વોશિંગ્ટન, 7 એપ્રિલ 2025: વૈશ્વિક શેરબજારોમાં મોટી ઉથલપાથલ જોવા મળી રહી છે. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ દ્વારા લાદવામાં આવેલા વૈશ્વિક ટેરિફની અસરે સોમવારે યુએસનું પ્રમુખ શેરબજાર સૂચકાંક S&P 500 ટૂંકા સમય માટે બેર માર્કેટ (મંદીનું બજાર)માં પ્રવેશ્યું. આ સ્થિતિ 2022 પછી પ્રથમ વખત જોવા મળી છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આ ઘટના અર્થતંત્ર પર નોંધપાત્ર અસર કરી શકે છે અને રોકાણકારોમાં ચિંતાનું વાતાવરણ ઊભું થયું છે.

બેર માર્કેટ એટલે શું? શેરબજારની મંદીનું સરળ અર્થઘટન:
બેર માર્કેટ અથવા મંદીનું બજાર એ શેરબજારની એવી સ્થિતિ છે જ્યારે કોઈ સૂચકાંક તેના તાજેતરના ઉચ્ચ સ્તરથી 20 ટકા કે તેથી વધુ ઘટે છે. આ સ્થિતિ રોકાણકારોમાં અર્થતંત્રના ભવિષ્ય અંગેના પેસિમિઝમ (નિરાશાવાદ)નો સંકેત આપે છે. S&P 500 સોમવારે સવારે નીચું ખૂલ્યું હતું અને તે તેના છેલ્લા ઉચ્ચ સ્તર (19 ફેબ્રુઆરી)થી 17.4 ટકા નીચે ગયું હતું. જો આ સત્રના અંતે 3.1 ટકા કે તેથી વધુનો ઘટાડો થશે તો તે સત્તાવાર રીતે બેર માર્કેટમાં પ્રવેશી જશે.

ટ્રમ્પની નીતિઓથી બજારમાં અફરાતફરી:
ટ્રમ્પે વૈશ્વિક ટેરિફ લાગુ કર્યા બાદ શેરબજારોમાં ભારે ઘટાડો જોવા મળ્યો. તેમણે સોમવારે જણાવ્યું કે આ ટેરિફથી અમેરિકાને “અબજો ડોલરની આવક” થશે અને અન્ય દેશો અમેરિકા સાથે વેપારમાં “શોષણ” કરી રહ્યા હતા. જોકે, આ નિવેદનથી બજારમાં સ્થિરતા આવવાને બદલે વધુ અસ્થિરતા જોવા મળી. મોર્ગન સ્ટેનલીના વિશ્લેષકોએ ચેતવણી આપી છે કે શેરબજારમાં હજુ વધુ મોટો ઘટાડો થઈ શકે છે, જ્યારે ગોલ્ડમેન સૅક્સે આર્થિક વૃદ્ધિની આગાહી ઘટાડી દીધી છે અને આગામી વર્ષે અમેરિકામાં મંદીનું જોખમ વધ્યું હોવાનું જણાવ્યું છે.

શું અમેરિકા હાલમાં બેર માર્કેટમાં છે? નિષ્ણાતોનું મંતવ્ય:
હાલના ડેટા મુજબ, S&P 500 સોમવારે બેર માર્કેટની નજીક પહોંચી ગયું છે. નાસડેક કમ્પોઝિટ અને રસેલ 2000 જેવા અન્ય સૂચકાંકો પહેલેથી જ બેર માર્કેટમાં છે. નાની કંપનીઓ, જે આર્થિક આંચકાઓ માટે વધુ સંવેદનશીલ હોય છે, તેમાં પણ ભારે ઘટાડો નોંધાયો છે. નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે ટ્રમ્પની વેપાર નીતિઓથી આગામી દિવસોમાં બજારમાં વધુ અસ્થિરતા જોવા મળી શકે છે.

રોકાણકારો માટે શું છે ઉપાય?
આવા સમયમાં રોકાણકારો માટે શું કરવું એ મોટો પ્રશ્ન છે. લાંબા ગાળાના રોકાણકારો માટે બેર માર્કેટ એક તક બની શકે છે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે વૈવિધ્યસભર અને ઓછા ખર્ચવાળા ઇન્ડેક્સ ફંડમાં રોકાણ એ એક સફળ રણનીતિ રહી છે. જોકે, જે લોકો નિવૃત્તિની નજીક છે અથવા ટૂંકા ગાળાનું રોકાણ કરવા માગે છે, તેમણે બોન્ડ્સમાં રોકાણ વધારવું જોઈએ, કારણ કે મંદીના સમયમાં બોન્ડ્સ વધુ સ્થિર રહે છે.

બેર માર્કેટનો ઇતિહાસ:
યુએસ શેરબજાર ઇતિહાસમાં હંમેશા મંદીમાંથી બહાર આવ્યું છે. 2020માં કોરોના મહામારી દરમિયાન બેર માર્કેટ જોવા મળ્યું હતું, પરંતુ ફેડરલ રિઝર્વના હસ્તક્ષેપથી છ મહિનામાં બજાર પાછું ઊભું થયું હતું. 2022માં ફુગાવાના ભયથી બેર માર્કેટ આવ્યું હતું, જે લગભગ એક વર્ષ ચાલ્યું. 1929થી અત્યાર સુધી S&P 500 15 વખત બેર માર્કેટમાં ગયું છે અને સરેરાશ 18.9 મહિના સુધી આ સ્થિતિ રહી છે.

આગળ શું થશે?
ટ્રમ્પે ફેડરલ રિઝર્વને વ્યાજદર ઘટાડવાની માગણી કરી છે, પરંતુ ફેડરલ રિઝર્વ હાલમાં કોઈ ઉતાવળમાં નથી. બેર માર્કેટ ક્યારેક મંદીનું કારણ બને છે, પરંતુ દરેક વખતે એવું થાય નહીં. જો મંદી આવે તો રોજગારી પર મોટી અસર પડી શકે છે, જેમ કે 2020માં કોરોના સમયે બેરોજગારી ગ્રેટ ડિપ્રેશન પછીના સૌથી ખરાબ સ્તરે પહોંચી હતી. રોકાણકારો અને અર્થશાસ્ત્રીઓ હવે આગામી દિવસો પર નજર રાખી રહ્યા છે.