નવી દિલ્હી: પાકિસ્તાની ક્રિકેટર મોહમ્મદ નવાઝ પર આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ પરિષદ (ICC) દ્વારા મૂકવામાં આવેલા પ્રતિબંધે રમત જગતમાં ખળભળાટ મચાવી દીધો છે. નવાઝનો ડ્રગ ટેસ્ટ 'કાર્બોક્સી-THC' (Carboxy-THC) માટે પોઝિટિવ આવ્યો છે. દુનિયાભરમાં જ્યારે ગાંજા (કેનાબીસ) ને કાયદેસર કે અપરાધમુક્ત કરવાની ચર્ચાઓ ચાલી રહી છે, ત્યારે આ કેસે એથ્લેટ્સ માટે ડોપિંગના કડક નિયમોને ફરીથી લાઇમલાઇટમાં લાવી દીધા છે. વૈજ્ઞાનિકો અને તબીબી નિષ્ણાતોના મતે, ગાંજાનો નશો ભલે થોડા કલાકોમાં ઉતરી જાય, પરંતુ તેના અંશો શરીરમાં અઠવાડિયા સુધી ઘર કરી રહે છે.

નશો ન હોવા છતાં ટેસ્ટ કેમ પોઝિટિવ આવ્યો?

મોહમ્મદ નવાઝના સેમ્પલમાં સીધો THC (Tetrahydrocannabinol) પદાર્થ નહોતો મળ્યો, પરંતુ 'કાર્બોક્સી-THC' મળી આવ્યું હતું. આ એક નિષ્ક્રિય મેટાબોલાઇટ છે, જે ત્યારે બને છે જ્યારે આપણું શરીર ગાંજાના મુખ્ય મનોવૈજ્ઞાનિક ઘટક (THC) ને પચાવે છે. આનો અર્થ એ થાય કે ટેસ્ટ આપતી વખતે ખેલાડી કદાચ નશાની હાલતમાં ન હતો અથવા 'હાઈ' અનુભવતો ન હતો, તેમ છતાં ભૂતકાળમાં કરેલા વપરાશને કારણે તેનો ડોપિંગ ટેસ્ટ પોઝિટિવ આવ્યો છે.

ચરબીમાં ભળી જાય છે ગાંજો: ડૉ. મીનાક્ષી જૈન

ફરીદાબાદની પ્રખ્યાત અમૃતા હોસ્પિટલના મનોચિકિત્સા વિભાગના સિનિયર કન્સલ્ટન્ટ ડૉ. મીનાક્ષી જૈને આ અંગે વૈજ્ઞાનિક વિશ્લેષણ આપતા જણાવ્યું છે કે, "THC પદાર્થ માનવ શરીરની ચરબીમાં અત્યંત દ્રાવ્ય (Fat-soluble) હોય છે. આથી, જ્યારે કોઈ વ્યક્તિ ગાંજાનું સેવન કરે છે, ત્યારે તે શરીરના ચરબીયુક્ત પેશીઓ (Fat tissues) માં જમા થઈ જાય છે અને સમય જતાં ધીમે-ધીમે લોહી કે પેશાબ વાટે મુક્ત થાય છે."

તેમણે વધુમાં ઉમેર્યું કે, "પ્રસંગોપાત કે ક્યારેક જ ગાંજો લેનારા લોકોના યુરિન ટેસ્ટ ૩ થી ૭ દિવસ સુધી પોઝિટિવ આવી શકે છે. જ્યારે નિયમિત કે ભારે વપરાશકર્તાઓનો રિપોર્ટ ૩ થી ૪ અઠવાડિયા કે તેનાથી પણ વધુ સમય સુધી પોઝિટિવ આવી શકે છે. ડોપિંગ વિરોધી પ્રયોગશાળાઓ (Anti-doping labs) એ નથી જોતી કે ખેલાડી મેચના દિવસે નશામાં છે કે નહીં, તેઓ માત્ર ભૂતકાળના વપરાશના જૈવિક પુરાવા (Biological footprint) શોધે છે."

માનસિક સ્વાસ્થ્ય માટે અત્યંત જોખમી

યુનાઇટેડ નેશન્સ ઓફિસ ઓન ડ્રગ્સ એન્ડ ક્રાઇમ (UNODC) ના વર્ષ ૨૦૨૫ ના વર્લ્ડ ડ્રગ રિપોર્ટ અનુસાર, ગાંજો વિશ્વમાં સૌથી વધુ ઉપયોગમાં લેવાતો ગેરકાયદેસર ડ્રગ છે, જેને વાર્ષિક ૨૪ કરોડથી વધુ લોકો લે છે. ડૉ. જૈન ચેતવણી આપતા કહે છે કે ગાંજો કોઈ સામાન્ય મનોરંજનની દવા નથી. તેનો વારંવારનો ઉપયોગ ખેલાડીઓની એકાગ્રતા, યાદશક્તિ, નિર્ણય લેવાની ક્ષમતા અને પ્રતિક્રિયા સમય (Reaction time) ને ભારે નુકસાન પહોંચાડે છે. માનસિક બીમારીનો પારિવારિક ઇતિહાસ ધરાવતા લોકોમાં તે ગભરાટના હુમલા (Panic attacks), ડિપ્રેશન અથવા ગંભીર મનોવિકૃતિ (Psychosis) ને પણ ઉત્તેજિત કરી શકે છે.

