તા. ૧૨ નવેમ્બર ર૦ર૬ વિક્રમ સંવત ર૦૮૩ કારતક સુદ – ૩ ગુરૂવાર
ઓપ્શન્સ ટ્રેડર્સ હવે બજારમાં મોટી વધઘટમાં ફસાશે નહીં
સેબીએ ઓપ્શન્સ ટ્રેડિંગને સરળ બનાવવા અને નોંધપાત્ર વધઘટને સંબોધવા માટે એક નવું સ્ટ્રાઇક પ્રાઇસ ફ્રેમવર્ક પ્રસ્તાવિત કર્યું છે, જે વેપારીઓને હેજ કરવામાં મદદ કરશે
મુંબઈ,તા.૨૬: સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ ઓફ ઇન્ડિયા (સેબી) એ સોમવારે એક માળખું પ્રસ્તાવિત કર્યું છે જે ઓપ્શન્સ કોન્ટ્રાક્ટ્સ માટે સ્ટ્રાઇક પ્રાઇસના પ્રારંભ અને ચાલુ સંચાલનને નિયંત્રિત કરશે, જે શેરબજારમાં સૌથી વધુ વોલ્યુમ ધરાવે છે.પ્રસ્તાવિત પગલાંમાં ઇન-ધ-મની અને આઉટ-ઓફ-ધ-મની કોન્ટ્રાક્ટ્સની ઓછામાં ઓછી સંખ્યાની ઉપલબ્ધતા સુનિﾍતિ કરવા માટે ઓપ્શન્સ કોન્ટ્રાક્ટ્સની શરૂઆત માટેના નિયમોનો સમાવેશ થાય છે. ટ્રેડિગ સાતત્ય જાળવવા માટે, વર્તમાન બજાર ભાવોની આસપાસ દરરોજ સ્ટ્રાઇક ભાવોની સમીક્ષા કરવામાં આવશે. વધુમાં, પ્રવર્તમાન બજાર સ્તરની બહારના સ્ટ્રાઇક ભાવ સમયાંતરે દૂર કરવામાં આવશે.
આ પ્રસ્તાવ એવી ચિતાઓ વચ્ચે આવ્યો છે કે અંતર્ગત સંપત્તિમાં તીવ્ર ઇન્ટ્રાડે વધઘટથી કિમતો ઉપલબ્ધ સ્ટ્રાઇક ભાવ કરતાં વધી શકે છે અથવા નીચે આવી શકે છે. આવી સ્થિતિમાં, વેપારીઓને હેજ કરવા અથવા પોઝિશન લેવા માટે યોગ્ય ઓપ્શન કોન્ટ્રાક્ટ્સની અછત રહી શકે છે.
સોમવારે બહાર પાડવામાં આવેલા એક કન્સલ્ટેશન પેપરમાં, બજાર નિયમનકારે જણાવ્યું હતું કે જો કિમતો સૌથી દૂરના ઉપલબ્ધ સ્ટ્રાઇક ભાવ કરતા ઝડપથી વધઘટ થાય છે, તો બજારના સહભાગીઓને યોગ્ય વિકલ્પ કરારોના અભાવે મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવો પડી શકે છે. આ પ્રસ્તાવિત માળખાનો હેતુ વધુ વ્યવસ્થિત અને તાત્કાલિક પ્રતિભાવ દ્વારા આ વિસંગતતાને દૂર કરવાનો છે.
હાલમાં, લાંબા ગાળાના ઇન્ડેક્સ વિકલ્પો માટે સ્ટ્રાઇક અંતરાલોને તર્કસંગત બનાવવા માટે ફક્ત એક જ નિયમનકારી માળખું છે. સ્ટોક એક્સચેન્જો અંતર્ગત સંપત્તિ અને ફયુચર્સ કરારોના આધારે વિકલ્પો માટે સ્ટ્રાઇક અંતરાલોનું સંચાલન કરવા માટે અલગ પ્રક્રિયાઓ અપનાવે છે.
સ્ટ્રાઇક ભાવ એ પૂર્વ-નિર્ધારિત ભાવ છે જેના પર વિકલ્પ વેપારીને અંતર્ગત સુરક્ષા ખરીદવા અથવા વેચવાનો અધિકાર છે, પરંતુ જવાબદારી નથી. સ્ટ્રાઇક અંતરાલ એ બે સ્ટ્રાઇક ભાવો વચ્ચેનો તફાવત છે અને તે ઉત્પાદન ઉપલબ્ધતા અને બજાર પ્રવાહિતાને સંતુલિત કરવા માટે રચાયેલ છે.
