નવી દિલ્હી : ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ (US) વચ્ચે પ્રસ્તાવિત મહત્વકાંક્ષી દ્વિપક્ષીય વેપાર કરાર અંગે કૂટનીતિક અને આર્થિક સ્તરે મોટા સમાચાર સામે આવ્યા છે. કેન્દ્રીય વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રી પિયુષ ગોયલે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભારત અને અમેરિકાએ તેમના પ્રસ્તાવિત વેપાર સોદા પર વ્યાપકપણે વાટાઘાટો પૂર્ણ કરી લીધી છે. હાલ બંને દેશોના ઉચ્ચ અધિકારીઓ આ વર્ષની શરૂઆતમાં નક્કી થયેલી શરતો મુજબ ભારતીય માલસામાનને મળનારા પ્રેફરન્શિયલ માર્કેટ એક્સેસને સુરક્ષિત રાખવા માટે કાનૂની જોગવાઈઓના આખરી ઓપ પર કામ કરી રહ્યા છે.

બેંગલુરુ ખાતે યોજાયેલા ઈટી (ET) સ્ટાર્ટઅપ એવોર્ડ્સ કાર્યક્રમમાં બોલતા ગોયલે તાજેતરમાં નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ દ્વારા કરાયેલી ટિપ્પણી અંગે ફેલાયેલી અટકળો પર પૂર્ણવિરામ મૂક્યું હતું. નાણામંત્રીએ મ્યુનિક લીડર્સ મીટિંગમાં સંકેત આપ્યો હતો કે દ્વિપક્ષીય વેપાર વાટાઘાટો 'ઉચ્ચપ્રદેશ' (પ્લેટો) પર પહોંચી ગઈ છે અને વધુ છૂટછાટો આપવી પડકારજનક છે, જેનાથી ચર્ચાઓ અટકી ગઈ હોવાની આશંકા વ્યક્ત થઈ હતી. તેનો સ્પષ્ટ જવાબ આપતા પિયુષ ગોયલે કહ્યું કે, "અમે સોદો પૂર્ણ કરી લીધો છે. હવે અમારી પાસે આપવા કે લેવા માટે કંઈ નવું બાકી નથી, માત્ર કાનૂની જોગવાઈઓ અને ટેકનિકલ પાસાઓને આખરી રૂપ આપવામાં આવી રહ્યું છે."

ગોયલે ખુલાસો કર્યો હતો કે ફેબ્રુઆરી મહિનામાં બંને દેશો વચ્ચે પ્રારંભિક સમજૂતી થઈ ત્યારથી વૈશ્વિક પરિસ્થિતિઓ અને અમેરિકાના કાનૂની માળખામાં ફેરફાર થયો છે. યુએસ સુપ્રીમ કોર્ટે ઇન્ટરનેશનલ ઇમરજન્સી ઇકોનોમિક પાવર્સ એક્ટ (IEEPA) હેઠળ રાષ્ટ્રપતિના ટેરિફ અધિકારોને મર્યાદિત કરતા અમેરિકન વેપાર નિયમો બદલાયા છે. પરિણામે, વોશિંગ્ટન હવે ટેરિફ લાદવા અને પસંદગીના દેશોને વ્યાપારી લાભો આપવા માટે વૈકલ્પિક કાનૂની પદ્ધતિઓ તપાસી રહ્યું છે.

મંત્રીશ્રીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે ભારત સરકારનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ફેબ્રુઆરીની સમજૂતી મુજબ ભારતીય નિકાસકારોને મળનારા સ્પર્ધાત્મક લાભોને અકબંધ રાખવાનો છે. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે મુક્ત વેપાર કરાર (FTA) નો અર્થ દરેક પ્રોડક્ટ પર આયાત શુલ્ક નાબૂદ કરવો એવો નથી થતો, પરંતુ અન્ય પ્રતિસ્પર્ધી દેશોની સરખામણીએ ભારતીય ઉત્પાદનો પર ઓછા ટેરિફ લાગુ થાય તે સુનિશ્ચિત કરવાનું છે. ગોયલની આ ટિપ્પણી દર્શાવે છે કે ભારત-યુએસ વેપાર કરાર વાટાઘાટોના મુશ્કેલ તબક્કામાંથી બહાર નીકળીને હવે કાનૂની મંજૂરીના આખરી ઓપ તરફ ઝડપથી આગળ વધી રહ્યો છે.