ગાંધીનગર: ગુજરાત સરકાર દ્વારા સરકારી નોકરીની તૈયારી કરતા લાખો ઉમેદવારો માટે એક મહત્વપૂર્ણ અને ખૂબ જ મોટા સમાચાર સામે આવ્યા છે. રાજ્યમાં પોલીસ સબ-ઈન્સ્પેક્ટર (PSI) અને એક્સાઈઝ ઈન્સ્પેક્ટરની ભરતી પ્રક્રિયામાં ધરમૂળથી ફેરફાર કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. અત્યાર સુધી માત્ર એક જ મુખ્ય લેખિત પરીક્ષા અને શારીરિક કસોટીના આધારે લેવાતી આ ભરતીમાં હવે સરકારે નવી દ્વિ-સ્તરીય પરીક્ષા પદ્ધતિ (Two-tier Exam System) અમલમાં મૂકવાની સત્તાવાર જાહેરાત કરી છે. આ નવા નિયમોને કારણે હવે માત્ર એક જ પરીક્ષા પાસ કરીને ખાખી વર્દી મેળવવાની આશા રાખતા ઉમેદવારોએ પોતાની તૈયારીની વ્યૂહરચના બદલવી પડશે.
નવા જાહેર કરાયેલા માળખા મુજબ, હવેથી સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષા વધુ કડક અને પારદર્શક બનાવવામાં આવશે. ગૃહ વિભાગ અને નાણાં વિભાગના સંકલનથી લેવાયેલા આ નિર્ણય પાછળનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય વહીવટી તંત્રમાં વધુ સક્ષમ, બૌદ્ધિક અને શારીરિક રીતે સજ્જ અધિકારીઓની ભરતી કરવાનો છે. નવી પ્રક્રિયા અંતર્ગત ઉમેદવારોએ હવે સૌપ્રથમ પ્રાથમિક પરીક્ષા (Prelims) આપવાની રહેશે, જેમાં ઉત્તીર્ણ થનારા સીમિત ઉમેદવારોને જ મુખ્ય પરીક્ષા (Mains) આપવાની તક મળશે. આ ઉપરાંત, શારીરિક યોગ્યતાના ધોરણો પણ પૂર્વનિર્ધારિત નિયમો મુજબ જ જાળવી રાખવામાં આવ્યા છે, જેથી શારીરિક અને માનસિક બંને સ્તરે સક્ષમ ઉમેદવારોની પસંદગી થઈ શકે.

નવી ભરતી પ્રક્રિયાના મુખ્ય મુદ્દાઓ:
 દ્વિ-સ્તરીય પરીક્ષા માળખું: હવેથી પરીક્ષા બે તબક્કામાં લેવાશે - પ્રથમ પ્રિલિમિનરી (હેતુલક્ષી) અને ત્યારબાદ મુખ્ય પરીક્ષા (વર્ણનાત્મક/વિગતવાર).
 સ્ક્રીનિંગ પ્રક્રિયા વધુ કડક:પ્રિલિમ્સ પરીક્ષા માત્ર ઉમેદવારોના સ્ક્રીનિંગ માટે રહેશે, જેના ગુણ આખરી મેરિટમાં ગણાશે નહીં, પરંતુ તે મુખ્ય પરીક્ષા માટે ક્વોલિફાય થવા જરૂરી રહેશે.
 મુખ્ય પરીક્ષા (Mains): મુખ્ય લેખિત પરીક્ષામાં ઉમેદવારોના જ્ઞાન, કાયદાકીય સમજ અને ભાષાકીય પકડની ઊંડાણપૂર્વક ચકાસણી કરવામાં આવશે.
 
શારીરિક કસોટીનું મહત્વ: પોલીસ અને એક્સાઈઝ વિભાગની જરૂરિયાત મુજબ શારીરિક કસોટીના નિયમો યથાવત રહેશે અને તેમાં નિર્ધારિત માપદંડો પાસ કરવા ફરજિયાત રહેશે.

 પારદર્શિતામાં વધારો:નવી પદ્ધતિથી ગેરરીતિની શક્યતાઓ નહિવત બનશે અને માત્ર લાયક ઉમેદવારો જ અંતિમ યાદીમાં સ્થાન મેળવી શકશે.
આ ફેરફાર અંગે સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાના નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે, આ નિર્ણયથી પરીક્ષાનું સ્તર જીપીએસસી (GPSC) જેવું પ્રતિષ્ઠિત બનશે. જો કે, ગ્રામીણ વિસ્તારના ઉમેદવારો માટે મુખ્ય પરીક્ષાનું વર્ણનાત્મક માળખું થોડું પડકારજનક સાબિત થઈ શકે છે, પરંતુ લાંબા ગાળે આ પ્રક્રિયાથી રાજ્યને વધુ કાર્યક્ષમ અધિકારીઓ મળશે. સરકારે ઉમેદવારોને નવી પદ્ધતિ અનુસાર વહેલી તકે તૈયારી શરૂ કરી દેવા અનુરોધ કર્યો છે, કારણ કે આગામી સમયમાં આવનારી તમામ મોટી ભરતીઓ આ જ નવી પ્રક્રિયા હેઠળ યોજવામાં આવશે.