ન્‍યૂયોર્ક તા.૧૪: અમેરિકામાં ભણવાનું પૂરું કર્યા બાદ ઓપ્‍શનલ પ્રેક્‍ટિકલ ટ્રેનિગ એટલે કે OPT લઈ રહેલા હજારો ઈન્‍ડિયન સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સ પર હવે ડિપોર્ટેશનની તલવાર લટકી રહી છે. આ સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સે ઈન્‍ડિયા સ્‍થિત કંપનીઓની અમેરિકામાં ચાલતી ઓફિસો સાથે ગોઠવણ કરીને માત્ર કાગળ પર જોબ ઓફર લઈને અમેરિકામાં રહેવાની વ્‍યવસ્‍થા કરી લીધી હોવાનો અમેરિકાની ઈમિગ્રેશન એન્‍ફોર્મેન્‍ટ એજન્‍સીનો દાવો છે. ICEએ આ મામલે મોટી કાર્યવાહી કરતા સ્‍ટૂડન્‍ટ જોબ પ્રોગ્રામ સાથે સંકળાયેલા દસેક હજાર જેટલા કેસની તપાસ શરૂ કરી છે તેવું તેના એક્‍ટિંગ ડિરેક્‍ટર ટોડ લ્‍યોન્‍સનું કહેવું છે.

મંગળવારે ICE અને USCISના અધિકારીઓએ એક પ્રેસ કોન્‍ફરન્‍સમાં આ કથિત કૌભાંડની વિગતો શેર કરી હતી. જે દસ હજાર કેસોની વાત કરવામાં આવી છે તેમાં ઈન્‍ડિયાના સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સ કેટલા છે તેની કોઈ ચોખવટ નથી કરાઈ, પરંતુ જે દેશોમાંથી આ કહેવાતું સ્‍કેમ ચાલતું હતું તેમાં માત્ર ઈન્‍ડિયાનું જ નામ લેવામાં આવ્‍યું હોવાથી ભૂતિયા જોબ્‍સ દ્વારા OPT લઈ લેતા મોટાભાગના સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સ પણ ઈન્‍ડિયન જ હોય તેવી શક્‍યતા છે.

સૂત્રોનું માનીએ તો માત્ર OPT જ નહીં પરંતુ H-1Bમાં પણ આવા જ સ્‍કેમ ચાલે છે જેમાં માત્ર કાગળ પર જોબ આપતી કોઈ જગ્‍યાએ સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સ અથવા H-1B હોલ્‍ડર્સ જોબ લઈ લીધા બાદ નોકરી તો સ્‍ટોર, ગેસ સ્‍ટેશન્‍સ કે પછી મોટેલ્‍સમાં કરતા હોય છે.

OPT હેઠળ અમેરિકામાં ભણેલા ઈન્‍ટરનેશનલ સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સ એકથી બે વર્ષ સુધી કામ કરી શકે છે અને ત્‍યારબાદ તેઓ ણ્‍-૧ગ્‍ સ્‍પોન્‍સર કરવા તૈયાર હોય તેવા એમ્‍પ્‍લોઈને ત્‍યાં જોબ શોધીને વર્ષો સુધી અમેરિકા રહી શકે છે. જોકે, આ બધાયમાં મોટાપાયે ગોઠવણ ચાલી રહી હોવાની ફરિયાદો છેલ્‍લા ઘણા વર્ષોથી થઈ રહી છે. હવે ICE દ્વારા આ કથિત કૌભાંડને ઉજાગર કરવામાં આવ્‍યું છે અને તેના છેડા સીધા ઈન્‍ડિયન્‍સ સાથે અડેલા હોવાથી મામલો વધુ ગંભીર બની ગયો છે. જેથી આવનારા દિવસોમાં ઈન્‍ડિયન સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સન પર જે ભીંસ બોલાવાઈ છે તેમાં હજુય વધારો થાય તેવી શક્‍યતા નકારી શકાય તેમ નથી.

ICEના ડિરેક્‍ટરે આ કૌભાંડની માહિતી આપતા જણાવ્‍યું હતું કે તેના મૂળ સુધી પહોંચવા માટે અનેક સાઈટ વિઝિટ કરવામાં આવી હતી તેમજ અન્‍ય ઘણી બાબતો પણ તપાસમાં આવી હતી જેમાં એવું જાણવા મળ્‍યું હતું કે OPTના લાભાર્થીઓને ઈન્‍ડિયા સ્‍થિત કંપનીઓ દ્વારા મેનેજ કરાઈ રહ્યા છે. આ ઉપરાંત કેટલીક શેલ કંપનીઓ પણ ફાઈનાન્‍શિયલ ફ્રોડ અને અમેરિકાના કાયદાનો ભંગ કરીને ફ્રેશ પાસઆઉટ થયેલા સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સને OPT હેઠળ માત્ર કાગળ પર જોબ ઓફર કરીતેમને અમેરિકા રહેવાની વ્‍યવસ્‍થા કરી આપે છે. OPT માટે અમેરિકામાં કાયદેસરની માન્‍યતા પ્રાપ્ત હોય તેવી કંપનીમાં જોબ મળવી જરૂરી છે, પરંતુ હવે ઈન્‍ડિયન્‍સ તેમાંય મોટાપાયે સેટિગ કરવા લાગ્‍યા છે.

