નવી દિલ્‍હી તા.૧૬: સરકારે પેટ્રોલ નિકાસ પર રૂા.૩ પ્રતિ લિટર સ્‍પેશિયલ એડિશનલ એક્‍સાઇઝ ડ્‍યુટી (SAED), જેને વિન્‍ડફોલ ટેક્‍સ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, લાદ્યો છે. દરમિયાન, ડીઝલ અને એવિએશન ઇંધણ (ATF) પર ડ્‍યુટી ઘટાડવામાં આવી છે. નાણા મંત્રાલય દ્વારા જારી કરાયેલા એક નોટિફિકેશન અનુસાર, આ નવા દરો આજથી, ૧૬ મેના રોજ અમલમાં આવ્‍યા છે.

નાણા મંત્રાલયના નોટિફિકેશન અનુસાર, ડીઝલ પર સ્‍પેશિયલ એડિશનલ એક્‍સાઇઝ ડ્‍યુટી (SAED) પ્રતિ લિટર રૂા.૧૬.૫ કરવામાં આવી છે, જે પહેલા રૂા.૨૩ પ્રતિ લિટર હતી. ATF પર ડ્‍યુટી રૂા.૩૩ પ્રતિ લિટરથી ઘટાડીને રૂા.૧૬ કરવામાં આવી છે.

ભારતીય ગ્રાહકો અને સામાન્‍ય લોકો માટે રાહતની વાત છે કે આ નિર્ણયથી સ્‍થાનિક બજાર પર કોઈ અસર થશે નહીં. સ્‍થાનિક વપરાશ માટે વેચાતા પેટ્રોલ અને ડીઝલ પર સ્‍થાનિક એક્‍સાઇઝ ડ્‍યુટીમાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્‍યો નથી.

આ સરકારી વ્‍યૂહરચનાથી દેશમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના છૂટક ભાવમાં કોઈ વધારો નહીં થાય તેની ખાતરી કરવામાં આવશે, જેનાથી સામાન્‍ય માણસના બજેટ પર કોઈ અસર નહીં પડે. વધુમાં, પેટ્રોલ અને ડીઝલની નિકાસ પર રોડ અને ઇન્‍ફ્રાસ્‍ટ્રક્‍ચર સેસ શૂન્‍ય રાખવામાં આવ્‍યો છે.

સરકારે સૌપ્રથમ માર્ચ ૨૦૨૬ માં ડીઝલ અને એટીએફ પર નિકાસ ડ્‍યુટી લાદી હતી. ત્‍યારબાદ, એપ્રિલમાં, વૈશ્વિક પરિસ્‍થિતિઓ અને ક્રૂડ ઓઇલના ભાવને ધ્‍યાનમાં રાખીને તેમાં ઘણી વખત સુધારો કરવામાં આવ્‍યો હતો. ૧૧ એપ્રિલની સમીક્ષામાં ડ્‍યુટીમાં નોંધપાત્ર વધારો કરવામાં આવ્‍યો હતો, જ્‍યારે ૩૦ એપ્રિલે રાહત આપવામાં આવી હતી. હવે, સરકારે પેટ્રોલ પર પણ કર લાદ્યો છે.

નિષ્‍ણાતોના મતે, પશ્ચિમ એશિયા કટોકટીને કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં તીવ્ર વધારા બાદ આ પગલું લેવામાં આવ્‍યું હતું. ફેબ્રુઆરીના અંતમાં ઈરાન સામે અમેરિકા અને ઇઝરાયલની લશ્‍કરી કાર્યવાહી બાદ, આ પ્રદેશમાં તણાવ વધ્‍યો, જેના કારણે વૈશ્વિક તેલના ભાવ પ્રતિ બેરલ ડોલર ૧૦૦ થી ઉપર પહોંચી ગયા. યુદ્ધ પહેલા, ક્રૂડ તેલના ભાવ પ્રતિ બેરલ ઼૭૩ ની આસપાસ હતા. બીજો ઉદ્દેશ્‍ય નિકાસકારોને ભાવ તફાવતનો અનુચિત લાભ લેતા અટકાવવાનો હતો.

સરકાર જણાવે છે કે વિન્‍ડફોલ ટેક્‍સનો હેતુ સ્‍થાનિક બજારમાં ઇંધણની ઉપલબ્‍ધતા સુનિﾍતિ કરવાનો અને નિકાસકારોને આંતરરાષ્ટ્રીય ભાવોનો વધુ પડતો લાભ લેતા અટકાવવાનો છે. આ સ્‍થાનિક પુરવઠાને પ્રાથમિકતા આપવામાં મદદ કરશે.