આજના વૈશ્વિક અને લાઈફસ્ટાઈલ ક્ષેત્રના અન્ય મુખ્ય સમાચાર:

૧. રોમેન્ટિક ડેટ માટે દિલ્હી વિશ્વનું સૌથી સસ્તું શહેર: ડોઇશ બેંક રિપોર્ટ

નવી દિલ્હી: ભારતીય યુગલો માટે આનંદના સમાચાર છે. ડોઇશ બેંકના 'મેપિંગ ધ વર્લ્ડ્સ પ્રાઈસિસ ૨૦૨૬' ના અહેવાલ મુજબ, વિશ્વના ૬૯ મુખ્ય શહેરોના સર્વેમાં ભારતની રાજધાની દિલ્હી રોમેન્ટિક ડેટ (Romantic Date) માટે દુનિયાનું સૌથી સસ્તું શહેર સાબિત થયું છે. દિલ્હીમાં બે લોકો માટે ભોજન, સિનેમા ટિકિટ અને વાઇનની બોટલ સહિતની એક સરેરાશ 'ચીપ ડેટ' નો ખર્ચ આશરે ૧૦૩ યુએસ ડોલર (અંદાજે ₹૯,૯૨૦) થાય છે. આનાથી તદ્દન વિપરીત, સ્વિટ્ઝર્લેન્ડનું જીનીવા વિશ્વનું સૌથી મોંઘું શહેર બન્યું છે, જ્યાં આવી જ એક ડેટ પાછળ ૪૭૫ યુએસ ડોલર (અંદાજે ₹૪૫,૭૫૦) નો જંગી ખર્ચ થાય છે. જો કે, રિપોર્ટમાં એ પણ નોંધવામાં આવ્યું છે કે ઓછી મોંઘવારીની સાથે દિલ્હીમાં વેતન અને ખરીદ શક્તિનું સ્તર પણ વૈશ્વિક સ્તરે નીચું છે.

૨. બ્રિટિશ સિંગર મેટી હીલીએ લોસ એન્જલસમાં ગર્લફ્રેન્ડ ગેબ્રિએટ સાથે કર્યા સિક્રેટ મેરેજ

લોસ એન્જલસ: મશહૂર બ્રિટિશ બેન્ડ 'ધ ૧૯૭૫' ના ફ્રન્ટમેન અને ગાયક મેટી હીલી (Matty Healy) સત્તાવાર રીતે લગ્નના બંધનમાં બંધાઈ ગયા છે. તેમણે લોસ એન્જલસમાં આવેલા ઐતિહાસિક અને વૈભવી મેન્શન 'કાસ્ટિલો ડેલ લાગો' (જે અગાઉ પોપ સ્ટાર મેડોનાની માલિકીનું હતું) ખાતે એક ખાનગી સમારંભમાં જાણીતી મોડેલ અને સંગીતકાર ગેબ્રિએટ બેચટેલ સાથે લગ્ન કરી લીધા છે. જૂન ૨૦૨૪ માં બ્લેક ડાયમંડ રિંગ સાથે સગાઈ કરનાર આ કપલે પોપ સિંગર ટેલર સ્વિફ્ટ સાથેના મેટીના ટૂંકા અફેરની ભારે ચર્ચા બાદ પોતાના સંબંધોને મીડિયાની નજરોથી દૂર રાખ્યા હતા. આ લગ્નમાં હોલીવુડની જાણીતી સિંગર ચાર્લી XCX સહિતના નજીકના મિત્રો હાજર રહ્યા હતા.

૩. ફાસ્ટ ફૂડ બ્રાન્ડ્સના લોગોમાં કેમ હોય છે લાલ અને પીળા રંગનું જ સામ્રાજ્ય? જાણો તેની પાછળનું વિજ્ઞાન

નવી દિલ્હી: મેકડોનાલ્ડ્સ, બર્ગર કિંગ, કેએફસી (KFC) થી લઈને વેન્ડીઝ સુધીની દુનિયાની ટોચની ફાસ્ટ ફૂડ ચેઇન્સના લોગો પર નજર કરશો તો તમને લાલ (Red) અને પીળો (Yellow) રંગ કોમન જોવા મળશે. સામાન્ય રીતે એવી માન્યતા છે કે આ રંગો લોકોને ભૂખ્યા બનાવે છે, પરંતુ માર્કેટિંગ અને કલર સાયકોલોજીના નિષ્ણાતોના મતે આ વાત સંપૂર્ણ સત્ય નથી.

અસલમાં, લાલ રંગ માનવ મગજમાં તાકીદ, ઉત્તેજના અને ત્વરિત નિર્ણય લેવાની ભાવના જગાડે છે, જ્યારે પીળો રંગ ખુશી અને આશાવાદનું પ્રતીક છે. આ બંને રંગોનું મિશ્રણ હાઈવે પર કે ભીડભાડ વાળા વિસ્તારોમાં લાંબી દૂરીથી પણ ગ્રાહકોનું ધ્યાન ખેંચવામાં સૌથી વધુ સક્ષમ છે. જો કે, બદલાતા સમય સાથે ગ્રાહકો હવે ઓર્ગેનિક અને હેલ્ધી ફૂડ તરફ વળતા હોવાથી સબવે (Subway) જેવી બ્રાન્ડ્સ હવે પ્રકૃતિ અને તાજગી દર્શાવવા માટે લીલા (Green) અને બ્રાઉન રંગનો ઉપયોગ વધારી રહી છે.