અમેરિકામાં OPT પ્રોગ્રામ આમેય ખૂબ જ બદનામ થઈ રહ્યો છે, રિપબ્‍લિકન સપોર્ટ્‍સ તો તેને બંધ જ કરી દેવાની માગ ઘણા વર્ષોથી કરી રહ્યા છે. તેવામાં ICEએ OPTને લગતા દસ હજાર ફ્રોડ કેસ શોધી કાઢતા હવે જે લોકો આમાં જેન્‍યુઈન જોબ કરી રહ્યા છે તેમનો પણ મરો થાય તેવી આશંકા છે. આ ઉપરાંત સરકારના માથે OPT બંધ કરી દેવાનું પ્રેશર પણ ઘણું વધી જશે.

આમેય આ પ્રોગ્રામ ઘણા સમયથી ટ્રમ્‍પ એડમિનિસ્‍ટ્રેશનના ટાર્ગેટ પર છે જ. ૨૦૨૫માં જ સ્‍ટૂડન્‍ટ વિઝા પર આકરા નિયંત્રણો મૂકવાની સાથે સામાન્‍ય મામલામાં પણ તેમનું ડિપોર્ટેશન શરૂ કરાયું ત્‍યારે OPTમાં રજિસ્‍ટ્રેશન કરાવનારા સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સની તપાસ શરૂ કરાઈ હતી. USCISના ચીફ જોસેફ એડેલોએ પણ ૨૦૨૫માં જ OPT બંધ કરી દેવાની પણ વાત કરી હતી.

OPT પ્રોગ્રામને જ્‍યોર્જ બુશના કાર્યકાળમાં લાગુ કરાયો હતો અને ઓબામાએ પણ તેને યથાવત રાખ્‍યો હતો. તે વખતે એવો અંદાજ હતો કે અમુક હજાર ફોરેન સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સ ઓપ્‍શનલ પ્રેક્‍ટિકલ ટ્રેનિગનો લાભ લેશે. જોકે, ત્‍યારબાદના વર્ષોમાં આ પ્રોગ્રામમાં એનરોલ થતાં સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સની સંખ્‍યા લાખોમાં પહોંચી ગઈ હતી. ICEના એક્‍ટિંગ ડિરેક્‍ટરે આ અંગે જણાવ્‍યું હતું કે જેમ-જેમ સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સની સંખ્‍યા વધતી ગઈ તેમ-તેમ OPTમાં ફ્રોડ પણ વધતા ગયા.

તેમણે એમ પણ કહ્યું હતું કે હજારો સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સ પાસે કોઈ જોબ ના હોવા છતાંય તેમણે ગોઠવણ દ્વારા OPTમાં પોતાનું નામ રજિસ્‍ટર્ડ કરાવી દીધું છે. તેમને જે જોબ ઓફર કરવામાં આવી છે તે તેનું પણ કોઈ અસ્‍તિત્‍વ હોતું જ નથી. આવા દસ હજાર સ્‍ટૂડનો આંકડો આપતા લ્‍યોન્‍સે કહ્યું હતું કે આ સંખ્‍યા હજુ હિમશિલાની માત્ર ટોચ હોય તેવી શક્‍યતા નકારી શકાય તેમ નથી.

હોમલેન્‍ડ સિક્‍યોરિટી ઈન્‍વેસ્‍ટિગેશન્‍સે ગયા સપ્તાહે ટેક્‍સસમાં ૧૮ જેટલી OPT વર્કસાઈટ્‍સની મુલાકાત લીધી હતી જેમાં મોટાપાયે ગોલમાલ ચાલતી હોવાનું જાણવા મળ્‍યું હતું. આ ઉપરાંત, OPTવાળા ઘણા કેન્‍ડિડેટ્‍સ એક જ વેબસાઈટ્‍સ અને શેરિગ જોબ પોસ્‍ટિંગ્‍સ પર કામ કરતા હોવાનું જાણવા મળ્‍યું હતું. એક એમ્‍પ્‍લોયરે તો તપાસ દરમિયાન પોતાને ત્‍યાં ત્રણ જ OPT સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સ કામ કરતા હોવાનું કહ્યું હતું પરંતુ રેકોર્ડ પ્રમાણે આ આંકડો ૫૦૦નો હતો. કંપનીના માણસો અમેરિકાના અધિકારીઓને કેટલાક બેસિક સવાલોના પણ સરખા જવાબ નહોતા આપી શક્‍યા અને તેમણે ઈન્‍ડિયા સ્‍થિત HR મેનેજર સાથે વાત કરવા માટે કહ્યું હતું.

સ્‍વાભાવિક છે કે જો અમેરિકાની સરકાર ટ્રાફિક સિગ્નલ જમ્‍પ કરતા સ્‍ટૂડન્‍ટ્‍સને પણ ડિપોર્ટ કરવા ધમપછાડા કરતી હોય તો આ ઈમિગ્રેશન ફ્રોડમાં જેટલા લોકો સામે પુરાવા મળશે તેમને સો ટકા ઈન્‍ડિયા પાછા જવું પડશે. અમેરિકામાં OPTમાં ચાલી રહેલા લોલમલોલ સામે પહેલીવાર સરકારે આટલી મોટી તપાસ હાથ ધરી છે, તેમાંય ટેક્‍સસમાં આવા ઢગલાબંધ કેસ મળી આવતા હવે રિપબ્‍લિકન્‍સને ફાવતું મળી ગયું છે.