ફ્રાન્સમાં શિક્ષણ વ્યવસ્થાને લઈને વિદ્યાર્થીઓનો ગુસ્સો હવે રસ્તા પર જોવા મળી રહ્યો છે. હજારો હાઈસ્કૂલ વિદ્યાર્થીઓ શિક્ષકોની અછત, ભીડભર્યા વર્ગખંડો અને શાળાઓની ખરાબ સ્થિતિ સામે વિરોધ કરી રહ્યા છે. અનેક સ્થળોએ શાળાના પ્રવેશદ્વાર બંધ કરવામાં આવ્યા, કચરાના ડબ્બામાં આગ લગાડવામાં આવી અને પોલીસ સાથે ઘર્ષણની ઘટનાઓ પણ સામે આવી છે. સ્થિતિ એટલી ગંભીર બની છે કે સોમવારથી અત્યાર સુધીમાં 5,000થી વધુ લોકોની ધરપકડ કરવામાં આવી છે.

આ વિરોધ પાછળ એક નહીં પરંતુ શિક્ષણ વ્યવસ્થાને લગતી અનેક સમસ્યાઓ છે. વિદ્યાર્થીઓની સૌથી મોટી ફરિયાદ શિક્ષકોની અછત છે. કેટલાક વિદ્યાર્થીઓનું કહેવું છે કે શિક્ષક લાંબા સમય સુધી ગેરહાજર રહે ત્યારે તેમની જગ્યાએ વૈકલ્પિક શિક્ષકની વ્યવસ્થા થતી નથી. પરિણામે મહત્વના વિષયોના વર્ગો પણ રદ થવાની સ્થિતિ સર્જાય છે.

અનેક શાળાઓમાં એક વર્ગમાં 30થી 35 વિદ્યાર્થીઓ ભણતા હોવાની ફરિયાદ છે. કેટલીક જગ્યાએ પીવાના પાણી, ગરમી અને જર્જરિત ઈમારતો જેવી સમસ્યાઓ પણ છે. વિદ્યાર્થીઓ લાંબા અભ્યાસ સમયથી પણ પરેશાન છે. કેટલાક સ્થળોએ સવારે 8 વાગ્યાથી સાંજે 6 વાગ્યા સુધીનું શેડ્યૂલ હોવાનો ઉલ્લેખ થયો છે.

આંદોલનનો પ્રારંભ 17 સપ્ટેમ્બરે પેરિસ નજીકના ક્રેતૈ વિસ્તારમાં આવેલી એક હાઈસ્કૂલથી થયો હતો. ત્યાં શિક્ષકો સ્ટાફ અને સંસાધનોની અછત સામે વિરોધ કરી રહ્યા હતા અને વિદ્યાર્થીઓ પણ તેમની સાથે જોડાયા. બાદમાં સ્થાનિક સ્તરે વધારાના સ્ટાફની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી, પરંતુ વિરોધ દેશના અન્ય વિસ્તારોમાં ફેલાતો ગયો.

ખાસ કરીને પેરિસની આસપાસના આર્થિક રીતે પછાત વિસ્તારોમાં વિદ્યાર્થીઓ શિક્ષણમાં અસમાનતાનો મુદ્દો ઉઠાવી રહ્યા છે. તેમના મતે કેટલાક વિસ્તારોની શાળાઓને શિક્ષક, નર્સ અને સોશિયલ વર્કર જેવી જરૂરી સુવિધાઓ પણ પૂરતી મળતી નથી.

TikTok, Snapchat, Instagram અને WhatsApp જેવા સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ્સે વિરોધને ઝડપથી ફેલાવવામાં મોટી ભૂમિકા ભજવી છે. પ્રદર્શન, પોલીસ કાર્યવાહી, આગજની અને શાળાઓ બ્લોક કરવાના વીડિયો ઝડપથી વાયરલ થતાં અન્ય શહેરોના વિદ્યાર્થીઓ પણ આંદોલન સાથે જોડાયા.

હવે આ મુદ્દો માત્ર શિક્ષણ સુધી મર્યાદિત રહ્યો નથી. રાષ્ટ્રપતિ ચૂંટણી પહેલાં સરકાર માટે આ આંદોલન રાજકીય પડકાર પણ બની રહ્યું છે. 6 ઓક્ટોબરે દેશવ્યાપી મોટા વિરોધની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. પોલીસ અને સુરક્ષા એજન્સીઓને આશંકા છે કે તેમાં હિંસક તત્વો ઘૂસી શકે છે.