વોશિંગ્ટન/તહેરાન: અમેરિકાએ ઈરાન સામે સતત પાંચમા દિવસે હુમલા વધુ તીવ્ર બનાવતાં બંદર અબ્બાસ, ચાબહાર, અહવાઝ, કેશ્મ અને તેહરાન આસપાસ વિસ્ફોટોના અહેવાલ મળ્યા છે. સેન્ટકોમ મુજબ ખર્ગ ટાપુ તરફ જઈ રહેલા ખાલી તેલવાહક જહાજ એમટી બેલ્માએ ચેતવણીઓ અવગણતાં અમેરિકી વિમાને   મિસાઇલો ઝીંકી જહાજને નિષ્ક્રિય કર્યું. અહવાઝમાં બાળ કેન્સર કેન્દ્ર ધરાવતી શાહિદ બગાઈ હોસ્પિટલ નજીક હુમલો થતાં દર્દીઓ અને પરિવારોને અસ્થાયી રીતે ખસેડાયા. ઈરાને પણ બહેરીન, કુવૈત અને જોર્ડન સ્થિત અમેરિકી લક્ષ્યો સામે મિસાઇલ તથા ડ્રોન હુમલાનો દાવો કર્યો છે. વધતી અથડામણથી હોર્મુઝ માર્ગ, વૈશ્વિક ઊર્જા પુરવઠો અને આખા પશ્ચિમ એશિયાની સુરક્ષા અને તેલબજારની સ્થિરતા પણ ગંભીર જોખમમાં મુકાઈ છે.

અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને લઈને થયેલી સૈન્ય અથડામણ વધુ ભયાનક બની છે. અમેરિકાએ સતત પાંચમા દિવસે ઈરાનના કમાન્ડ કેન્દ્રો, હવાઈ સંરક્ષણ વ્યવસ્થા, મિસાઇલ તથા ડ્રોન ક્ષમતાઓ અને દરિયાકાંઠાની દેખરેખ માટેનાં લશ્કરી મથકોને નિશાન બનાવ્યાં છે.

અમેરિકી સેન્ટ્રલ કમાન્ડના જણાવ્યા પ્રમાણે ગ્રેટર તુનબ ટાપુ ઉપર દરિયાકાંઠાની સંરક્ષણ વ્યવસ્થા અને ક્રૂઝ મિસાઇલના સંગ્રહ તથા પ્રક્ષેપણ સ્થળો સામે પ્રથમ હુમલો કરાયો હતો. ત્યારબાદ બંદર અબ્બાસ સહિતનાં વિસ્તારોમાં બીજી લહેરમાં હુમલા કરવામાં આવ્યા હતા. ઈરાની સરકારી માધ્યમોએ કેશ્મ ટાપુ, બંદર અબ્બાસ, ચાબહાર અને અહવાઝમાં અનેક વિસ્ફોટો થયાની માહિતી આપી છે. નવા હુમલા તેહરાન અને બેલિસ્ટિક મિસાઇલ તથા અવકાશ કાર્યક્રમ સાથે સંકળાયેલા સેમનાન પ્રાંત સુધી પહોંચ્યાના અહેવાલ છે.

હોર્મુઝ વિસ્તારમાં અમેરિકાએ ફરી અમલમાં મૂકેલી દરિયાઈ નાકાબંધી દરમિયાન કુરાસાઓના ધ્વજવાળું ખાલી તેલવાહક જહાજ ‘એમટી બેલ્મા’ આંતરરાષ્ટ્રીય જળમાર્ગમાંથી ઈરાનના મુખ્ય તેલ નિકાસ કેન્દ્ર ખારગ ટાપુ તરફ જઈ રહ્યું હતું. સેન્ટકોમના દાવા પ્રમાણે જહાજે વારંવાર અપાયેલી ચેતવણીઓની અવગણના કરી હતી. ત્યારબાદ અમેરિકી વિમાને જહાજ ઉપર મિસાઇલો છોડીને તેને નિષ્ક્રિય કર્યું હતું. જહાજ હવે ઈરાન તરફ આગળ વધી રહ્યું નથી. અમેરિકાએ નાકાબંધી ફરી શરૂ કર્યા બાદ અન્ય બે જહાજોને પણ પાછાં વાળ્યાં છે.

અહવાઝમાં બાળકોના કેન્સરની સારવાર માટે વિશેષ કેન્દ્ર ધરાવતી શાહિદ બગાઈ હોસ્પિટલની નજીક અમેરિકી પ્રક્ષેપાસ્ત્ર પડ્યાનું ઈરાની સરકારી પ્રસારણે જણાવ્યું છે. હુમલા બાદ દર્દીઓ, બાળકો અને તેમના પરિવારજનોને હોસ્પિટલમાંથી અસ્થાયી રીતે બહાર કાઢવામાં આવ્યા હતા. આ હુમલામાં હોસ્પિટલ સીધી નિશાન હતી કે નજીકનું કોઈ સૈન્ય મથક નિશાન હતું તે અંગે સ્વતંત્ર પુષ્ટિ થઈ નથી.

ઈરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડે જવાબી કાર્યવાહીમાં બહેરીન, કુવૈત અને જોર્ડનમાં અમેરિકી લશ્કરી લક્ષ્યો ઉપર મિસાઇલ તથા ડ્રોન હુમલા કર્યાનો દાવો કર્યો છે. કુવૈતે ચાર મિસાઇલ અને એકવીસ ડ્રોનને તોડી પાડ્યાનું જણાવ્યું હતું અને કોઈ જાનહાનિ નહીં થયાનો દાવો કર્યો હતો. બહેરીન અને કુવૈતમાં હવાઈ હુમલાની ચેતવણી માટે સાઇરન વગાડવામાં આવ્યાં હતાં.

ઈરાની અધિકારીઓના દાવા પ્રમાણે જુલાઈ દરમિયાન અમેરિકી હુમલાઓમાં પાંત્રીસથી વધુ લોકોનાં મોત થયાં છે અને ત્રણસોથી વધુ લોકો ઘાયલ થયા છે. આ આંકડાઓની સ્વતંત્ર પુષ્ટિ ઉપલબ્ધ નથી. હોર્મુઝમાંથી યુદ્ધ પહેલાં વિશ્વના આશરે પાંચમા ભાગના તેલ અને ગેસની હેરફેર થતી હતી. સતત હુમલા અને જળમાર્ગ બંધ રહેવાના કારણે વૈશ્વિક તેલ પુરવઠા, જહાજ વ્યવહાર અને આખા પશ્ચિમ એશિયાની સુરક્ષા ઉપર ગંભીર સંકટ ઊભું થયું છે.