​નવી દિલ્હી: દેશમાં વાયુ પ્રદૂષણ ઘટાડવા અને શહેરોની હવાની ગુણવત્તામાં સુધારો લાવવાના હેતુથી હાથ ધરવામાં આવેલા મહત્વકાંક્ષી અભિયાન અંતર્ગત કેન્દ્રીય પ્રદૂષણ નિયંત્રણ બોર્ડ (CPCB) દ્વારા 'સ્વચ્છ વાયુ સર્વેક્ષણ ૨૦૨૬'ના પરિણામોની સત્તાવાર જાહેરાત કરવામાં આવી છે. આ વખતે પરિણામોમાં મોટો ઉલટફેર જોવા મળ્યો છે. સ્વચ્છતા અને પર્યાવરણ સુધારણામાં સતત મોખરે રહેતા મધ્યપ્રદેશના ઈન્દોર શહેરને પાછળ છોડીને ઉત્તર પ્રદેશની રાજધાની લખનૌએ દેશભરમાં પ્રથમ સ્થાન પ્રાપ્ત કરીને બાજી મારી લીધી છે.

​સીપીસીબી દ્વારા જાહેર કરાયેલા આંકડા મુજબ, વાયુ પ્રદૂષણ રોકવા માટે અમલમાં મુકાયેલા કડક પગલાં, ઇલેક્ટ્રિક વાહનોનો વધતો વપરાશ, ઔદ્યોગિક કચરાનો યોગ્ય નિકાલ અને ગ્રીન કવર વધારવાના સતત પ્રયાસોને કારણે લખનૌએ ઓવરઓલ રેન્કિંગમાં સર્વોચ્ચ સ્કોર મેળવ્યો છે. આ અગાઉના સર્વેક્ષણોમાં સતત પ્રથમ ક્રમે રહેલું ઈન્દોર આ વખતે બીજા સ્થાને સરકી ગયું છે, જ્યારે મધ્યપ્રદેશનું જબલપુર શહેર ત્રીજા ક્રમે રહ્યું છે.

​કેન્દ્રીય પર્યાવરણ મંત્રાલયના નિર્દેશ હેઠળ સસ્ટેનેબલ ડેવલપમેન્ટ અને શુદ્ધ હવાના ધોરણોને આધારે સીપીસીબી દ્વારા આ સર્વેક્ષણ કરવામાં આવ્યું હતું. દેશના વિવિધ રાજ્યોના ૧૦ લાખથી વધુ વસ્તી ધરાવતા મુખ્ય શહેરોમાં હવાની ગુણવત્તા (AQI), ધૂળ નિયંત્રણ, વાહનોના ઉત્સર્જનમાં ઘટાડો અને પબ્લિક અવેરનેસ જેવા વિવિધ પાસાઓનું ઊંડાણપૂર્વક મૂલ્યાંકન કરવામાં આવ્યું હતું.

​લખનૌ શહેર દ્વારા પ્રદૂષણ મુક્ત વાતાવરણ બનાવવા માટે હાથ ધરાયેલા ખાસ પ્રોજેક્ટ્સ અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ફેરફારોને પરિણામે શહેરની હવાની ગુણવત્તામાં અભૂતપૂર્વ સુધારો નોંધાયો છે, જેના આધારે બોર્ડ દ્વારા તેને આ વર્ષનો શ્રેષ્ઠ 'સ્વચ્છ વાયુ શહેર'નો એવોર્ડ આપવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. આ પરિણામો દેશના અન્ય શહેરો માટે પણ પર્યાવરણીય સુધારણા માટે નવતર પ્રેરણાસ્રોત બનશે.