સેબીએ અવલોકન કર્યું કે સ્ટ્રાઇક અંતરાલ ટ્રેડિગ પ્રવૃત્તિ અને બજાર સહભાગીઓને ઉત્પાદનોની ઉપલબ્ધતાને સીધી અસર કરે છે. કરારોમાં વારંવાર ફેરફારો અથવા સુધારાઓ માટે બ્રોકર્સના ટ્રેડિગ પ્લેટફોર્મ અને એપ્લિકેશનો પર દૈનિક અપડેટ્સની પણ જરૂર પડે છે, જેનાથી સિસ્ટમ-સંબંધિત ખર્ચમાં વધારો થાય છે.
સેબીએ જણાવ્યું હતું કે બજારના કલાકો દરમિયાન અંતર્ગત સંપત્તિના ભાવમાં ઇન્ટ્રાડે ફેરફારોના પ્રતિભાવમાં નવા સ્ટ્રાઇક ભાવ (એટલે કે, વિકલ્પ કરાર) રજૂ કરવાની જોગવાઈ શામેલ કરવામાં આવશે. સેબીએ જણાવ્યું હતું કે આવા ઇન્ટ્રાડે ફેરફારો માટે લાઇવ માર્કેટ ઓપરેશન્સ દરમિયાન સ્ટોક બ્રોકર્સ અથવા બજાર સહભાગીઓની સિસ્ટમમાં કોઈ ફેરફાર કરવાની જરૂર ન હોવી જોઈએ.
ઉદ્યોગ નિષ્ણાતો કહે છે કે હાલના સ્ટ્રાઇક ભાવ મોટાભાગે નોંધપાત્ર બજાર વધઘટને પકડે છે. તેમ છતાં, આ માટે કોઈપણ માળખું એક સ્વાગતપાત્ર પગલું છે. ઉદાહરણ તરીકે, ૨૬ મેના રોજ સમાપ્ત થતી ફલ્ચ્ નિફટી ૫૦ ઇન્ડેક્સ ઓપ્શન્સ શ્રેણીમાં ૨૦,૧૦૦ થી ૨૭,૨૫૦ સુધીના ૧૪૪ સ્ટ્રાઇક ભાવ છે, જ્યારે નિફટીનો તાજેતરનો બંધ ભાવ ૨૪,૦૩૨ હતો. આનો અર્થ એ છે કે ઉપલબ્ધ સ્ટ્રાઇક ભાવ વર્તમાન ઇન્ડેક્સ સ્તરથી આશરે ૧૬.૪% નીચે અને ૧૩.૪% ઉપર છે.
જો કે, ટ્રેડિંગ પ્રવૃત્તિ મુખ્યત્વે એટ-ધ-મની અને નીયર-આઉટ-ઓફ-ધ-મની (OTM) કરારોની આસપાસ કેન્દ્રિત છે. ઓપ્શન સિરીઝના ડેટા દર્શાવે છે કે સૌથી વધુ પુટ ઓપન ઇન્ટરેસ્ટ ૨૪,૦૦૦ સ્ટ્રાઇકની આસપાસ કેન્દ્રિત છે, ત્યારબાદ ૨૩,૫૦૦ અને ૨૩,૦૦૦ સ્ટ્રાઇક આવે છે. કોલ બાજુએ, પ્રવૃત્તિ ૨૪,૫૦૦, ૨૫,૦૦૦ અને નજીકના સ્ટ્રાઇકની આસપાસ કેન્દ્રિત છે. આ રિટેલ વેપારીઓ અને ટૂંકા ગાળાના બજારમાં પ્રવેશ કરનારાઓ દ્વારા પ્રમાણમાં સસ્તા બ્વ્પ્ કોન્ટ્રાક્ટ્સ માટેની પસંદગીને પ્રતિબિબિત કરે છે, જેઓ ઇન્ડેક્સ ઓપ્શન્સ માર્કેટમાં વોલ્યુમ પર પ્રભુત્વ ધરાવે છે.
(10:49 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
