નવી દિલ્‍હી,તા.૧૩: ગૃહ મંત્રાલયે ભારતની વિઝા સિસ્‍ટમમાં ફેરફાર કર્યા છે. મુખ્‍ય વિઝા શ્રેણીઓ ૧૩ થી ઘટાડીને ૯ કરવામાં આવી છે, અને પેટા શ્રેણીઓ ૪૯ થી ૨૩ કરવામાં આવી છે, જેનાથી વિદેશીઓ માટે વિઝા પસંદ કરવાનું અને અરજી કરવાનું સરળ બન્‍યું છે.

ટૂરિસ્‍ટ વિઝાનું નામ બદલીને વિઝિટર વિઝા કરવામાં આવ્‍યું છે. વધુમાં, વિઝા અરજી ફોર્મમાં ભરવાના કોલમની સંખ્‍યામાં ૬૫-૭૦% ઘટાડો કરવામાં આવ્‍યો છે.

અગાઉ, ઓક્‍ટોબર ૨૦૨૫ માં, મુખ્‍ય વિઝા શ્રેણીઓ ૨૨ થી ઘટાડીને ૧૩ કરવામાં આવી હતી, અને પેટા શ્રેણીઓ ૬૩ થી ઘટાડીને ૪૯ કરવામાં આવી હતી.

નવી સિસ્‍ટમ ડિસેમ્‍બર ૨૦૨૬ સુધીમાં લાગુ કરવામાં આવશે. હાલમાં, ભારત ૧૭૨ દેશોના નાગરિકોને ઇ-વિઝા ઓફર કરે છે.

વિઝિટર વિઝાની બે શ્રેણીઓ હશે અગાઉ પ્રવાસી વિઝા તરીકે જારી કરાયેલા વિઝાને હવે વિઝિટર વિઝા કહેવામાં આવશે.

V-1 વિઝાઃ આ ૩૦ દિવસ માટે માન્‍ય છે અને ભારતની બહુવિધ મુલાકાતોની મંજૂરી આપશે. આ વિઝા મુસાફરી, વ્‍યવસાયિક મીટિગ્‍સ, તબીબી સલાહ, ટૂંકા ગાળાની સારવાર અને ટૂંકા અભ્‍યાસક્રમો માટે જારી કરવામાં આવશે.

V-2 વિઝાઃ આ ભારતની લાંબા ગાળાની મુસાફરી માટે છે. તે એક, પાંચ અથવા દસ વર્ષ માટે જારી કરી શકાય છે. તે પર્વતારોહણને પણ મંજૂરી આપશે.

મેડિકલ વિઝામાં ફેરફારઃ મેડિકલ વિઝાને સામાન્‍ય સારવાર અને આયુષ સારવાર માટે અલગ કરવામાં આવ્‍યા છે. M-1 વિઝા સામાન્‍ય સારવાર માટે ઉપલબ્‍ધ રહેશે, અને આયુષ સારવાર માટે M-3 વિઝા. બંને વિઝા એક વર્ષ માટે જારી કરવામાં આવશે અને ભારતની બહુવિધ મુલાકાતોની મંજૂરી આપશે.

દરમિયાન, દર્દીઓની સાથે આવનારા સહાયકોને M-2 અને M-4 વિઝા આપવામાં આવશે. આનાથી દર્દીઓને સારવાર દરમિયાન વારંવાર વિઝા માટે અરજી કરવાની જરૂર દૂર થશે.

વિદ્યાર્થી વિઝાની બે શ્રેણીઓઃ વિદેશી વિદ્યાર્થીઓ માટે વિદ્યાર્થી વિઝાને બે શ્રેણીઓમાં વિભાજિત કરવામાં આવ્‍યા છે S-1 અને S-2. સ્‍ટડી ઇન ઇન્‍ડિયા પોર્ટલ દ્વારા ભારતીય સંસ્‍થાઓમાં પ્રવેશ મેળવનારા વિદેશી વિદ્યાર્થીઓને ઇ-સ્‍ટુડન્‍ટ વિઝા આપવામાં આવશે.

S-1 વિઝા શાળા, અંડરગ્રેજ્‍યુએટ અને અનુસ્‍નાતક અભ્‍યાસ માટે છે.

S-2 વિઝા પીએચડી અને સંશોધન વિદ્યાર્થીઓ માટે ઉપલબ્‍ધ છે. આમાં ઇન્‍ટર્નશિપ અને એક્‍સચેન્‍જ પ્રોગ્રામનો સમાવેશ થાય છે.

વ્‍યવસાય વિઝાની નવી શ્રેણીઓઃ વ્‍યવસાય વિઝાને બે શ્રેણીઓમાં વિભાજિત કરવામાં આવ્‍યા છે B-1 અને B-2. ભારતીય કંપનીઓ સાથે કામ કરતા વિદેશી નિષ્‍ણાતોને પણ ગ્‍-૨ વિઝા મળશે. તેઓ મશીન ઇન્‍સ્‍ટોલેશન, જાળવણી, ગુણવત્તા તપાસ અને કર્મચારી તાલીમ જેવા કાર્યો કરી શકશે.

B-1 વિઝા લાંબા ગાળાની વ્‍યવસાયિક પ્રવૃત્તિઓ અને ભારતમાં વ્‍યવસાય શરૂ કરવા માટે.

B-2 વિઝા ટૂંકા ગાળાની વ્‍યવસાયિક પ્રવૃત્તિઓ, પરિષદો, રમતગમત અને ફિલ્‍મ સંબંધિત પ્રવૃત્તિઓ માટે.

પાકિસ્‍તાન, બાંગ્‍લાદેશ અને અફઘાનિસ્‍તાનમાં ધાર્મિક જુલમથી ભાગી ગયેલા છ બિન-મુસ્‍લિમ સમુદાયોના લોકોને હવે ભારતમાં રહેવા માટે વિઝાની જરૂર પડશે. આમાં હિન્‍દુઓ, શીખ, બૌદ્ધ, જૈન, પારસી અને ખ્રિસ્‍તીઓનો સમાવેશ થાય છે. અગાઉ, આ વ્‍યક્‍તિઓને પાસપોર્ટ અને વિઝા બંને આવશ્‍યકતાઓ માંથી મુક્‍તિ આપવામાં આવી હતી. આ ફેરફાર એવા લોકોને લાગુ પડશે જેઓ ૩૧ ડિસેમ્‍બર, ૨૦૨૪ ના રોજ અથવા તે પહેલાં ભારતમાં આવ્‍યા હતા.