નવી દિલ્હી : ગત વર્ષે થયેલી એર ઈન્ડિયાની જીવલેણ વિમાન દુર્ઘટનાને એક વર્ષ પૂર્ણ થવા જઈ રહ્યું છે, પરંતુ તપાસ હજુ અધૂરી છે. પ્રાપ્ત માહિતી અનુસાર, ભારતના એરક્રાફ્ટ અકસ્માત તપાસ બ્યુરો (AAIB) હાલમાં આ અકસ્માતનો અંતિમ અહેવાલ તૈયાર કરવાને બદલે એક 'વચગાળાનો અહેવાલ' (Interim Report) બહાર પાડવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. ૧૨ જૂન, ૨૦૨૫ ના રોજ અમદાવાદથી લંડન જઈ રહેલું એર ઈન્ડિયાનું બોઈંગ ૭૮૭ ડ્રીમલાઈનર દુર્ઘટનાગ્રસ્ત થયું હતું, જેમાં ૨૬૦ નિર્દોષ મુસાફરોએ પોતાના જીવ ગુમાવ્યા હતા.
વચગાળાનો અહેવાલ કેમ જરૂરી?
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, AAIB નો આ નવો રિપોર્ટ ગયા જુલાઈમાં જાહેર થયેલા ૧૫ પાનાના પ્રારંભિક અહેવાલ કરતા અનેકગણો વિસ્તૃત હશે. તેમાં અકસ્માતના સંભવિત પ્રાથમિક કારણો અને તેને વેગ આપતા પરિબળોની ઊંડાણપૂર્વક તપાસ કરવામાં આવી છે. વચગાળાનો અહેવાલ બહાર પાડવાનો એક મોટો ફાયદો એ પણ છે કે, ભારતીય તપાસકર્તાઓએ યુએસ નેશનલ ટ્રાન્સપોર્ટેશન સેફ્ટી બોર્ડ (NTSB) સાથે તારણો શેર કરવાની ઉતાવળ નહીં કરવી પડે. આ જટિલ તપાસમાં વધુ સમયની જરૂર હોવાથી આ પગલું લેવામાં આવ્યું છે.
શું હતું અકસ્માતનું કારણ?
પ્રારંભિક તપાસમાં એવી વિગતો સામે આવી હતી કે ફ્લાઇટ ઉડ્યા બાદ ડ્રીમલાઇનરના એન્જિનની ઈંધણ સ્વિચો લગભગ એકસાથે પલટી ગઈ હતી, જેના કારણે એન્જિનમાં ઈંધણનો અભાવ સર્જાયો હતો. કોકપીટ રેકોર્ડિંગ અને યુએસ અધિકારીઓના મૂલ્યાંકન મુજબ, કેપ્ટને વિમાનના એન્જિનમાં ઈંધણનો પ્રવાહ કાપી નાખ્યો હોવાની શક્યતા પણ તપાસવામાં આવી રહી છે. જોકે, AAIB એ હજુ સુધી કોઈ પણ ચોક્કસ નિષ્કર્ષ જાહેર કરવાનું ટાળ્યું છે.
સિએટલ મુલાકાત અને ટેકનિકલ તપાસ
તાજેતરમાં લંડનથી બેંગલુરુ જતી અન્ય એક ફ્લાઈટમાં પણ ઈંધણ સ્વિચની ખામી જોવા મળી હતી, જેના પગલે DGCA ના અધિકારીઓ જૂન મહિનામાં બોઈંગના પરીક્ષણોનું નિરીક્ષણ કરવા સિએટલ જવાની યોજના બનાવી રહ્યા છે. આ ઘટનાએ જૂની દુર્ઘટનાની તપાસને ફરીથી કેન્દ્રમાં લાવી દીધી છે. તપાસકર્તાઓ માને છે કે, આંતરરાષ્ટ્રીય નિયમો હેઠળ અકસ્માતના એક વર્ષની અંદર અંતિમ અહેવાલ આવવો જોઈએ, પરંતુ જટિલતાને જોતા દર વર્ષગાંઠ પર વચગાળાનું નિવેદન આપવું એ નિયમાનુસાર પ્રક્રિયા છે.
પીડિત પરિવારો માટે આ તપાસનો વિલંબ ખૂબ જ વેદનાજનક છે, પરંતુ અધિકારીઓનું કહેવું છે કે તપાસની ગુણવત્તા સાથે કોઈ સમજૂતી કરવામાં આવશે નહીં. હવે તમામની નજર આ વચગાળાના રિપોર્ટ પર છે કે તેમાં શું નવી વિગતો સામે આવે છે.