તેહરાન, તા.૦૨: ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા તણાવ અને ભૌગોલિક-રાજકીય અસ્થિરતા વચ્ચે સોમવારે ઈરાની વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા દ્વારા સત્તાવાર નિવેદન જારી કરીને જણાવવામાં આવ્યું છે કે જો અમેરિકા દ્વારા ઈરાનની તમામ મહત્વપૂર્ણ માંગણીઓ સ્વીકારી લેવામાં આવે તો માત્ર બે દિવસની અંદર વ્યૂહાત્મક રીતે અતિ મહત્વપૂર્ણ હોરમૂઝની સામુદ્રધુનીને ફરીથી ખુલ્લી કરવામાં આવશે.

પ્રાપ્ત વિગતો અનુસાર, મધ્યસ્થીઓ દ્વારા બંને દેશો વચ્ચે રાજદ્વારી સંદેશાઓની આપ-લે ચાલુ છે, જેમાં ઈરાન તરફથી મધ્ય પૂર્વમાં યુદ્ધનો સંપૂર્ણ અંત લાવવા, વિદેશોમાં જપ્ત કરાયેલી ઈરાની સંપત્તિઓ મુક્ત કરવા, તેલ ક્ષેત્ર પરના પ્રતિબંધો હટાવવા અને નૌકાદળની નાકાબંધી સમાપ્ત કરવાની મુખ્ય શરતો રજૂ કરવામાં આવી છે.

ઘટનાની વિગતવાર માહિતી આપતા અહેવાલોમાં જણાવવામાં આવ્યું છે કે અમેરિકામાં આગામી મધ્યસત્ર ચૂંટણીઓ બાદ ઈરાન પર સંભવિત સૈન્ય હુમલાની અટકળો અને ચર્ચાઓ વચ્ચે આ પ્રસ્તાવ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યો છે, કારણ કે વૈશ્વિક સ્તરે કુલ તેલ પુરવઠાનો પાંચમો ભાગ આ જળમાર્ગથી પરિવહન પામે છે.

વિશ્વના અગ્રણી દેશો અને સંરક્ષણ વિશ્લેષકોના જણાવ્યા અનુસાર, તાજેતરના મહિનાઓમાં યુએસ-ઈરાન સંઘર્ષને કારણે આ જળમાર્ગ પર વારંવાર અવરોધો સર્જાયા છે અને જહાજોને નિશાન બનાવવાની ઘટનાઓ બની છે, જેનાથી આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ઉર્જા સુરક્ષા સામે ગંભીર જોખમો ઊભા થયા છે.

ભૂતકાળમાં પણ પર્સિયન ગલ્ફ અને હોરમૂઝની સામુદ્રધુની પર નિયંત્રણ તથા સુરક્ષાને લઈને અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે અનેકવાર તીવ્ર ઘર્ષણ જોવા મળ્યું છે, જેના કારણે વૈશ્વિક વેપાર અને દરિયાઈ માર્ગોની સુરક્ષા હંમેશાં ચર્ચાના કેન્દ્રમાં રહી છે.

આગામી સમયમાં અમેરિકા અને ઈઝરાયેલની સંભવિત રણનીતિ તેમજ ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર દ્વારા આ પ્રસ્તાવ પર કેવા પ્રકારનો પ્રતિસાદ આપવામાં આવે છે તેના પર સમગ્ર વિશ્વની નજર ટકેલી છે.