ન્યૂયોર્ક, તા.30: દુનિયાના સૌથી કિંમતી અને વિવાદાસ્પદ હીરા ‘કોહિનૂર’ને પરત મેળવવા માટેની ભારતની વર્ષો જૂની માંગને હવે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે નવું સમર્થન મળ્યું છે. ન્યૂયોર્ક શહેરના મેયર જોહરાન મામદાનીએ બુધવારે મીડિયા સાથે વાત કરતા જણાવ્યું હતું કે, જો તેમને બ્રિટનના રાજા કિંગ ચાર્લ્સ ત્રીજા સાથે વાત કરવાની તક મળશે, તો તેઓ સૌથી પહેલા તેમને કોહિનૂર હીરો ભારતને પરત કરવા માટે આગ્રહ કરશે.

ન્યૂયોર્કના મેયરનું સાહસિક નિવેદન

ન્યૂયોર્કમાં 9/11 આતંકી હુમલાની 25મી વર્ષગાંઠ નિમિત્તે આયોજિત એક કાર્યક્રમ દરમિયાન પત્રકારો સાથે વાતચીતમાં મામદાનીએ આ વાત કહી હતી. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે, “જો મને કિંગ ચાર્લ્સ સાથે ખાનગીમાં મળવાનો મોકો મળે, તો હું તેમને ચોક્કસપણે પ્રોત્સાહિત કરીશ કે તેઓ કોહિનૂર હીરો તેના મૂળ દેશ એટલે કે ભારતને સોંપી દે.” મેયરના આ નિવેદનથી અમેરિકામાં વસતા ભારતીયોમાં ખુશીની લહેર જોવા મળી છે.

કોહિનૂરનો સંઘર્ષમય ઈતિહાસ

કોહિનૂર, જેનો અર્થ થાય છે ‘પ્રકાશનો પર્વત’, તેનો ઈતિહાસ ઘણો રોચક અને વિવાદાસ્પદ રહ્યો છે. એવું માનવામાં આવે છે કે તે 13મી સદીમાં દક્ષિણ ભારતની ખાણોમાંથી મળી આવ્યો હતો. સદીઓ સુધી તે ભારતના વિવિધ શાસકો પાસે રહ્યો, પરંતુ 1849માં જ્યારે બ્રિટિશરોએ પંજાબ કબજે કર્યું, ત્યારે લાહોરની સંધિ હેઠળ પંજાબના યુવા શાસક પાસેથી આ હીરો છીનવી લેવામાં આવ્યો હતો અને બ્રિટિશ તાજને સોંપવામાં આવ્યો હતો.

બ્રિટિશ ખજાનાની શાન અને ભારતની જીદ

હાલમાં આ હીરો બ્રિટિશ ક્રાઉન જ્વેલ્સનો ભાગ છે અને લંડનના ટાવર ઓફ લંડનમાં પ્રદર્શન માટે મૂકવામાં આવ્યો છે. ભારત સરકાર લાંબા સમયથી દલીલ કરી રહી છે કે સંસ્થાનવાદી શાસન દરમિયાન આ હીરો ગેરકાયદેસર રીતે લઈ જવામાં આવ્યો હતો. ભારત સિવાય અન્ય કેટલાક દેશો પણ તેના પર દાવો કરે છે, પરંતુ મેયર મામદાનીના સમર્થનથી વૈશ્વિક સ્તરે બ્રિટન પર નૈતિક દબાણ વધવાની શક્યતા છે.