પેરિસ તા.૧૬ : પેરિસ ઓલિમ્પિકમાં મેડલ વિજેતાઓને ભારત સરકાર અને રાજ્ય સરકાર તરફથી ઈનામી રકમ મળી છે. આવી સ્થિતિમાં, ઘણા ચાહકોના મનમાં આ પ્રશ્ન ઉદ્ભવે છે કે શું સરકાર આ ઈનામની રકમ પર ટેક્સ વસૂલે છે કે નહીં? ભારતમાં, સરકાર તરફથી મળેલી રોકડ અથવા ભેટો કરમુક્ત છે. સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ડાયરેક્ટ ટેક્સિસ (CBDT) અનુસાર, કેન્દ્ર અથવા રાજ્ય સરકારો તરફથી ઓલિમ્પિક, કોમનવેલ્થ અથવા એશિયન ગેમ્સમાં મેડલ વિજેતાઓને આવકવેરા (IT) એક્ટની કલમ 10 (17A) હેઠળ મુક્તિ મળે છે.

ભારતીય ઓલિમ્પિક સંઘ (IOA) ઓલિમ્પિકમાં ગોલ્ડ મેડલ જીતવા પર 75 લાખ રૂપિયા, સિલ્વર મેડલ જીતવા પર 50 લાખ રૂપિયા અને બ્રોન્ઝ જીતવા પર 25 લાખ રૂપિયા આપે છે. મનુ ભાકરે પેરિસ ઓલિમ્પિકમાં બે બ્રોન્ઝ મેડલ જીત્યા હતા. આવી સ્થિતિમાં તેને 50 લાખ રૂપિયા મળ્યા જ્યારે ભાલા ફેંકનાર નીરજ ચોપરાને પણ સિલ્વર જીતવા માટે 50 લાખ રૂપિયા મળ્યા. આ એથ્લેટ્સે આ ઈનામી રકમ પર કોઈ ટેક્સ ચૂકવવો પડશે નહીં.

આ સિવાય ઘણી રાજ્ય સરકારો પોતાના ખેલાડીઓને ઈનામની રકમ પણ આપે છે. ઓરિસ્સા સરકારે પેરિસ ઓલિમ્પિકમાં બ્રોન્ઝ મેડલ જીતનારી હોકી ટીમના સભ્યોને 15-15 લાખ રૂપિયા આપ્યા હતા. તે જ સમયે, ઓરિસ્સા સરકારે તેના રાજ્યના ખેલાડી અમિત રોહિદાસને 4 કરોડ રૂપિયા આપ્યા. આ ઈનામની રકમ પર પણ કોઈ ટેક્સ નહીં લાગે. 

આઈટી એક્ટની કલમ 56(2)(3) જણાવે છે કે જંગમ મિલકત પર ટેક્સ ચૂકવવો પડશે જેની કિંમત 50 હજાર રૂપિયાથી વધુ છે. આમાં જમીન, ઇમારતો, શેર્સ, સિક્યોરિટીઝ અને જ્વેલરીનો સમાવેશ થાય છે પરંતુ મેડલનો સમાવેશ થતો નથી. આવી સ્થિતિમાં, જો કોઈ મેડલ વિજેતાને સરકાર સિવાય અન્ય કોઈ પાસેથી 50 હજાર રૂપિયાથી વધુની ગિફ્ટ મળે છે, તો તેણે તે વસ્તુ પર ટેક્સ ચૂકવવો પડશે.

2014માં નોટિફિકેશન બહાર પાડવામાં આવ્યું હતું

સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ ડાયરેક્ટ ટેક્સિસ (CBDT) એ 2014ના નોટિફિકેશનમાં સ્પષ્ટતા કરી હતી કે ઓલિમ્પિક, કોમનવેલ્થ અથવા એશિયન ગેમ્સના મેડલ વિજેતાઓને કેન્દ્ર અથવા રાજ્ય સરકારો દ્વારા આપવામાં આવતા પુરસ્કારોને આવકવેરા કાયદાની કલમ 10 (17A) હેઠળ મુક્તિ આપવામાં આવે છે.

2018માં અભિનવ બિન્દ્રાની તરફેણમાં નિર્ણય આવ્યો હતો

2018 માં, આવકવેરા એપેલેટ ટ્રિબ્યુનલે અમાહા ચુકાદો આપ્યો હતો. આ અંતર્ગત 2008 બેઇજિંગ ઓલિમ્પિકમાં ગોલ્ડ મેડલ જીતનાર શૂટર અભિનવ બિન્દ્રાને સરકાર દ્વારા આપવામાં આવેલા કુલ 96 કરોડ રૂપિયાના પુરસ્કાર પર કોઈ આવકવેરો નહીં લાગે.