રાજકોટ, તા.27: ઇન્ટરનેશનલ ચેસ ફેડરેશન (FIDE) ના 'કમિશન ફોર વિમેન્સ ચેસ' દ્વારા કરવામાં આવેલા એક વૈશ્વિક સર્વેક્ષણમાં ચેસ ક્ષેત્રે મહિલા ખેલાડીઓ દ્વારા સામનો કરવામાં આવતા વ્યાપક ભેદભાવ અને સતામણીનો પર્દાફાશ થયો છે. વિશ્વભરમાં ચેસની વધતી જતી લોકપ્રિયતા વચ્ચે જાહેર થયેલા આ સર્વેક્ષણમાં ભાગ લેનારા ૭૬ ટકા લોકોએ સ્વીકાર્યું છે કે તેઓએ પોતાની કારકિર્દી દરમિયાન કોઈને કોઈ સ્તરે લિંગ-આધારિત પક્ષપાત, જાતીય સતામણી કે માનસિક ઉત્પીડનનો ગંભીર અનુભવ કર્યો છે.

આ વૈશ્વિક સર્વેક્ષણ ૩ ઓગસ્ટથી ૧૪ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ દરમિયાન હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં ૧૨૭ રાષ્ટ્રીય ફેડરેશનોના ૬૭૨ ઉત્તરદાતાઓએ ભાગ લીધો હતો. આશ્ચર્યજનક રીતે, આ અભ્યાસમાં ભારતમાંથી સૌથી વધુ એટલે કે ૬૯ મહિલા ખેલાડીઓએ પોતાના અનુભવો શેર કર્યા હતા. સર્વેના આંકડા દર્શાવે છે કે ૬૩ ટકા સહભાગીઓએ સીધો લિંગ-આધારિત પક્ષપાત, ૩૮ ટકા મહિલાઓએ જાતીય સતામણી અને અન્ય ૩૮ ટકા ખેલાડીઓએ ઓનલાઇન પ્લેટફોર્મ પર દુર્વ્યવહારનો સામનો કર્યો છે.

અહેવાલના તારણો મુજબ, પુખ્ત વયના સહભાગીઓ અને FIDE ટાઇટલ ધરાવતી પ્રોફેશનલ મહિલા ખેલાડીઓમાં આ સ્થિતિ વધુ ચિંતાજનક છે. ૧૮ વર્ષથી વધુ વયની ૭૦ ટકા મહિલાઓએ પક્ષપાત અને ૪૬ ટકાએ સતામણી અનુભવી છે, જ્યારે ટાઇટલ વિજેતા મહિલા ખેલાડીઓમાં આ પ્રમાણ અનુક્રમે ૮૧ ટકા અને ૫૫ ટકા જેટલું ઊંચું નોંધાયું છે. સર્વેમાં ૧૦ વિમેન ગ્રાન્ડમાસ્ટર્સ સહિત ૧૩૩ ટાઇટલધારક ખેલાડીઓના મંતવ્યો આવરી લેવામાં આવ્યા હતા.

આ પ્રકારના નકારાત્મક વાતાવરણની અસર ખેલાડીઓના ભવિષ્ય પર ગંભીર રીતે પડી રહી છે. સર્વેક્ષણમાં સામે આવ્યું છે કે સતત થતા લિંગ ભેદભાવ અને ઉત્પીડનથી કંટાળીને લગભગ ૪૪ ટકા મહિલા ખેલાડીઓએ રમતો છોડી દેવાનો ગંભીરતાથી વિચાર કર્યો હતો. વિશ્લેષણ અનુસાર, ભેદભાવનો ભોગ બનેલી મહિલાઓમાં રમત અલવિદા કહેવાની શક્યતા સામાન્ય ખેલાડીઓ કરતા ત્રણ ગણી વધુ જોવા મળી છે.

આ સિવાય સર્વેક્ષણમાં મહિલા ખેલાડીઓ માટે યોગ્ય માર્ગદર્શન અને સપોર્ટ સિસ્ટમનો અભાવ પણ છતો થયો છે, જેમાં માત્ર ૪૪ ટકા મહિલાઓએ જ જણાવ્યું હતું કે તેમને પોતાની કારકિર્દીમાં કોઈ મહિલા રોલ મોડેલ કે માર્ગદર્શકનો સહારો મળ્યો હતો. સુવિધાઓ અને સમાન તકોના અભાવે પણ નવી ઉભરતી પ્રતિભાઓ માટે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે આગળ વધવું અત્યંત મુશ્કેલ બની રહ્યું છે.

આ ગંભીર પરિસ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને, FIDE દ્વારા આગામી દિવસોમાં તમામ સભ્ય દેશોના ફેડરેશનોમાં કડક સેફગાર્ડિંગ નીતિઓ અને જાગૃતિ કાર્યક્રમો લાગુ કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. રમતગમતના સત્તાવાળાઓ દ્વારા મહિલાઓ અને યુવતીઓ માટે સુરક્ષિત અને ભેદભાવમુક્ત વાતાવરણ બનાવવાની દિશામાં તાત્કાલિક પગલાં ભરવામાં આવશે જેથી પ્રતિભાશાળી મહિલા ખેલાડીઓ નિરાશ થયા વિના પોતાની રમતમાં સફળતા મેળવી શકે.