ભારત દર વર્ષે રૂ.૯,૦૦૦ કરોડથી વધુના વાળ નિકાસ કરે છેઃ ચીન મુખ્ય ખરીદનાર
ભારતીય વાળ તેના રંગ અને ગુણવત્તા માટે વિશ્વભરમાં પ્રિય છેઃ ભારતીય કાળા અને ભૂરા વાળની માંગ ખૂબ છે : ભારતમાંથી નિકાસ કરવામાં આવતા લગભગ ૯૦% વાળમાં બોલ અથવા વાળના ગઠ્ઠા હોય છે જે લાખો લોકોના માથા પરથી પડી જાય છે અથવા કાંસકામાં અટવાઈ જાય છેઃ આ ઘરો, વાળંદની દુકાનો અને સલુન્સમાંથી એકત્રિત કરવામાં આવે છે
નવી દિલ્હી,તા.૧૨: ભારતીય મહિલાઓના લાંબા, લહેરાતા વાળ જાહેરાતોનો વિષય રહ્યા છે. હવે તે વૈશ્વિક વાળ બજારમાં એક લોકપ્રિય વસ્તુ બની ગઈ છે. તેનો ઉપયોગ સ્કેન્ડિનેવિયન મહિલાઓ માટે રાખ-સોનેરી વિગ, રશિયનો માટે ભૂરા રંગના એક્સટેન્શન અને આફ્રિકન-અમેરિકનો માટે કાળા અને ભૂરા રંગના વેફટ બનાવવા માટે થાય છે.
રાજ હેર ઇન્ટરનેશનલના સીઈઓ જ્યોર્જ ચેરિયને ચ્વ્ ને જણાવ્યું હતું કે, ભારતીય વાળ તેના રંગ અને ગુણવત્તા માટે વિશ્વભરમાં પ્રિય છે.
ચેન્નાઈમાં તેમની કોર્પોરેટ ઓફિસની દિવાલો પર વિવિધ શેડ્સના વાળ વૈશ્વિક કેટલોગની જેમ લટકતા હોય છે. તેઓ કહે છે, અમે ૪૭ આંતરરાષ્ટ્રીય રંગો સાથે કામ કરીએ છીએ.
તેઓ આગળ સમજાવે છે કે ભારતીય કાળા અને ભૂરા વાળની માંગ ખૂબ છે. તે બહુમુખી આધાર પૂરો પાડે છે. વિગ, એક્સટેન્શન અને વેફટ્સ માટે લગભગ કોઈપણ શેડ બનાવવા માટે તેને બદલી, રંગી અને મિશ્રિત કરી શકાય છે.
જોકે ભારતમાં ઉત્તમ માનવ વાળ છે, દેશનો વિગ ઉદ્યોગ ખૂબ જ નાનો છે. થોડા વાળ નિકાસકારો મુશ્કેલીઓનો સામનો કરી રહ્યા છે. કાચા વાળનો પુરવઠો અછતમાં છે કારણ કે તેનો મોટો જથ્થો વિગ માટે મુખ્ય બજાર મ્યાનમાર દ્વારા ચીનમાં મોકલવામાં આવી રહ્યો છે.
નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ માં, ભારતે આશરે ઼૯૪૦ મિલિયન (રૂ. ૯,૦૦૦ કરોડથી વધુ) મૂલ્યના માનવ વાળની નિકાસ કરી હતી. આમાં ઼૨૮૭ મિલિયનના કાચા અથવા બિન-પ્રક્રિયા કરેલા વાળ અને ઼૬૫૨ મિલિયનના અર્ધ-પ્રક્રિયા કરેલા વાળનો સમાવેશ થાય છે. આ અર્ધ-પ્રક્રિયા કરેલા વાળ તમિલનાડુ, આંધ્રપ્રદેશ અને પﾍમિ બંગાળ જેવા રાજ્યોમાં કુટીર ઉદ્યોગો અને ગ્રામીણ કેન્દ્રોમાં હજારો કામદારો (મોટાભાગે મહિલાઓ) દ્વારા કાંસકો અને સીધા કરવામાં આવે છે.
