દિલ્હી : ભારતીય સેનાના નિવૃત્ત લેફ્ટનન્ટ જનરલ અને દેવરિયાના પૂર્વ ભાજપ સાંસદ શ્રીપ્રકાશ મણિ ત્રિપાઠીનું દિલ્હીની મેદાંતા હોસ્પિટલમાં અવસાન થયું છે. તેમના નિધનના સમાચાર સામે આવતા જ સેના અને રાજકીય વર્તુળોમાં ભારે શોકની લહેર ફેલાઈ ગઈ છે. તેમણે પહેલા ભારતીય સેનામાં પોતાના શૌર્યથી દેશની રક્ષા કરી અને નિવૃત્તિ બાદ પૂર્વાંચલના રાજકારણમાં પ્રવેશ કરીને પોતાની એક અગવી ઓળખ ઊભી કરી હતી.

શ્રીપ્રકાશ મણિ ત્રિપાઠીના પિતા પંડિત સુરતી નારાયણ મણિ ત્રિપાઠી ઉત્તર પ્રદેશ કેડરના જાણીતા આઈએએસ (IAS) અધિકારી હતા. એક અત્યંત સમૃદ્ધ અને શિક્ષિત પરિવારમાંથી આવતા હોવા છતાં, તેમણે સેનામાં જોડાઈને દેશસેવા કરવાનો માર્ગ પસંદ કર્યો હતો. જૂન ૧૯૫૫માં ભારતીય સેનામાં કમિશન મેળવ્યા બાદ તેમણે ૧૯૬૨ના ચીન યુદ્ધ અને ૧૯૭૧ના ભારત-પાકિસ્તાન યુદ્ધમાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી હતી, જ્યાં તેમના નેતૃત્વ હેઠળ ભારતીય સેનાની ટુકડીએ ઢાકા સુધી આગળ વધીને પાકિસ્તાની સેનાને ધૂળ ચાટતી કરી હતી.

સેનામાં ડેપ્યુટી ચીફ ઓફ આર્મી સ્ટાફ જેવા મહત્વના પદ પર રહ્યા બાદ, તેમણે સંરક્ષણ ક્ષેત્રે ભારતને આત્મનિર્ભર બનાવવામાં ઐતિહાસિક યોગદાન આપ્યું હતું. ડીઆરડીઓ (DRDO) ના ડિરેક્ટર જનરલ તરીકે સેવા આપતી વખતે તેમણે ભારતની પ્રથમ સ્વદેશી ‘અર્જુન ટેન્ક’ના વિકાસ અને ઉત્પાદનમાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી હતી. તેમની ઉત્કૃષ્ટ લશ્કરી સેવાઓ બદલ તેમને ૧૯૮૬માં અતિ વિશિષ્ટ સેવા મેડલ અને ૧૯૯૨માં પરમ વિશિષ્ટ સેવા મેડલથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા.

૧૯૯૬માં સેનામાંથી નિવૃત્ત થયા બાદ તેઓ રાજકારણમાં સક્રિય થયા અને દેવરિયા સદર બેઠક પરથી ભાજપની ટિકિટ પર ચૂંટણી જીતીને ઇતિહાસ રચ્યો હતો. તેઓ આ બેઠકના ભાજપના પ્રથમ સાંસદ બન્યા હતા. ૧૯૯૯માં ફરી એકવાર લોકસભા ચૂંટણી જીતીને તેમણે દેશની સંસદમાં દેવરિયાનું પ્રતિનિધિત્વ કર્યું હતું. દેશના બહુચર્ચિત શેર કૌભાંડની તપાસ માટે રચાયેલી સંયુક્ત સંસદીય સમિતિ (JPC) ના અધ્યક્ષ તરીકે તેમણે ૧૦૫ બેઠકો યોજીને નિષ્પક્ષ અહેવાલ રજૂ કર્યો હતો, જે તેમની પ્રામાણિકતા અને કુશળતાનો પુરાવો હતો.

આ વર્ષે જૂન મહિનામાં ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્યમંત્રી યોગી આદિત્યનાથે અચાનક તેમના દેવરિયા સ્થિત નિવાસસ્થાને જઈને તેમની સૌજન્ય મુલાકાત લીધી હતી, જેની તસવીરો અને ચર્ચાઓ સોશિયલ મીડિયા તથા રાજકીય વર્તુળોમાં વાયરલ થઈ હતી. ત્રિપાઠી પરિવારનો પૂર્વાંચલના રાજકારણ અને બ્રાહ્મણ મતદારો પર મોટો પ્રભાવ રહ્યો છે. તેમના એક ભાઈ ધારાસભ્ય રહી ચૂક્યા છે જ્યારે બીજા ભાઈ સીઆરપીએફના ડીજીપી તરીકે સેવા આપી ચૂક્યા છે.

દેશના લશ્કરી અને રાજકીય ક્ષેત્રે અવિસ્મરણીય યોગદાન આપનાર જનરલ શ્રીપ્રકાશ મણિ ત્રિપાઠીના નિધનથી ઉત્તર પ્રદેશ સહિત સમગ્ર દેશે એક સાચા દેશભક્ત, કુશળ સૈનિક અને નીતિમાન રાજનેતા ગુમાવ્યા છે. તેમના અંતિમ સંસ્કાર અને શ્રદ્ધાંજલિ કાર્યક્રમોમાં વિવિધ ક્ષેત્રના દિગ્ગજ નેતાઓ અને લશ્કરી અધિકારીઓ ઉપસ્થિત રહેશે.