ટ્રેન મોડી પડતા...ફલાઇટ ચૂકાઈ ગઈ... રેલવેએ રૂ.૬૯,૦૦૦ નું વળતર ચૂકવવું પડશે!
મુસાફરો ચૂપ બેસી રહ્યા નહીં મામલો કોર્ટમાં પહોંચ્યો અને અંતે રેલવેને વળતર ચૂકવવાની ફરજ પડી
નવી દિલ્હી,તા.૨: ભારતમાં ટ્રેન વિલંબને ઘણીવાર સામાન્ય માનવામાં આવે છે. મોટાભાગના મુસાફરો તેને મજબૂરી માનીને અવગણે છે. પરંતુ રાજસ્થાનના કોટામાં રહેતા એક દંપતીએ તેમ કર્યું નહીં. ટ્રેન વિલંબને કારણે ફલાઇટ ચૂકી ગઈ, જેના પછી તેઓએ કાનૂની લડાઈ લડી અને આખરે રેલવે તરફથી વળતર મેળવ્યું.
આ મામલો હવે સોશિયલ મીડિયા પર ચર્ચાનો વિષય બની ગયો છે, કારણ કે એક મુસાફરે ટ્રેન વિલંબને કારણે થયેલા નુકસાન માટે વળતર માંગ્યું અને ગ્રાહક આયોગ તરફથી અનુકૂળ નિર્ણય પણ મેળવ્યો.
કોટાના રહેવાસી અનિલ કુમાર રાણા અને તેમની પત્ની અનિતા રાણાએ ડિસેમ્બર ૨૦૧૭ માં કેરળની યાત્રાનું આયોજન કર્યું હતું. આ માટે, તેમણે દિલ્હીથી તિરુવનંતપુરમ સુધીની એર ઇન્ડિયાની ફલાઇટ પ્રી-બુક કરાવી હતી. તેઓએ ફલાઇટ ટિકિટ પર રૂ.૩૩,૯૨૯ ખર્ચ કર્યા હતા.
ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસના અહેવાલ મુજબ, તેમણે કોટાથી દિલ્હી પહોંચવા માટે રાજધાની એક્સપ્રેસની ટિકિટ બુક કરાવી હતી. ટ્રેનનો નિર્ધારિત સમય એવો હતો કે તેમની પાસે ફલાઇટ પકડવા માટે પૂરતો સમય હતો. રાજધાની એક્સપ્રેસ બપોરે ૧૨:૪૦ વાગ્યે હઝરત નિઝામુદ્દીન સ્ટેશન પર પહોંચવાનું હતું, જ્યારે તેમની ફલાઇટ સાંજે ૬:૦૫ વાગ્યે નક્કી કરવામાં આવી હતી.
પરંતુ તેમની મુસાફરીની યોજનાઓ ખોરવાઈ ગઈ જ્યારે ટ્રેન ચાર કલાકથી વધુ મોડી પડી અને લગભગ ૪:૫૦ વાગ્યે દિલ્હી પહોંચી. તેઓ એરપોર્ટ પહોંચ્યા ત્યાં સુધીમાં, તેમની ફલાઇટ રવાના થઈ ગઈ હતી.
ફલાઇટ ચૂકી ગયા પછી, દંપતીને દિલ્હીમાં રોકાવું પડ્યું. તેમને હોટેલ માટે પૈસા ચૂકવવા પડ્યા અને બીજા દિવસે નવી ફલાઇટ ટિકિટ ખરીદવી પડી. નવી ટિકિટોની કિમત રૂ.૭૨,૯૩૦ હતી, જે અગાઉ ખરીદેલી ટિકિટો કરતાં નોંધપાત્ર રીતે વધુ હતી.
નાણાકીય નુકસાન ઉપરાંત, તેમને માનસિક તણાવ પણ સહન કરવો પડ્યો અને સમયનો બગાડ થયો.
દંપતીએ શરૂઆતમાં રેલ્વે અધિકારીઓ સમક્ષ ફરિયાદ નોંધાવી હતી અને બાદમાં કાનૂની નોટિસ ફટકારી હતી. જ્યારે તેમને કોઈ સંતોષકારક જવાબ ન મળ્યો, ત્યારે તેઓએ કોટા જિલ્લા ગ્રાહક આયોગનો સંપર્ક કર્યો.
સુનાવણી દરમિયાન, રેલ્વેએ જણાવ્યું હતું કે ટ્રેન મોડી પડી હતી તે ઓપરેશનલ, ટેકનિકલ અને સુરક્ષા કારણોસર હતી. જોકે, કમિશને આ દલીલને પૂરતો માન્યો નહીં.
ઓગસ્ટ ૨૦૨૩ માં, ગ્રાહક આયોગે દંપતીની તરફેણમાં ચુકાદો આપ્યો અને રેલ્વેને વળતર ચૂકવવાનો આદેશ આપ્યો. કમિશને રેલ્વેને વધારાના ફલાઇટ ખર્ચ માટે રૂ.૩૯,૦૦૧, માનસિક યાતના માટે રૂ.૨૦,૦૦૦, હોટલ ખર્ચ માટે રૂ.૫,૦૦૦ અને મુકદ્દમા ખર્ચ માટે રૂ.૫,૦૦૦ ચૂકવવાનો નિર્દેશ આપ્યો. કુલ વળતર રૂ.૬૯,૦૦૧ નક્કી કરવામાં આવ્યું હતું. રેલવેએ આ નિર્ણયને રાજ્ય ગ્રાહક આયોગમાં પડકાર્યો હતો, પરંતુ તેની અપીલ ત્યાં પણ ફગાવી દેવામાં આવી હતી.
આ કેસને મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે કારણ કે તે ટ્રેનના વિલંબને માત્ર અસુવિધા તરીકે જ નહીં, પરંતુ નાણાકીય નુકસાન અને સેવામાં ઘટાડા તરીકે પણ જોતો હતો. આ નિર્ણયથી ટ્રેનના વિલંબને કારણે ફલાઇટ્સ, મહત્વપૂર્ણ મીટિગ્સ, પરીક્ષાઓ અથવા અન્ય મહત્વપૂર્ણ ઇવેન્ટ્સ ચૂકી ગયેલા મુસાફરોમાં એક નવી ચર્ચા શરૂ થઈ છે.
હવે પ્રશ્ન એ છે કે જો કોઈ મુસાફરને ટ્રેનના વિલંબને કારણે સીધું નુકસાન થાય છે, તો શું તે વળતર મેળવવા માટે હકદાર છે? આ ચર્ચાએ આ મુદ્દાને આગળ લાવ્યો છે.
ઘણા દેશોમાં ટ્રેનના વિલંબ માટે ઓપરેટરને દંડ કરવાની અથવા મુસાફરને વળતર આપવાની સિસ્ટમ અમલમાં છે. સિગાપોરમાં, લેન્ડ ટ્રાન્સપોર્ટ ઓથોરિટી પ્ય્વ્ ઓપરેટર (SMRT) પર ભારે દંડ લાદે છે. યુરોપિયન યુનિયન દેશોમાં, મુસાફરોને ૬૦ મિનિટથી વધુ વિલંબ માટે ૨૫% રિફંડ અને ૧૨૦ મિનિટથી વધુ વિલંબ માટે ૫૦% રિફંડ મળે છે, સાથે જ ઓપરેટરને કામગીરી દંડ પણ મળે છે.
(3:21 PM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