ભારતનો પ્રોસેસ્ડ હેર ઉદ્યોગ નાનો છે, જે ફક્ત ઼૧.૩૫ મિલિયન મૂલ્યના વિગ, એક્સટેન્શન, વેફટ્સ અને સંબંધિત ઉત્પાદનોની નિકાસ કરે છે.
વિગ નિકાસકારો કાચા વાળની અછતનો સામનો કરી રહ્યા છે. લગભગ ૯૮% કાચા વાળ સત્તાવાર રીતે મ્યાનમાર મોકલવામાં આવે છે, જ્યાં તેને પ્રોસેસ કરવામાં આવે છે. ત્યારબાદ અંતિમ બજાર ચીનના ઝુચાંગ મોકલવામાં આવે છે. હેનાન પ્રાંતના આ શહેરને ઘણીવાર વિશ્વની વિગ રાજધાની કહેવામાં આવે છે, કારણ કે તે ત્યાંના વાળમાંથી બનેલા લગભગ ૬૦% ફિનિશ્ડ ઉત્પાદનોનું ઉત્પાદન કરે છે.
જોકે, ભારતીય નિકાસકારો કહે છે કે સરકારી આંકડા સત્યને સંપૂર્ણપણે પ્રતિબિબિત કરતા નથી. તેમનો આરોપ છે કે ભારતમાંથી નિકાસ કરવામાં આવતા વાસ્તવિક માનવ વાળનું પ્રમાણ ઘણું વધારે છે. આ ચીનમાં દાણચોરી કરવામાં આવી રહ્યા છે.
ચેન્નાઈ સ્થિત નિકાસ કંપની એલ્યુર હેર પ્રોડક્ટ્સના ડિરેક્ટર સતીશ ગાંધી સમજાવે છે કે ભારતમાંથી નિકાસ કરવામાં આવતા લગભગ ૯૦% વાળમાં બોલ અથવા વાળના ગઠ્ઠા હોય છે જે લાખો લોકોના માથા પરથી પડી જાય છે અથવા કાંસકામાં અટવાઈ જાય છે. આ ઘરો, વાળંદની દુકાનો અને સલુન્સમાંથી એકત્રિત કરવામાં આવે છે.
બાકીના ૧૦% નિકાસ તિરુપતિના વેંકટેશ્વર મંદિર જેવા ધાર્મિક સ્થળોએ ભક્તો દ્વારા દાનમાં આપવામાં આવેલા વાળ છે. આ ખૂબ જ ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા વાળ છે, જેને ઉદ્યોગમાં રેમી વાળ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. આ વાળની હરાજીના ભાવ એટલા વધી ગયા છે કે તે ભારતીય વિગમેકર્સની પહોંચની બહાર છે.
ચેરિયન યાદ કરે છે, સપ્ટેમ્બરમાં, અમે તિરુપતિમાં ઓનલાઇન વાળની હરાજી છોડી દીધી હતી. અમે જોયું કે કેટલાક લોકો ખૂબ જ દર ત્રણ મહિને યોજાતી આ હરાજીમાં બોલી લગાવનારાઓની ઓળખ ગુપ્ત રાખવામાં આવે છે. તે પૂછે છે, વાળ પ્રતિ કિલોગ્રામ ૮૫,૦૦૦ રૂપિયા સુધી કેવી રીતે પહોંચી શકે?
આ કિમત સૌથી સારા, ગ્રેડ-૧ કાળા વાળ માટે મળી હતી. તે ૨૭ ઇંચ કે તેથી વધુ લાંબા છે અને ભક્તો દ્વારા દાન કરવામાં આવ્યા છે. ગયા મહિને, આશરે ૭૦૦ કિલોગ્રામ આવા પ્રીમિયમ વાળ હરાજી માટે મૂકવામાં આવ્યા હતા.
