જમ્મુ, તા. ૧૯: હરિયાણાના કરનાલ જિલ્લામાં દિલ્હીથી શ્રીનગર જતી ખાનગી બસ ઉપર થયેલા પથ્થરમારાએ અન્ય રાજ્યોમાં કાશ્મીરી મુસાફરોની સુરક્ષાનો પ્રશ્ન ફરી ચર્ચામાં લાવ્યો છે. અહેવાલો પ્રમાણે, તા. ૧૭ ઓક્ટોબરની રાત્રે બનેલી ઘટના વખતે બસમાં લગભગ ૪૦ મુસાફરો હતા. મુસાફરો અને ઢાબાના એક કર્મચારી સહિત કેટલાક લોકો ઘાયલ થયા હતા. પોલીસે બે આરોપીની ધરપકડ કરી છે.

પોલીસના જણાવ્યા મુજબ, ઢાબા પાસે બસના પાર્કિંગને લઈને વિવાદ શરૂ થયો હતો. પ્રાથમિક તપાસમાં મુસાફરોને તેમની પ્રાદેશિક ઓળખના કારણે નિશાન બનાવાયાનો પુરાવો મળ્યો નથી. બીજી તરફ, બસચાલકે હુમલાખોરોએ મુસાફરોને ‘આતંકવાદી’ કહી અપમાનિત કર્યાનો આક્ષેપ કર્યો છે. ઘટનાનું વાસ્તવિક કારણ તપાસના તારણોથી સ્પષ્ટ થશે.

જમ્મુ-કાશ્મીરના મુખ્યમંત્રી કાર્યાલયે હરિયાણા સરકાર સમક્ષ મામલો ઉઠાવી મુસાફરોની સુરક્ષા અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. કાર્યાલયના નિવેદન અનુસાર, હરિયાણા પ્રશાસને કાયદા મુજબ ઝડપી અને કડક કાર્યવાહીનું આશ્વાસન આપ્યું છે. મુખ્યમંત્રીએ હરિયાણાના મુખ્યમંત્રી નાયબસિંહ સૈનીને જવાબદારો સામે કાર્યવાહી કરવા જણાવ્યું છે. નેશનલ કોન્ફરન્સના પ્રવક્તા ઇમરાન નબી ડાર અને મીરવાઇઝ ઉમર ફારૂકે પણ ઘટનાની નિંદા કરી સુરક્ષાની માગ કરી છે.

કાશ્મીરીઓના કથિત ઉત્પીડનના અગાઉના બનાવો પણ ચર્ચામાં આવ્યા છે. જમ્મુ-કાશ્મીર કોએલિશન ઓફ સિવિલ સોસાયટી અને એસોસિએશન ઓફ પેરેન્ટ્સ ઓફ ડિસઅપિયર્ડ પર્સન્સના વર્ષ ૨૦૧૮ના અહેવાલમાં અન્ય વિસ્તારોમાં ઓછામાં ઓછી ૨૨ ઘટનાઓનો ઉલ્લેખ હતો. તેમાં ૨૪ કાશ્મીરી વિદ્યાર્થીઓ ઉપર હુમલા અને ૧૯ વિદ્યાર્થીઓની ધરપકડની વિગતો હતી. જોકે આ સંગઠનોના આંકડા છે, દેશવ્યાપી સત્તાવાર સરકારી સંકલન નથી.

પુલવામા આતંકી હુમલા પછી કાશ્મીરીઓને નિશાન બનાવવાના અહેવાલો અંગે રાષ્ટ્રીય માનવ અધિકાર પંચે તા. ૨૧ ફેબ્રુઆરી, ૨૦૧૯ના રોજ સ્વતઃ સંજ્ઞાન લીધું હતું. ડિસેમ્બર ૨૦૨૫માં જમ્મુ-કાશ્મીર સ્ટુડન્ટ્સ એસોસિએશને હિમાચલમાં કાશ્મીરી શાલવિક્રેતાઓ ઉપર હુમલાની ૧૭ ઘટનાઓનો દાવો કર્યો હતો. જાન્યુઆરી ૨૦૨૬માં ઉત્તરાખંડના વિકાસનગરમાં શાલવિક્રેતા ઉપર હુમલાનો અહેવાલ આવ્યો હતો. જૂન ૨૦૨૬માં પંચે કાશ્મીરી વિદ્યાર્થીઓ અને શાલવિક્રેતાઓના કથિત ઉત્પીડનની ફરિયાદનું સંજ્ઞાન લીધું હતું. કાશ્મીરી નેતાઓએ દરેક ફરિયાદની નિષ્પક્ષ તપાસ અને નાગરિકોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવાની માગ કરી છે.