નવી દિલ્‍હી,તા.૩૦ફ કેન્‍દ્ર સરકારે કાનૂની મેટ્રોલોજી કાયદામાં મોટા સુધારા કર્યા છે, જેનાથી વ્‍યવસાયોને નોંધપાત્ર રાહત મળશે. પહેલી વખતની ટેકનિકલ અથવા પ્રક્રિયાગત ભૂલો માટે વ્‍યવસાયો સામે કોઈ દંડાત્‍મક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે નહીં. કોઈ દંડ કે કાર્યવાહી કરવામાં આવશે નહીં.

ઉત્‍પાદકો, આયાતકારો, પેકર્સ, ડીલરો, રિપેરર્સ, વેપારીઓ, પ્‍લ્‍પ્‍ચ્‍ અને અન્‍ય નોંધાયેલા એકમોને ભૂલો માટે નોટિસ જારી કરવામાં આવશે અને તેમને સુધારવાની પહેલી તક આપવામાં આવશે. જો ભૂલ સમયસર સુધારવામાં ન આવે અથવા જો તે જ ભૂલ ફરી થાય તો જ તેમના પર કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.

ગ્રાહક બાબતોના વિભાગે આ સિસ્‍ટમ જાહેર ટ્રસ્‍ટ અધિનિયમ, ૨૦૨૬ હેઠળ લાગુ કરી છે. સરકાર જણાવે છે કે તેનો હેતુ પ્રામાણિક વ્‍યવસાયોને રાહત આપવા, પાલનને સરળ બનાવવા અને બિનજરૂરી મુકદ્દમા ઘટાડવાનો છે. તેણે એ પણ સ્‍પષ્ટ કર્યું છે કે કોઈપણ સંજોગોમાં ગ્રાહક હિત સાથે ચેડા કરવામાં આવશે નહીં.

નવી સિસ્‍ટમનો હેતુ પ્રામાણિક વ્‍યવસાયોને ટેકો આપવાનો અને ગ્રાહકોને યોગ્‍ય વજન, માપ અને સચોટ માહિતી સાથે ઉત્‍પાદનો મળે તે સુનિﾍતિ કરવાનો છે. આ આ નવી સિસ્‍ટમનું મુખ્‍ય લક્ષણ રજૂ કરે છે, જે વ્‍યવસાયો માટે રાહત અને ગ્રાહકો માટે રક્ષણ વચ્‍ચે સંતુલન જાળવવાનો પ્રયાસ કરે છે.

નવી સિસ્‍ટમ હેઠળ, જો કોઈ વ્‍યવસાય પ્રથમ વખત કોઈપણ પ્રક્રિયાગત અથવા નિયમનકારી નિયમોનું ઉલ્‍લંઘન કરે છે, તો કાનૂની માપન અધિકારી તેમને સીધો દંડ કરશે નહીં. તેમને પહેલા ભૂલ અને તે સુધારવાની સમયમર્યાદાની વિગતો આપતી નોટિસ જારી કરવામાં આવશે. જો વ્‍યવસાય નિર્ધારિત સમયમર્યાદામાં ખામી સુધારે છે, તો તેમની સામે કોઈ દંડ અથવા કાર્યવાહી કરવામાં આવશે નહીં.

સરકાર માને છે કે આનાથી વ્‍યવસાયો પર પાલનનો બોજ ઓછો થશે, જેનાથી તેઓ સમયસર નાની ભૂલો ડર્યા વિના સુધારી શકશે. આનાથી બિનજરૂરી મુકદ્દમામાં પણ ઘટાડો થશે અને નિયમોનું સ્‍વૈચ્‍છિક પાલન વધશે.

નવી સિસ્‍ટમ નોંધણી, રેકોર્ડ અને દસ્‍તાવેજોની જાળવણી, મોડેલ મંજૂરી, વજન અને માપન સાધનોનું ઉત્‍પાદન, વેચાણ અને સમારકામ, આયાત, પેકેજ્‍ડ માલ સંબંધિત નિયમો અને ફરજિયાત માહિતી અને રિટર્ન ફાઇલ કરવા જેવી બાબતો પર લાગુ થશે. આમાં કાનૂની મેટ્રોલોજી કાયદા હેઠળ પહેલી વાર નિયમનકારી ઉલ્‍લંઘનનો સમાવેશ થાય છે.

સરકારે સ્‍પષ્ટતા કરી છે કે આ રાહત ફક્‍ત પહેલી વાર તકનીકી અથવા પ્રક્રિયાગત ભૂલો પર જ લાગુ પડે છે. જો કોઈ વ્‍યવસાય જાણી જોઈને છેતરપિડી કરે છે, વારંવાર નિયમોનું ઉલ્‍લંઘન કરે છે, વજન અથવા માપ ખોટી રીતે રજૂ કરે છે અથવા ગ્રાહકોને નુકસાન પહોંચાડે છે, તો તેમની સામે પહેલાની જેમ કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે.

નવી સિસ્‍ટમ એજન્‍સીઓને ગ્રાહક છેતરપિડી, ખોટા વજન અને માપન, ખોટી માહિતી અથવા વારંવાર ઉલ્‍લંઘન જેવા ગંભીર અનિયમિતતાઓ સાથે સંકળાયેલા કેસ પર વધુ નજીકથી ધ્‍યાન કેન્‍દ્રિત કરવાની મંજૂરી આપશે. આનો અર્થ એ થયો કે નાની પ્રક્રિયાગત ભૂલોને સુધારવામાં આવશે, જ્‍યારે ગંભીર ગ્રાહક હિતોને લગતા કેસોમાં કડક કાર્યવાહી ચાલુ રહેશે.