મુંબઈ:  આગામી પવિત્ર તહેવાર અક્ષય તૃતીયા પૂર્વે ભારતીય બજારમાં સોના અને ચાંદીના ભાવમાં નોંધપાત્ર ઉછાળો જોવા મળ્યો છે. મલ્ટી કોમોડિટી એક્સચેન્જ (MCX) અને વૈશ્વિક બજારોમાં તાજી લેવાલી અને મજબૂત સંકેતોને કારણે કિંમતી ધાતુઓના ભાવ આસમાને પહોંચ્યા છે. રોકાણકારો અને ગ્રાહકો અત્યારે બજારની વધઘટ પર નજર રાખી રહ્યા છે ત્યારે બજારના વિશ્લેષકો સોનામાં લાંબા ગાળાની મજબૂતી જોઈ રહ્યા છે.

 બજારની વર્તમાન સ્થિતિ - સોના-ચાંદીમાં તેજીનો કરંટ:

ગુરુવાર, ૧૬ એપ્રિલના રોજ વાયદા બજારમાં સોનાના એપ્રિલ ડિલિવરીના કોન્ટ્રાક્ટમાં રૂ. ૮૫૧ અથવા ૦.૫૫% નો વધારો નોંધાતા ભાવ પ્રતિ ૧૦ ગ્રામ રૂ. ૧.૫૪ લાખના સ્તરે પહોંચ્યો હતો. ટ્રેડર્સે સ્થિર હાજર માંગ અને આગામી તહેવારોની ખરીદીને ધ્યાનમાં રાખીને નવી પોઝિશન્સ ઉભી કરતા આ તેજી જોવા મળી છે. બીજી તરફ, ચાંદીમાં પણ આક્રમક તેજી જોવા મળી છે. મે ડિલિવરીના ચાંદીના કોન્ટ્રાક્ટમાં રૂ. ૨,૦૫૮ અથવા ૦.૮૨% નો ઉછાળો આવતા ભાવ પ્રતિ કિલોગ્રામ રૂ. ૨.૫૩ લાખ પર પહોંચ્યો છે. અમેરિકાની વેપાર નીતિ અંગેની અનિશ્ચિતતા અને વૈશ્વિક પ્રવાહોએ ચાંદીના ભાવને ટેકો આપ્યો છે.

 વૈશ્વિક બજારના સંકેતો:

આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ કિંમતી ધાતુઓના ભાવ મજબૂત બન્યા છે. ન્યૂયોર્કમાં સોનાનો વાયદો ૦.૭૭% વધીને ૪,૮૨૮.૧૭ ડોલર પ્રતિ ઔંસ થયો હતો, જ્યારે કોમેક્સ (Comex) ચાંદીનો વાયદો ૧.૮૪% વધીને ૯૦.૪૪ ડોલર પ્રતિ ઔંસ પર ટ્રેડ થઈ રહ્યો હતો.

 નિષ્ણાતોનો મત - ટૂંકા ગાળાનું દબાણ અને લાંબા ગાળાની મજબૂતી:

કોટક મ્યુચ્યુઅલ ફંડના ફંડ મેનેજર સતીશ ડોન્ડાપાટીએ જણાવ્યું હતું કે, "તાજેતરમાં સોનાના ભાવમાં ૮-૧૦% નો ઘટાડો જોવા મળ્યો હતો, જેનું મુખ્ય કારણ ઊંચા વ્યાજદર અને મજબૂત અમેરિકી ડોલર છે. જોકે, ગયા વર્ષની સરખામણીએ સોનું હજુ પણ ૪૫-૫૦% ના ઊંચા સ્તરે છે, જે તેની મજબૂતી દર્શાવે છે." તેમણે ઉમેર્યું કે જો ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ વધશે તો મોંઘવારી વધશે, જે સામાન્ય રીતે સોના માટે હકારાત્મક છે, પરંતુ મોંઘવારી કાબૂમાં લેવા સેન્ટ્રલ બેંકો વ્યાજદર ઊંચા રાખે તો તે સોના પર દબાણ લાવી શકે છે. આમ, ટૂંકા ગાળામાં બજાર વોલેટાઈલ (વધઘટમય) રહેવાની શક્યતા છે.

 રોકાણની વ્યૂહરચના:

ઇક્વિરસ વેલ્થના મેનેજિંગ ડિરેક્ટર અંકુર પુંજે સોનાને વ્યૂહાત્મક એસેટ ગણાવતા કહ્યું કે, રોકાણકારોએ સોનાને ટૂંકા ગાળાના ટ્રેડિંગ સાધન તરીકે જોવાને બદલે લાંબા ગાળાના વૈવિધ્યકરણ અને હેજિંગ (જોખમ સામે રક્ષણ) તરીકે જોવું જોઈએ. આગામી ત્રણ વર્ષમાં સોનાના ભાવમાં વધુ ઉછાળાની અપેક્ષા છે, તેથી પોર્ટફોલિયોમાં ૧૦-૧૫% હિસ્સો સોનામાં હોવો હિતાવહ છે.

 ભારતીય પરિવારોમાં સોનાનું વર્ચસ્વ:

ઈનક્રેડ મનીના અહેવાલ અનુસાર, ભારતીય પરિવારો પાસે વિશ્વના કુલ ખોદવામાં આવેલા સોનાના આશરે ૧૧-૧૬% જથ્થો હોવાનો અંદાજ છે. માર્ચ ૨૦૨૫ થી માર્ચ ૨૦૨૬ દરમિયાન સેન્ટ્રલ બેંકોની ખરીદી અને ભૌગોલિક રાજકીય તણાવને કારણે સોનામાં મોટી તેજી આવી હતી. તાજેતરનો ભાવ ઘટાડો માત્ર ટૂંકા ગાળાની અસર છે, પરંતુ વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતાઓ અને પુરવઠાની મર્યાદાઓને કારણે સોનાનો ભાવિ દેખાવ તેજસ્વી જણાય છે.