ભોપાલ:ભારતીય રેલવેએ દિવ્યાંગ મુસાફરો માટે મુસાફરીને વધુ સુલભ, સુરક્ષિત અને સરળ બનાવવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે એક ક્રાંતિકારી નિર્ણય લીધો છે. રેલવે બોર્ડ દ્વારા જારી કરવામાં આવેલી નવી સૂચનાઓ અનુસાર, હવે જે દિવ્યાંગો પાસે કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા જારી કરાયેલું 'યુનિક ડિસેબિલિટી ID' (UDID) કાર્ડ છે, તેઓ મેઈલ અને એક્સપ્રેસ ટ્રેનોમાં તેમના માટે ખાસ અનામત રાખવામાં આવેલા અનરિઝર્વ્ડ કોચમાં સીધો પ્રવેશ મેળવી શકશે. આ સુવિધાનો મુખ્ય હેતુ દિવ્યાંગોને સામાન્ય કોચની ભીડભાડથી બચાવવાનો અને તેમને મુસાફરી દરમિયાન પડતી શારીરિક હાલાકી ઓછી કરવાનો છે. ખાસ કરીને ભોપાલ અને મધ્ય પ્રદેશના અન્ય સ્ટેશનો પરથી મુસાફરી કરનારા હજારો દિવ્યાંગોને આ નિર્ણયથી મોટી રાહત મળશે.

નવા નિયમો મુજબ, માન્ય UDID કાર્ડ અથવા કન્સેશન સર્ટિફિકેટ ધરાવતા મુસાફરો ટ્રેનના 'SLRD' (સેકન્ડ ક્લાસ લગેજ-કમ-બ્રેક વાન) અને 'LSLRD' કોચમાં મુસાફરી કરી શકશે, જોકે તેમની પાસે મુસાફરી માટેની માન્ય ટિકિટ હોવી ફરજિયાત છે. રેલવે વહીવટીતંત્રે આ બાબતે અત્યંત કડક વલણ અપનાવ્યું છે અને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો કોઈ સામાન્ય કે અનધિકૃત વ્યક્તિ દિવ્યાંગો માટેના આ ખાસ કોચમાં બેઠેલી જણાશે, તો તેમની સામે રેલવે અધિનિયમ ૧૯૮૯ હેઠળ કાયદેસરના પગલાં ભરીને દંડ અથવા જેલની સજા કરવામાં આવશે. આ કડક અમલવારી પાછળનો હેતુ એ છે કે રેલવે દ્વારા આપવામાં આવતી વિશેષ સુવિધાઓનો લાભ માત્ર જરૂરિયાતમંદ દિવ્યાંગ મુસાફરો જ મેળવી શકે અને તેમની સુરક્ષા જળવાયેલી રહે.

આ પહેલને દિવ્યાંગો માટે 'સન્માનજનક મુસાફરી' ની દિશામાં મોટું પગલું માનવામાં આવે છે. રેલવે અધિકારીઓને આદેશ આપવામાં આવ્યો છે કે સ્ટેશનો પર પૂછપરછ બારી અને લાઉડસ્પીકર દ્વારા આ નવી વ્યવસ્થા વિશે સતત જાહેરાતો કરવામાં આવે જેથી મુસાફરોને સમયસર જાણકારી મળે. જે દિવ્યાંગો પાસે હજુ સુધી આ કાર્ડ નથી, તેઓ રેલવેના ઓનલાઈન પોર્ટલ દ્વારા પોતાનું ફોટો ઓળખ કાર્ડ બનાવી અથવા રિન્યુ કરાવી શકે છે. આ ડિજિટલ ઓળખપત્ર રેલવે ટિકિટિંગ સિસ્ટમ સાથે લિંક હોવાથી ટિકિટ બુકિંગમાં પણ સરળતા રહેશે. રેલવેના આ સંવેદનશીલ અભિગમથી દિવ્યાંગો હવે અન્ય મુસાફરોની જેમ જ કોઈપણ અવરોધ વગર આત્મસન્માન સાથે ટ્રેન મુસાફરીનો આનંદ માણી શકશે.