પેરિસ તા.૨૬: ફ્રાન્‍સના મોટા ભાગમાં અચાનક ભયંકર હવામાનની ઉથલપાથલ જોવા મળી. ભૂમધ્‍ય સમુદ્રના કિનારાથી લઈને આંતરિક વિસ્‍તારો સુધી છેલ્‍લા ૨૪ કલાકમાં ૧.૭૯ લાખથી વધુ વખત વીજળી પડવાની ઘટનાઓ નોંધાઈ છે. આ આંકડો એટલો મોટો છે કે હવામાનશાષીઓ તેને અસામાન્‍ય અને જોખમી ગણાવી રહ્યા છે.

આકાશમાં સતત વીજળીના ચમકારા અને ગર્જના સાથે ભારે તોફાન ચાલી રહ્યા છે. લોકો આ લ્લશ્‍ય જોઈને આﾍર્યચકિત છે, કારણ કે આટલી તીવ્ર અને ગીચ વીજળીની ગતિવિધિ સામાન્‍ય દિવસોમાં ભાગ્‍યે જ જોવા મળે છે. હવામાન નિષ્‍ણાતોના જણાવ્‍યા અનુસાર, ગરમ અને ભેજવાળા પવનો એક જગ્‍યાએ અટવાઈ ગયા હતા. જ્‍યારે આ પવનો ઉપરની તરફ ગયા ત્‍યારે તેમાં અચાનક વિસ્‍ફોટક ફેરફાર થયો.

આના કારણે વિશાળ સુપરસેલ વાદળો બન્‍યાં. સુપરસેલ ખાસ પ્રકારનાં તોફાની વાદળો હોય છે, જે લાંબા સમય સુધી સક્રિય રહી શકે છે અને સતત નવા તોફાન પેદા કરી શકે છે. આ વાદળોના કારણે ઘણા વિસ્‍તારોમાં વંટોળિયા પણ સર્જાયા છે. વંટોળિયાના કારણે ભારે પવન ફૂંકાઈ રહ્યો છે, જે વૃક્ષોને ઉખાડી શકે છે અને ઇમારતોને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. આ સ્‍થિતિ વાતાવરણની અસ્‍થિરતા ચરમસીમાએ પહોંચવાનો સંકેત છે.

આ તોફાની હવામાન સાથે કરા પણ પડી રહ્યા છે. મોટા કદના કરા પાક અને વાહનોને નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. સાથે જ ભારે પવન અને ભારે વરસાદને કારણે અચાનક પૂરનું જોખમ ઊભું થયું છે. ખાસ કરીને નીચાણવાળા વિસ્‍તારો અને નદીઓના કિનારે રહેતા લોકો માટે આ સ્‍થિતિ ચિંતાજનક છે.

આટલી મોટી સંખ્‍યામાં વીજળી પડવાથી આગ લાગવાનું અથવા વીજ ઉપકરણો ખરાબ થવાનું જોખમ પણ વધી જાય છે. આ તમામ સ્‍થિતિઓ એકસાથે મળીને ફ્રાન્‍સના ઘણા વિસ્‍તારોને કટોકટીની સ્‍થિતિમાં ધકેલી રહી છે. હવામાનશાષીઓ આ વિશાળ તોફાની સ્‍થિતિને આબોહવા સંકટ સાથે જોડીને જોઈ રહ્યા છે.

ગરમ થઈ રહેલા વાતાવરણમાં ગરમ અને ભેજવાળા પવનો સરળતાથી એકઠા થઈ જાય છે અને ત્‍યારબાદ અચાનક વિસ્‍ફોટક તોફાન પેદા કરે છે. આ ઘટનાએ સમગ્ર યુરોપને સાવચેત કરી દીધું છે. પડોશી દેશોમાં પણ હવામાન વિભાગો ચેતવણીઓ જાહેર કરી રહ્યા છે, કારણ કે આવી હવામાન પ્રણાલીઓ ક્‍યારેક સરહદ પાર સુધી ફેલાઈ શકે છે.

ફ્રાન્‍સમાં બચાવ કામગીરી માટેની ટીમો સક્રિય થઈ ગઈ છે અને લોકોને સલાહ આપવામાં આવી રહી છે કે તેઓ ખુલ્‍લામાં ન નીકળે, સુરક્ષિત સ્‍થળોએ રહે અને સત્તાવાર માહિતી પર ધ્‍યાન આપે. હાલમાં વાતાવરણની અસ્‍થિરતા ચરમસીમાએ છે, તેથી આગામી થોડા કલાકોમાં વધુ તોફાન આવી શકે છે. સુપરસેલ પ્રણાલીઓ ઘણીવાર એક પછી એક તબક્કામાં સક્રિય રહે છે. તેના કારણે વરસાદનું પાણી એકઠું થઈને પૂરનું સ્‍વરૂપ લઈ શકે છે.

સ્‍થાનિક વહીવટીતંત્રે પાણીના નિકાલની વ્‍યવસ્‍થા અને કટોકટીની સેવાઓને તૈયાર રાખવી પડશે. સામાન્‍ય નાગરિકોએ હવામાનની માહિતી આપતી એપ અથવા રેડિયો પર સતત માહિતી લેતા રહેવું જોઈએ. આ ઘટના યાદ અપાવે છે કે હવામાન હવે વધુ આત્‍યંતિક અને અનિﾍતિ બની રહ્યું છે. સમયસર સાવચેતી રાખવી એ જ સૌથી સારો બચાવ છે