મુંબઈ : મહારાષ્ટ્રમાં જન્માષ્ટમીના પવિત્ર તહેવાર નિમિત્તે શનિવારે દહીં હાંડીનો ઉત્સવ પારંપરિક ઉત્સાહ અને ઉમંગ સાથે ઉજવવામાં આવ્યો હતો. મુંબઈ, થાણે, નવી મુંબઈ અને રાજ્યના અન્ય વિસ્તારોમાં ગોવિંદા પથકોએ ઊંચા માનવ પિરામિડ રચીને મટકી ફોડી હતી. આ દરમિયાન અનેક સ્થળોએ ફિલ્મી સિતારાઓએ પણ હાજરી આપીને આ ભવ્ય સમારોહની શોભા વધારી હતી. જો કે, આ આનંદના માહોલ વચ્ચે બનેલી કેટલીક દર્દનાક દુર્ઘટનાઓએ સમગ્ર રાજ્યમાં શોકનું મોજું ફેલાવી દીધું છે. મુંબઈ મહાનગર ક્ષેત્રમાં દહીં હાંડીના પર્વ દરમિયાન બે ગોવિંદાનાં મોત થયાં છે, જ્યારે એકલા મુંબઈ શહેરમાં ત્રણસો છ ગોવિંદા ઘાયલ થયા હોવાના અહેવાલ સામે આવ્યા છે.

મુંબઈના માલવણી વિસ્તારમાં દહીં હાંડી ફોડતી વખતે એક અત્યંત કરૂણ દુર્ઘટના ઘટી હતી. પ્રાથમિક માહિતી મુજબ અહીં સાત વર્ષના એક માસૂમ ગોવિંદા પર અચાનક સિમેન્ટનો ભારે બ્લોક પડી ગયો, જેના કારણે તેનું કરૂણ મોત નીપજ્યું હતું. આ નાની વયના બાળકના અકાળે અવસાન પામવાથી સમગ્ર માલવણી વિસ્તારમાં શોકનું વાતાવરણ છવાઈ ગયું અને ઉત્સવની ખુશીઓ પળભરમાં આંસુઓમાં પરિવર્તિત થઈ ગઈ. આ ઉપરાંત નવી મુંબઈના ઘણસોલી વિસ્તારમાં પણ અન્ય એક ગોવિંદાનું મૃત્યુ થયું હતું. મૃતકની ઓળખ સદાનંદ નાવર તરીકે થઈ છે, જેઓ ઉત્સવ દરમિયાન આશરે દસ સ્તરનો ઊંચો માનવ પિરામિડ બનાવી રહ્યા હતા.

માનવ પિરામિડ રચતી વખતે સંતુલન બગડવાથી સદાનંદ નીચે પટકાયા હતા અને તેમને ગંભીર ઇજાઓ થવાથી તેમનું પ્રાણપંખેરું ઉડી ગયું હતું. એક તરફ જ્યાં સમગ્ર શહેરમાં દહીં હાંડીની ધૂમ મચેલી હતી, તો બીજી તરફ હોસ્પિટલોમાં ઘાયલોની ભીડ જામી હતી. મધ્યરાત્રિ સુધી પ્રાપ્ત સત્તાવાર આંકડાઓ મુજબ મુંબઈની સરકારી અને મ્યુનિસિપલ હોસ્પિટલોમાં દહીં હાંડી ઉત્સવ દરમિયાન ઘાયલ થયેલા ત્રણસો છ ગોવિંદાની સારવાર કરવામાં આવી હતી. આ તમામ સહભાગીઓ મટકી ફોડવા માટે માનવ પિરામિડ બનાવતી વેળાએ નીચે પડવાથી અને અન્ય અકસ્માતોનો ભોગ બનવાથી ઘાયલ થયા હતા.

મુંબઈના મેયર રીતુ તાવડેએ ગંભીર સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને કેઈએમ હોસ્પિટલની મુલાકાત લીધી હતી અને ત્યાં સારવાર લઈ રહેલા ઘાયલ ગોવિંદા સાથે રૂબરૂ મુલાકાત કરી હતી. તેમણે હોસ્પિટલ પ્રશાસનને સ્પષ્ટ સૂચના આપી હતી કે તમામ ઘાયલોને ઉત્તમ અને સમયસર તબીબી સહાય પૂરી પાડવામાં આવે. આ સાથે જ સરકાર તરફથી પણ એવી ઘોષણા કરવામાં આવી છે કે ઉત્સવ દરમિયાન ઈજાગ્રસ્ત થયેલા તમામ ગોવિંદાના ઇજા અને સારવારનો સંપૂર્ણ ખર્ચ સરકાર ઉઠાવશે. આ દુર્ઘટનાઓ બાદ પ્રશાસન અને રાજકીય સ્તરે સુરક્ષા વ્યવસ્થાને લઈને ગંભીર ચિંતાઓ વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.

આ દરમિયાન મહારાષ્ટ્રના નાયબ મુખ્ય પ્રધાન એકનાથ શિંદેએ થાણેના ટેમ્ભી નાકા ખાતે યોજાયેલા સમારોહમાં ગોવિંદાની સુરક્ષાને સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા આપવા પર ભાર મૂક્યો હતો. તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું હતું કે રેકોર્ડ બનાવવા માટે અત્યંત ઊંચા માનવ પિરામિડ બનાવવા કરતાં આપણા યુવાનોની સુરક્ષા સૌથી વધુ મહત્ત્વપૂર્ણ છે. તેમણે તમામ ગોવિંદાને અપીલ કરતા કહ્યું કે તેઓ મટકી ચોક્કસ ફોડે, પરંતુ પોતાના પ્રાણને જોખમમાં મૂકીને નહીં. તેમણે યાદ અપાવ્યું કે દરેક ગોવિંદાના પરિવારજનો ઘરમાં તેની રાહ જોઈ રહ્યા હોય છે અને સાથી ખેલાડીઓની રક્ષા કરવાની જવાબદારી દરેકની છે.

સરકાર દ્વારા લેવાયેલા પગલાં વિશે વાત કરતા એકનાથ શિંદેએ જણાવ્યું કે રાજ્યની મહાયુતિ સરકારે આ પારંપરિક રમતને વધુ સુરક્ષિત બનાવવા માટે અનેક મહત્ત્વપૂર્ણ નિર્ણયો લીધા છે. સરકારે દહીં હાંડીને અધિકૃત રીતે સાહસિક રમતનો દરજ્જો આપ્યો છે, જાહેર રજા જાહેર કરી છે અને સહભાગીઓ માટે સરકાર સમર્થિત વીમા કવચ પણ ઉપલબ્ધ કરાવ્યું છે. આ ઉપરાંત આ પરંપરાગત ઉત્સવને રાષ્ટ્રીય તેમજ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે એક નવી ઓળખ અપાવવા માટે પ્રો ગોવિંદા જેવા આયોજનોની પણ શરૂઆત કરવામાં આવી છે. ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના જન્માત્સવ નિમિત્તે ઉજવાતો આ ઉત્સવ મહારાષ્ટ્રની સંસ્કૃતિનું અભિન્ન અંગ છે.