવ્યું હતું. તેમણે સમજાવ્યું, "ઉચ્ચ દરજ્જાની સામગ્રી અને વ્યક્તિઓની નબળી તબિયત વચ્ચેનો વિરોધાભાસ બહુ આશ્ચર્યજનક નથી." તેમણે કહ્યું, "આ એ સમયગાળો હતો જેમાં ધનિક અને ગરીબ વચ્ચેનો તફાવત બહુ મોટો નહોતો, અને એવું લાગે છે કે દરેક વ્યક્તિ મોટાભાગે કૃષિમાં સંકળાયેલા હતા." તેમણે ઉમેર્યું, "કબ્રસ્તાનમાં ઉચ્ચ દરજ્જાની પ્રવૃત્તિ થઈ રહી છે, તેનો અર્થ એ નથી કે દરેક વ્યક્તિ જરૂરી રીતે ઉચ્ચ દરજ્જાની વ્યક્તિ હોય."
હવે, ટીમ એ સંશોધન કરવાની યોજના બનાવી રહી છે કે શું લોકો અને માલસામાન વેલ્સ અને દક્ષિણપશ્ચિમ ફ્રાન્સ વચ્ચે મુસાફરી કરતા હશે, તેમજ બાકીના સ્થળનું ખોદકામ પણ કરશે, જ્યાં કુલ લગભગ 80 લોકોના અવશેષો હોવાનો અંદાજ છે. કાર્ડિફ યુનિવર્સિટીમાં સ્થિત બાયોઆર્કિયોલોજિસ્ટ કેટી ફૈલેસે જણાવ્યું હતું કે કબ્રસ્તાનમાં કામ સારી રીતે ચાલી રહ્યું છે. યુનિવર્સિટી દ્વારા બુધવારે પ્રકાશિત એક નિવેદનમાં તેણીએ કહ્યું, "અમે હવે ખરેખર ઉત્તેજક તબક્કામાં છીએ, જ્યાં અમે કબ્રસ્તાનમાં દફનાવવામાં આવેલા લોકોનું સંપૂર્ણ ચિત્ર બનાવવાનું શરૂ કરી રહ્યા છીએ. અમારા પ્રારંભિક આઇસોટોપિક કાર્ય સૂચવે છે કે ઘણા લોકો સ્થાનિક મૂળના છે." "ડીએનએ પરીક્ષણો કરવામાં આવ્યા છે તેથી અમારી લેબનું કામ આગામી મહિનાઓમાં વધુ વિગતો જાહેર કરશે."
સીમને કહ્યું કે એકવાર તમામ અવશેષો ખોદાઈ જાય અને તેનું વિશ્લેષણ થઈ જાય પછી, તેમને કબ્રસ્તાનમાં ફરીથી દફનાવવામાં આવશે જેમ કે તેઓને પ્રથમવાર દફનાવવામાં આવ્યા હતા, અને આ સ્થળ મુલાકાતીઓ માટે ખોલવામાં આવશે.