વૉશિંગ્ટન: વૈશ્વિક સ્તરે ફરી એકવાર યુદ્ધના વાદળો ઘેરાવા લાગ્યા છે, જેમાં અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેનો તણાવ ચરમસીમાએ પહોંચી ગયો છે. યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે શુક્રવારે સવારે વ્હાઇટ હાઉસમાં પોતાની વરિષ્ઠ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા ટીમ સાથે ઈરાન યુદ્ધ અંગે એક અતિ મહત્વની બેઠક યોજી હતી. આ બેઠકમાં તેમણે સ્પષ્ટ સંકેત આપ્યા હતા કે જો રાજદ્વારી વાટાઘાટો અને મધ્યસ્થતાના પ્રયાસો નિષ્ફળ જશે, તો વૉશિંગ્ટન દ્વારા તેહરાન વિરુદ્ધ ફરીથી લશ્કરી હુમલા શરૂ કરવા માટે ગંભીરતાથી વિચારણા કરવામાં આવી રહી છે. ઈસ્લામિક રિપબ્લિક સાથેની વાતચીતમાં કોઈ નક્કર પ્રગતિ ન થવાના કારણે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સતત નિરાશ થઈ રહ્યા છે અને તેઓ છેલ્લા ઉપાય તરીકે લશ્કરી આક્રમણ તરફ આગળ વધી રહ્યા છે, કારણ કે હાલના તબક્કે રાજદ્વારી સફળતાની શક્યતાઓ ઘણી ઓછી દેખાઈ રહી છે.

વ્હાઇટ હાઉસની આ કટોકટીભરી સુરક્ષા બેઠક એવા સમયે થઈ છે જ્યારે પાકિસ્તાનના આર્મી ચીફ અને ચીફ ઓફ ડિફેન્સ ફોર્સિસ ફિલ્ડ માર્શલ આસિમ મુનીર વૉશિંગ્ટન અને તેહરાન વચ્ચેના સંબંધો સુધારવા અને યુદ્ધને રોકવાના અંતિમ પ્રયાસના ભાગરૂપે ઈસ્લામિક રિપબ્લિકના પ્રવાસે પહોંચ્યા છે. પાકિસ્તાનની સાથે કતારનું એક પ્રતિનિધિમંડળ પણ મધ્યસ્થતાના પ્રયાસોને સમર્થન આપવા શુક્રવારે તેહરાન પહોંચ્યું હતું, જોકે આ મુત્સદ્દીગીરી સફળ થવાની સંભાવના ખૂબ જ ક્ષીણ છે. આસિમ મુનીર શનિવારે આઈઆરજીસી (IRGC) ના કમાન્ડર અહમદ વાહીદી સાથે મુલાકાત કરે તેવી અપેક્ષા છે, જેમને તેહરાનના વ્યૂહાત્મક નિર્ણયો પાછળના મુખ્ય સૂત્રધાર માનવામાં આવે છે. બેકસ્ટેજ ચાલી રહેલી આ મુત્સદ્દીગીરીથી પરિચિત એક અમેરિકન અધિકારીના જણાવ્યા અનુસાર, આ વાટાઘાટો અત્યંત પીડાદાયક પ્રક્રિયા છે અને દરરોજ પ્રસ્તાવોના ડ્રાફ્ટ આમને-સામને મોકલવામાં આવી રહ્યા છે, પરંતુ વાસ્તવિક પ્રગતિ બિલકુલ નહિવત છે.

અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની આ હાઈ-લેવલ બેઠકમાં ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વેન્સ, સંરક્ષણ સચિવ પીટ હેગસેથ, સીઆઈએ (CIA) ના ડાયરેક્ટર જોન રેટક્લિફ અને વ્હાઇટ હાઉસના ચીફ ઓફ સ્ટાફ સુઝી વાઈલ્સ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. જ્યારે વિદેશ મંત્રી માર્કો રુબિયો યુરોપના પ્રવાસે હોવાથી અને જોઈન્ટ ચીફના ચેરમેન જનરલ ડેન કેન નેવલ એકેડેમીના ગ્રેજ્યુએશન સમારોહમાં વ્યસ્ત હોવાના કારણે હાજર રહી શક્યા નહોતા. બેઠક દરમિયાન પ્રમુખને વાટાઘાટોની વર્તમાન સ્થિતિ અને જો મુત્સદ્દીગીરી સંપૂર્ણપણે નિષ્ફળ જાય તો કેવા પ્રકારની સ્થિતિ સર્જાઈ શકે છે તે તમામ સંભવિત દૃશ્યો વિશે વિગતવાર બ્રીફિંગ આપવામાં આવ્યું હતું.

