નવી દિલ્હી : વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના નેતૃત્વ હેઠળ ભારતીય રેલવેના આધુનિકીકરણની દિશામાં સરકારે વધુ એક ક્રાંતિકારી અને પર્યાવરણલક્ષી નીતિગત સુધારાની જાહેરાત કરી છે. રેલવે મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે આજે નવી દિલ્હીમાં આયોજિત એક વિશેષ પત્રકાર પરિષદમાં મીડિયાને માહિતી આપતા જણાવ્યું હતું કે, હવેથી દેશમાં ખાતર (Fertilizer) નું પરિવહન પરંપરાગત ઢંકાયેલા બોક્સ વેગનના બદલે ખાસ ડિઝાઇન કરવામાં આવેલા આધુનિક કન્ટેનર્સમાં કરવામાં આવશે. આ નિર્ણયથી ખાતરના લોડિંગ અને અનલોડિંગ દરમિયાન થતું નુકસાન અટકશે અને સંપૂર્ણપણે બિન-પ્રદૂષિત સંગ્રહ (Pollution-free storage) શક્ય બનશે.
રેલવે મંત્રીએ આંકડાકીય વિગતો આપતા કહ્યું કે, ભારતમાં ખાતરના કુલ પરિવહનમાં ભારતીય રેલવે એકલી ૮૫ ટકાનો જંગી હિસ્સો ધરાવે છે. કન્ટેનર હેન્ડલિંગની નવી ટેક્નોલોજીથી કામકાજ અત્યંત સરળ બનશે. સૌથી મોટો ફાયદો એ થશે કે વેપારીઓએ કે રેલવેએ હવે આખી માલગાડી (રેક) ને રોકી રાખવાની જરૂર નહીં પડે, પણ રેક પોઇન્ટ પરથી વ્યક્તિગત કન્ટેનરને સરળતાથી અલગ કરીને સ્ટોર કરી શકાશે.
ફ્લાય એશ પરિવહનમાં પણ મોટો બદલાવ: પ્રદૂષણ મુક્ત થશે સફર
ખાતર ઉપરાંત, રેલવે મંત્રીએ ‘ફ્લાય એશ’ (Fly Ash) ના પરિવહન અંગે પણ એક મોટો સંવેદનશીલ નિર્ણય જાહેર કર્યો છે. અત્યાર સુધી ખુલ્લા વેગનમાં લઈ જવાતી ફ્લાય એશ હવે બંધ અને ખાસ ડિઝાઇન કરેલા કન્ટેનર્સમાં જ મોકલવામાં આવશે.
અશ્વિની વૈષ્ણવે ભાર મૂક્યો હતો કે ભારત વાર્ષિક આશરે ૩૪૦ મિલિયન (૩૪ કરોડ) ટન ફ્લાય એશ ઉત્પન્ન કરે છે, જે સિમેન્ટ ઉદ્યોગ અને રસ્તાના બાંધકામમાં ખૂબ જ કિંમતી રો-મટીરીયલ સાબિત થાય છે. આ નવી કન્ટેનર-આધારિત સિસ્ટમને કારણે લોડિંગ, મુસાફરી અને ખાલી કરવા દરમિયાન હવામાં ઉડતી ઝેરી ધૂળ અને પર્યાવરણીય પ્રદૂષણમાં ધરખમ ઘટાડો થશે. આ સાથે જ કન્ટેનર નીતિ હેઠળ એક સિંગલ વિન્ડો એટલે કે એકીકૃત લાઇસન્સિંગ સિસ્ટમની પણ જાહેરાત કરવામાં આવી છે.
ખાનગી ઉદ્યોગો પોતે ડિઝાઇન કરી શકશે વેગન: ‘રેલ ભૂમિ પોર્ટલ’ ની ભેટ
રેલવે સેક્ટરને વધુ ઝડપી બનાવવા માટે સરકારે વેગનની ડિઝાઇનમાં પણ મોટો સુધારો કર્યો છે. હવે કોઈપણ ખાનગી ડિઝાઇનર કે ઉત્પાદક પોતાની વિશિષ્ટ ઔદ્યોગિક જરૂરિયાતો અનુસાર નવી વેગન ડિઝાઇનનો પ્રસ્તાવ મૂકી શકશે. રેલવેની સંસ્થા ‘સંશોધન ડિઝાઇન અને માનક સંગઠન’ (RDSO) આ ડિઝાઇનનું મૂલ્યાંકન કરીને તેના પ્રોટોટાઇપ (મોડેલ) માટે ત્વરિત પરવાનગી આપશે.
આ ઉપરાંત, રેલવે પ્રોજેક્ટ્સ માટે જમીન સંપાદન (Land Acquisition) ની પ્રક્રિયાને સંપૂર્ણપણે ઓનલાઇન, ઝડપી અને ભ્રષ્ટાચાર મુક્ત બનાવવા માટે ટૂંક સમયમાં ‘રેલ ભૂમિ પોર્ટલ’ લોન્ચ કરવામાં આવશે.
અંતમાં, રેલવે પ્રોજેક્ટ્સમાં કામ કરતા શ્રમિકોના કૌશલ્ય પ્રમાણપત્ર (Skill Certification) માળખા અંગે મંત્રીએ જણાવ્યું કે, આગામી ૨૪ મહિનામાં દેશના તમામ પ્રોજેક્ટ્સમાં આ સિસ્ટમ લાગુ કરાશે. જ્યારે દેશમાં આટલા મોટા પાયે ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનું નિર્માણ થઈ રહ્યું છે, ત્યારે પ્લમ્બર, વેલ્ડર, ફિટર, મેસન્સ (કડીયા) અને કોંક્રિટ ટેસ્ટર્સ જેવા અસંખ્ય કામદારો આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરની ઉત્કૃષ્ટ તાલીમ મેળવેલા હોય તે અત્યંત અનિવાર્ય છે.