નવી દિલ્‍હી તા.૧૪: ભારતના લગભગ એક તૃતીયાંશ કોલસા આધારિત પાવર પ્‍લાન્‍ટમાં બળતણનો જથ્‍થો ઓછો થઈ રહ્યો છે. સરકાર પુરવઠો વધારવા માટે કામ કરી રહી છે. આનું કારણ એ છે કે લાંબા સમય સુધી ગરમીને કારણે વીજળીની માંગ વધી છે, સમાચાર એજન્‍સી રોઇટર્સ દ્વારા અહેવાલ કરાયેલા સરકારી ડેટા અનુસાર.

મે મહિનામાં ભારતમાં પીક પાવર માંગ રેકોર્ડ ૨૭૦.૭૦ ગીગાવોટ પર પહોંચી હતી, અને તે તે સ્‍તરની આસપાસ રહે છે.

અલ નીનો હવામાન પેટર્નને કારણે ઠંડકની જરૂરિયાતોમાં વધારો થયો છે. છેલ્‍લા કેટલાક દિવસોમાં, વીજળીની માંગ સતત વધીને ૨૬૭ ગીગાવોટ થઈ ગઈ છે.

સેન્‍ટ્રલ ઇલેક્‍ટ્રિસિટી ઓથોરિટીના ડેટા અનુસાર, ખૂબ ઓછા કોલસાના સ્‍ટોકવાળા પાવર પ્‍લાન્‍ટની સંખ્‍યા (એટલે કે, જરૂરી ઇન્‍વેન્‍ટરીના ૨૫% કરતા ઓછી, અથવા ત્રણ દિવસથી ઓછા સમય માટે વીજળી ઉત્‍પન્ન કરવા માટે પૂરતી) ઓગસ્‍ટના અંતમાં ૪૫ થી વધીને ૯ સપ્‍ટેમ્‍બર સુધીમાં ૫૯ થઈ ગઈ.

સેન્‍ટર ફોર રિસર્ચ ઓન એનર્જી એન્‍ડ ક્‍લીન એરના વિશ્‍લેષક મનોજ કુમારે જણાવ્‍યું હતું કે, ઓછા કોલસાના ભંડારવાળા પાવર પ્‍લાન્‍ટની વધતી સંખ્‍યા ચિતાનો વિષય છે.

વિશ્‍લેષકે જણાવ્‍યું હતું કે જ્‍યારે સ્‍વચ્‍છ ઊર્જા, મુખ્‍યત્‍વે સૌર ઊર્જા, દિવસની મોટાભાગની વીજળીની માંગને પૂર્ણ કરી રહી છે, ત્‍યારે બેટરી સ્‍ટોરેજનો અભાવ અને જળાશયોમાં પાણીનું સ્‍તર ઓછું હોવાથી કોલસા આધારિત વીજ ઉત્‍પાદન પર દબાણ આવી રહ્યું છે.

કુમારે કહ્યું કે સામાન્‍ય સ્‍ટોક સ્‍તર જાળવવા માટે, ભારતે રેલ નેટવર્ક દ્વારા વીજ કંપનીઓને કોલસાનો પુરવઠો વધારવો જોઈએ.

ભારતે ૬ સપ્‍ટેમ્‍બરના રોજ પાવર પ્‍લાન્‍ટ્‍સમાં કોલસાનો પુરવઠો વધારવા માટે ૪૪૪ ટ્રેનો અથવા રેક્‍સ તૈનાત કર્યા હતા, જે ૩ સપ્‍ટેમ્‍બરના રોજ ૩૭૦ હતા.

કોલ ઇન્‍ડિયા અને તેની પેટાકંપનીઓએ રોડ દ્વારા કોલસાનું પરિવહન પણ વધાર્યું છે.

વિશ્વની સૌથી મોટી કોલસા ખાણ કંપની કોલ ઇન્‍ડિયાએ જણાવ્‍યું હતું કે તેની પાસે હજુ પણ લગભગ ૭૬ મિલિયન ટનનો પૂરતો સ્‍ટોક છે.