CBSE ની ત્રણ ભાષા નીતિને લઈને ચાલી રહેલી કાયદાકીય લડાઈ વચ્ચે સુપ્રીમ કોર્ટે ધોરણ-6 ના વિદ્યાર્થીઓને મોટી રાહત આપી છે. કોર્ટે કેન્દ્રીય માધ્યમિક શિક્ષણ બોર્ડ (CBSE)ને નિર્દેશ આપ્યો છે કે ધોરણ-6 ના વિદ્યાર્થીઓને પણ ત્રીજી ભાષાના મૂલ્યાંકન મામલે એ જ રાહત આપવામાં આવે, જે હાલમાં ધોરણ-7 ના વિદ્યાર્થીઓને આપવામાં આવી રહી છે. આ નિર્ણયથી ધોરણ 6 માં અભ્યાસ કરતા વિદ્યાર્થીઓ માટે ત્રીજી ભાષાની પરીક્ષા અને તેના પરિણામ અંગેની ચિંતા ઓછી થઈ શકે છે.

સુપ્રીમ કોર્ટના આદેશનો મુખ્ય મુદ્દો ત્રીજી ભાષાના મૂલ્યાંકન સાથે જોડાયેલો છે. હાલ ધોરણ-7, 8 અને 9ના વિદ્યાર્થીઓને ટ્રાન્ઝિશનલ રિલીફ આપવામાં આવી છે. આ વ્યવસ્થા હેઠળ વિદ્યાર્થીઓ જ્યારે ધોરણ-10માં પહોંચશે ત્યારે ત્રીજી ભાષા માટે અલગથી CBSE Board Exam લેવામાં નહીં આવે.

ત્રીજી ભાષાનું મૂલ્યાંકન શાળાના સ્તરે આંતરિક રીતે કરવામાં આવશે. સૌથી મહત્વની બાબત એ છે કે આ આંતરિક મૂલ્યાંકનના આધારે વિદ્યાર્થીને ધોરણ-10 ના બોર્ડ પરિણામમાં પાસ કે ફેલ જાહેર કરવામાં આવશે નહીં. હવે આ જ રાહત ધોરણ-6 ના વિદ્યાર્થીઓ માટે પણ લાગુ કરવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો છે. મુખ્ય ન્યાયાધીશ સૂર્યકાંત, ન્યાયમૂર્તિ જોયમાલ્ય બાગચી અને ન્યાયમૂર્તિ વી. મોહનાની બેન્ચે આ મામલે સુનાવણી કરી હતી. સુનાવણી દરમિયાન મુખ્ય ન્યાયાધીશે સંકેત આપ્યો હતો કે આ મૂલ્યાંકનથી વિદ્યાર્થીના પાસ કે ફેલ પર અસર નહીં પડે અને તેને માત્ર હાજરી સંબંધિત પ્રમાણપત્ર આપવામાં આવશે.

સુનાવણીની શરૂઆતમાં ભારતના સોલિસિટર જનરલ તુષાર મહેતાએ કોર્ટને સરકારનો પક્ષ સમજાવ્યો હતો. તેમણે જણાવ્યું હતું કે ધોરણ-6 ના વિદ્યાર્થીઓને ચાલુ શૈક્ષણિક વર્ષથી જ ત્રણ ભાષાની વ્યવસ્થામાં સામેલ કરવા અંગે સરકાર કોર્ટને તેની તરફેણમાં સમજાવવાનો પ્રયાસ કરશે. સરકાર તરફથી એવો પણ દાવો કરવામાં આવ્યો કે કુલ 28,819 શાળાઓમાંથી આશરે 1.2 ટકા શાળાઓને બાદ કરતાં મોટાભાગની શાળાઓ આ વ્યવસ્થાને અનુરૂપ છે. સરકારના જણાવ્યા પ્રમાણે પુસ્તકો અને અભ્યાસ સામગ્રી ઉપલબ્ધ છે અને વિદ્યાર્થીઓએ પણ આ વ્યવસ્થાને અપનાવી છે.

વધુમાં, એડિશનલ સોલિસિટર જનરલ ઐશ્વર્યા ભાટીએ કોર્ટને જણાવ્યું કે ધોરણ-7, 8 અને 9 ના વિદ્યાર્થીઓ માટે અગાઉથી જ ટ્રાન્ઝિશનલ રાહત આપવામાં આવી છે. આ વિદ્યાર્થીઓ જ્યારે ધોરણ-10માં જશે ત્યારે ત્રીજી ભાષાની કોઈ CBSE બોર્ડ પરીક્ષા નહીં લેવાય.

બીજી તરફ, અરજદારો તરફથી સિનિયર એડવોકેટ ગોપાલ શંકરનારાયણે ત્રણ ભાષાની નીતિ સામે અનેક વાંધા રજૂ કર્યા હતા. તેમનું કહેવું હતું કે વિદ્યાર્થીઓએ આ વ્યવસ્થાનું પાલન એટલા માટે કર્યું કારણ કે તેમની પાસે અન્ય કોઈ વિકલ્પ ઉપલબ્ધ નહોતો. અરજદારોના વકીલે એવો પણ મુદ્દો ઉઠાવ્યો કે શરૂઆતના તબક્કામાં જરૂરી પાઠ્યપુસ્તકો ઓનલાઈન ઉપલબ્ધ નહોતી. તેમના જણાવ્યા અનુસાર CBSE સાથે આશરે 28.83 લાખ વિદ્યાર્થીઓ જોડાયેલા છે. તેમણે એવી દલીલ પણ કરી કે ICSE અને વિવિધ રાજ્ય બોર્ડમાં અભ્યાસ કરતા વિદ્યાર્થીઓ માટે આવી જ વ્યવસ્થા લાગુ કરવામાં આવી નથી. આ આધારે ધોરણ-6 માટે આ નીતિનો અમલ ઓછામાં ઓછો 2027 સુધી મુલતવી રાખવાની માંગ કરવામાં આવી હતી.