આ મહત્વપૂર્ણ બેઠકના થોડા કલાકો બાદ વ્હાઇટ હાઉસ દ્વારા ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના વીકેન્ડ શિડ્યુલમાં મોટા ફેરફારોની જાહેરાત કરવામાં આવી હતી. શુક્રવારે સાંજે ન્યૂયોર્ક સિટીમાં આયોજિત એક નિર્ધારિત ભાષણ બાદ પ્રમુખ પોતાના બેડમિન્સ્ટર ગોલ્ફ ક્લબમાં વીકેન્ડ વિતાવવા જવાના બદલે સીધા વૉશિંગ્ટન પરત ફર્યા છે. તેમણે પોતે 'ટ્રુથ સોશિયલ' પ્લેટફોર્મ પર જાહેરાત કરી હતી કે તેઓ સરકારી જવાબદારીઓની તાતી જરૂરિયાતને કારણે પોતાના પુત્ર ડોન જુનિયરના લગ્નમાં પણ હાજરી આપી શકશે નહીં. તેમણે લખ્યું કે, આ મહત્વપૂર્ણ સમયગાળા દરમિયાન મારું વૉશિંગ્ટન ડી.સી. માં વ્હાઇટ હાઉસ ખાતે હાજર રહેવું દેશના હિતમાં અત્યંત અનિવાર્ય છે. પ્રમુખના નજીકના સૂત્રોનું કહેવું છે કે તેઓ છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી ચાલી રહેલી નિષ્ફળ વાટાઘાટોથી ભારે અસંતુષ્ટ છે. મંગળવારે તેમણે ઈઝરાયેલના વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુને ફોન પર જણાવ્યું હતું કે તેઓ મુત્સદ્દીગીરીને વધુ એક તક આપવા માંગે છે, પરંતુ ગુરુવારની રાત સુધીમાં તેઓ વધુ ભ્રમિત થઈ ગયા હતા અને લશ્કરી કાર્યવાહી તરફ તેમનો ઝુકાવ વધી ગયો હતો.

બીજી તરફ, ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયે શુક્રવારે જણાવ્યું હતું કે વાટાઘાટો ચાલુ હોવા છતાં હજુ સુધી કોઈ અંતિમ સમજૂતીની નજીક પહોંચી શકાયું નથી. ઈરાનની અર્ધ-સરકારી ન્યૂઝ એજન્સી તસ્નીમે તેહરાનની વાટાઘાટો કરનારી ટીમના નજીકના સૂત્રને ટાંકીને જણાવ્યું છે કે વિવાદિત મુદ્દાઓ પર ચર્ચા હજુ પણ ચાલુ છે અને કોઈ આખરી પરિણામ આવ્યું નથી. સૂત્રના જણાવ્યા અનુસાર, તેહરાનનું તાત્કાલિક ધ્યાન માત્ર 'યુદ્ધનો અંત લાવવા' પર જ કેન્દ્રિત છે અને જ્યાં સુધી તેના ઉદ્દેશ્યો હાંસલ ન થાય ત્યાં સુધી તેઓ અન્ય કોઈ વ્યાપક મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરવા તૈયાર નથી. છેલ્લા છ અઠવાડિયામાં એવા ઘણા પ્રસંગો આવ્યા જ્યારે ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ લશ્કરી કામગીરી ફરી શરૂ કરવાની સાવ નજીક પહોંચીને પાછા હટી ગયા હતા, જેથી આ ચર્ચામાં સામેલ કેટલાક અધિકારીઓ હજુ પણ માને છે કે આગામી ૨૪ કલાકમાં કોઈ મોટી સફળતા મળી શકે છે. જોકે, પ્રમુખની વિચારસરણીથી વાકેફ લોકોનું કહેવું છે કે જો વાટાઘાટોમાં કોઈ નક્કર પરિણામ નહીં આવે, તો તેઓ હવે કોઈપણ ક્ષણે મોટા લશ્કરી ઓપરેશનનો આદેશ આપી શકે છે.