નવી દિલ્હી : દેશની ન્યાયિક પ્રણાલીમાં મહિલાઓની ભાગીદારીને વધુ પ્રોત્સાહન આપવા અને તેમને સુરક્ષિત વાતાવરણ પૂરું પાડવાના ઉદ્દેશ્યથી સોમવારે સુપ્રીમ કોર્ટે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને ઐતિહાસિક આદેશ જારી કર્યો છે. ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશની આગેવાની હેઠળની ખંડપીઠે તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોને જિલ્લા તથા તાલુકા અદાલતોમાં મહિલા વકીલો માટે અલગ 'બાર રૂમ', શૌચાલયો અને અન્ય જરૂરી પાયાની સુવિધાઓ વિકસાવવા માટે તાત્કાલિક ધોરણે વિશેષ ભંડોળ ફાળવવાનો સખત નિર્દેશ આપ્યો છે.

ઘટનાની વિગતવાર વિગતો આપતા અદાલતી સૂત્રોએ જણાવ્યું હતું કે સર્વોચ્ચ અદાલત મહિલા વકીલોના એક જૂથ દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી તે અરજી પર સુનાવણી કરી રહી હતી, જેમાં કાનૂની વ્યવસાયમાં મહિલાઓ માટે સુલભતા, સમાવેશીતા અને સુરક્ષાનો અભાવ હોવાનો મુદ્દો ગંભીરતાથી ઉઠાવવામાં આવ્યો હતો. દેશભરની મોટાભાગની અદાલતોમાં મહિલાઓ માટે યોગ્ય સુવિધાઓ ધરાવતા અલગ ખંડ ન હોવા અંગે અદાલતે નારાજગી વ્યક્ત કરી હતી.

સુનાવણી દરમિયાન કડક ટિપ્પણી કરતા ખંડપીઠે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું હતું કે અદાલતોમાં મહિલા વકીલો માટે અલગ 'બાર રૂમ' ન હોવો એ અત્યંત ચિંતાજનક બાબત છે અને તેની સખત નિંદા કરવી ઘટે છે. કોર્ટે જણાવ્યું હતું કે મહિલા વકીલોની સંખ્યા ભલે ગમે તેટલી હોય, પરંતુ તેમને વ્યાવસાયિક જવાબદારીઓ નિભાવવા માટે તમામ આવશ્યક સુવિધાઓ પૂરી પાડવી એ દરેક રાજ્ય સરકાર અને હાઈકોર્ટની અનિવાર્ય ફરજ છે.

અદાલતે પોતાના આદેશમાં ભારપૂર્વક જણાવ્યું છે કે આ એક ફરજિયાત નિર્દેશ છે અને આ મામલે કોઈપણ પ્રકારની પીછેહઠ કે લાપરવાહી ચલાવી લેવામાં આવશે નહીં. પછી ભલે તેના માટે વધારાના ભંડોળની ફાળવણી કરવી પડે કે જમીનની વ્યવસ્થા કરવી પડે, સંબંધિત વહીવટીતંત્રોએ આ તમામ કાર્યો વહેલી તકે પૂર્ણ કરવા જ પડશે, જેથી મહિલાઓ સમાન શરતો પર પોતાની સેવાઓ આપી શકે.

અગાઉ પણ કાનૂની ક્ષેત્રે મહિલાઓની સુરક્ષા અને કાર્યક્ષમતા જાળવી રાખવા માટે સાનુકૂળ પરિસ્થિતિઓનું નિર્માણ કરવા પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો. અદાલતે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ મામલો માત્ર સામાન્ય 'સગવડ'નો નથી, પરંતુ તે વકીલોના સ્વાભિમાન અને ન્યાયતંત્રની પારદર્શિતા સાથે સીધો જોડાયેલો ગંભીર વિષય છે, જેને અવગણી શકાય નહીં.

આ મામલાની આગામી સુનાવણી આગામી ૨ ડિસેમ્બરના રોજ નિર્ધારિત કરવામાં આવી છે, જેમાં તમામ રાજ્યોએ અત્યાર સુધી કરેલી પ્રગતિનો અહેવાલ રજૂ કરવાનો રહેશે. સુપ્રીમ કોર્ટના આ કડક રૂખથી દેશભરની અદાલતોમાં મહિલા વકીલો માટે કામકાજનું વાતાવરણ વધુ સુરક્ષિત અને સુવિધાસભર બનશે તેવી વ્યાપક આશા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.