નવી દિલ્હી: એશિયન ડેવલપમેન્ટ બેંક (ADB) ના મુખ્ય અર્થશાસ્ત્રી આલ્બર્ટ પાર્કે એક ચોંકાવનારો અહેવાલ રજૂ કરતા જણાવ્યું છે કે પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલી ભૌગોલિક રાજકીય કટોકટી ભારત માટે આર્થિક મુસીબતો નોતરી શકે છે. ADB ના નવા સંદર્ભ દૃશ્ય મુજબ, વર્ષ 2026 માં ક્રૂડ ઓઈલનો સરેરાશ ભાવ 96 ડોલર પ્રતિ બેરલની સપાટીએ પહોંચી શકે છે. આ લાંબા ગાળાની તેજી ભારત જેવા આયાત પર નિર્ભર દેશ માટે જોખમી સાબિત થશે, જેના કારણે આગામી સમયમાં ઈંધણના ભાવમાં મોટો વધારો થવાની સંભાવના નકારી શકાતી નથી.

ક્રૂડ ઓઈલના આ અસહ્ય ભાવ વધારાની સીધી અસર ભારતની જીડીપી (GDP) વૃદ્ધિ પર જોવા મળશે. આલ્બર્ટ પાર્કના મતે, તેલના ઊંચા ભાવને કારણે દેશના વિકાસ દરમાં 0.6 ટકાનો જંગી ઘટાડો થઈ શકે છે, જેનાથી વૃદ્ધિ દર ઘટીને 6.3 ટકા સુધી પહોંચવાની ભીતિ છે. સ્પોટ અને ફ્યુચર્સ માર્કેટમાં જોવા મળી રહેલું પ્રીમિયમ પુરવઠાની ગંભીર અછત તરફ ઈશારો કરી રહ્યું છે, જે સૂચવે છે કે વૈશ્વિક સ્તરે તેલ બજારમાં હજુ લાંબો સમય અનિશ્ચિતતા અને અસ્થિરતાનો માહોલ જળવાઈ રહેશે.

ભારતીય મધ્યમ વર્ગ માટે સૌથી ચિંતાજનક બાબત ફુગાવાનો વધતો દર છે. અહેવાલ મુજબ, આ વર્ષે ફુગાવો 2.4 ટકા વધીને 6.9 ટકાના ખતરનાક સ્તરે પહોંચી શકે છે. ભારત તેની ગેસ અને તેલની જરૂરિયાતો માટે મોટાભાગે આયાત પર નિર્ભર હોવાથી, એશિયા-પેસિફિક ક્ષેત્રના અન્ય દેશોની સરખામણીએ ભારતમાં મોંઘવારીની અસર વધુ આકરી જણાશે. એશિયન ડેવલપમેન્ટ બેંકે અગાઉના અંદાજોમાં ફેરફાર કરીને સમગ્ર પ્રદેશના વિકાસ દરના લક્ષ્યાંકોમાં પણ ઘટાડો કર્યો છે.

ખેતી ક્ષેત્રે પણ સંકટના વાદળો ઘેરાયા છે, કારણ કે 'અલ નિનો' ની અસરને લીધે પાકની ઉપજ અને કિંમતો પ્રભાવિત થઈ રહી છે. ભારત વૈશ્વિક ચોખાના વેપારમાં અગ્રેસર હોવાથી અહીં થતી કોઈપણ નકારાત્મક અસર વિશ્વભરના ખાદ્ય બજારને હચમચાવી દેશે. આ ઉપરાંત, કુદરતી ગેસના પુરવઠામાં વિક્ષેપ પડવાથી ખાતરના ભાવમાં પણ તોતિંગ વધારો થવાની શક્યતા છે. ખાતર મોંઘું થતા ખેડૂતો તેનો ઉપયોગ ઘટાડશે, જે અંતે કૃષિ ઉત્પાદન ઘટાડીને ખાદ્ય ચીજોના ભાવમાં ભડકો કરી શકે છે.

જોકે, આ તમામ નકારાત્મક અસરો વચ્ચે એક આશાનું કિરણ પણ દેખાઈ રહ્યું છે. આલ્બર્ટ પાર્કે આશાવાદ વ્યક્ત કર્યો છે કે ભારત આ વર્ષના આર્થિક ફટકામાંથી ઝડપથી બહાર આવી શકે છે. મોડેલ મુજબ, આવતા વર્ષે વિકાસ દર પર કોઈ ખાસ નકારાત્મક અસર પડશે નહીં અને ભારતીય અર્થતંત્ર ફરીથી મજબૂતી સાથે ઉભરી આવશે. વર્ષ 2027 માં ક્રૂડના ભાવ ઘટીને 80 ડોલરની આસપાસ સ્થિર થવાની ધારણા છે, જે ભારત માટે રાહતના સમાચાર બની શકે છે.