ચેરિયન અને ચેન્નાઈના અન્ય ઘણા વાળ નિકાસકારો દાવો કરે છે કે ચીન ઊંચી અને અસામાન્ય બોલીઓ પાછળ હોઈ શકે છે. આ બોલીઓ ડમી નિકાસકારો દ્વારા મૂકવામાં આવી હોઈ શકે છે જેમને શ્રેષ્ઠ રેમી વાળ ખરીદવા માટે મોકલવામાં આવ્યા હતા. આ વાળ તિરુપતિ અને તમિલનાડુના વેલંકનીમાં આવેલ બેસિલિકા ઓફ અવર લેડી ઓફ ગુડ હેલ્થ જેવા ધાર્મિક સ્થળોએ પુષ્કળ પ્રમાણમાં જોવા મળે છે.
ચીન ભારતીય વાળ ખરીદે છે, અને એવો આરોપ છે કે તે તેની દાણચોરી પણ કરે છે. પછી, તે તેમાં મૂલ્ય ઉમેરે છે. ફિનિશ્ડ વિગ, એક્સટેન્શન અને વેફટ્સ અમેરિકન અને યુરોપિયન બજારોમાં ઊંચા ભાવે વેચાય છે. બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો, વાળ ભારતીય છે, અને ચીન તેમાં મૂલ્ય ઉમેરે છે. પﾍમિી દેશો ઊંચી કિમત ચૂકવે છે.
દરમિયાન, ભારત એક એવા સમૃદ્ધ ઉદ્યોગથી વંચિત રહી રહ્યું છે જે વાળનાસ્ત્રેત અને મોંઘા વિગ વેચાતા સ્થળ વચ્ચેના વિશાળ અંતરને દૂર કરી શકે છે.
આંધ્રપ્રદેશના તિરુપતિમાં પહાડી મંદિરમાં, હજારો લોકો - પુરુષો, ષીઓ અને બાળકો - દર્શન માટે જતા પહેલા રોકાય છે. દરરોજ લગભગ ૧૦૦,૦૦૦ ભક્તો મંદિરની મુલાકાત લે છે.
તેઓ કલ્યાણકટ્ટ નામના હોલમાં પ્રવેશ કરે છે, કૂપન અને બ્લેડ ખરીદે છે, અને વાળ મુંડનારા વાળંદો સમક્ષ લાંબી કતારોમાં ઉભા રહે છે. તેમના માટે, તે ભક્તિનું કાર્ય છે. વાળના વેપારના લ્લષ્ટિકોણથી, બધા પ્રસાદ સમાન નથી હોતા.
ગાંધી સમજાવે છે, હરાજીમાં બે પ્રકારના વાળ સૌથી વધુ ભાવે મળે છે. વાળ ૨૭ ઇંચ કે તેથી વધુ લાંબા હોય છે, અને વાળ ૧૯ થી ૨૬ ઇંચ વચ્ચે હોય છે. તે કાળા પણ હોવા જોઈએ, સફેદ નહીં.
વાળ જેટલા લાંબા હોય છે, તેની કિમત એટલી જ વધારે હોય છે. તેનાથી વિપરીત, રંગેલા વાળ ઓછા ભાવે મળે છે. તેમનું કહેવું છે કે ૫ ઇંચથી નાના વાળનો ઉપયોગ મોટાભાગે ખાતર તરીકે થાય છે.
ભારતીય વાળ કદાચ પ્યોંગયાંગ પણ પહોંચ્યા હશે. ગાંધી કહે છે, તાજેતરના વર્ષોમાં ચીનમાં મજૂરી ખર્ચમાં વધારો થવાને કારણે, અમે સાંભળ્યું છે કે કેટલીક ચીની કંપનીઓ ભારતમાંથી કાચા વાળ પ્રોસેસિગ માટે ઉત્તર કોરિયા મોકલી રહી છે.આક્રમક અને અયોગ્ય રીતે બોલી લગાવી રહ્યા હતા
(9:47 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
