નવી દિલ્‍હી,તા.૨૬: ઓક્‍ટોબરમાં અત્‍યાર સુધીમાં વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારો (FPIs) એ ભારતીય ઇક્‍વિટીમાંથી રૂ.૪૮,૦૫૬ કરોડ પાછા ખેંચી લીધા છે. આ ક્રૂડ ઓઇલના ઊંચા ભાવ, મધ્‍ય પૂર્વમાં વધતા તણાવ, ફુગાવાની ચિતા અને નબળી કોર્પોરેટ કમાણી વચ્‍ચે આવ્‍યું છે. ભારે આઉટફલો છતાં, ૨૩ ઓક્‍ટોબરના રોજ પૂરા થતા સપ્તાહમાં વેચાણ થોડું ઓછું થયું. FPIs બે ટ્રેડિગ દિવસોમાં ચોખ્‍ખા ખરીદદારો બન્‍યા.

અગાઉ, સપ્‍ટેમ્‍બરમાં, રૂ.૩૫,૮૬૧ કરોડના ચોખ્‍ખા ઉપાડ થયા હતા. સેન્‍ટ્રલ ડિપોઝિટરી સર્વિસીસ લિમિટેડ (CDSL) ના ડેટા અનુસાર, FPIs એ જુલાઈમાં ભારતીય ઇક્‍વિટીમાં રૂ.૨૦,૨૦૦ કરોડ અને ઓગસ્‍ટમાં રૂ.૨૯,૬૩૧ કરોડનું રોકાણ કર્યું હતું.

ડેટા દર્શાવે છે કે ૨૦૨૬ માં કુલ જ્‍ભ્‍ત્‍ આઉટફલો અત્‍યાર સુધીમાં રૂ.૩.૦૮ લાખ કરોડ સુધી પહોંચી ગયો છે. આ સમગ્ર વર્ષ ૨૦૨૫ માં રૂ.૧.૬૬ લાખ કરોડના ઉપાડ કરતા નોંધપાત્ર રીતે વધારે છે.

ચોઇસ વેલ્‍થના ચીફ ઇન્‍વેસ્‍ટમેન્‍ટ સ્‍ટ્રેટેજી ઓફિસર ધીરજ ગૌરે વેચાણ માટે ક્રૂડ ઓઇલના ઊંચા ભાવને જવાબદાર ગણાવ્‍યા હતા. મધ્‍ય પૂર્વમાં તણાવને કારણે, ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ પ્રતિ બેરલ લગભગ ઼૧૧૪ સુધી વધી ગયા હતા. નબળી કોર્પોરેટ કમાણી, ફુગાવાની ચિતા અને સ્‍થાનિક લિક્‍વિડિટી અંગે અનિﾍતિતા પણ પરિબળો હતા.

રૂ.૩૦,૨૧૩ કરોડના Jio Platforms IPO એ પણ અસ્‍થાયી રૂપે બજારની તરલતામાં ઘટાડો કર્યો. વૈશ્વિક પોર્ટફોલિયો રિલોકેશનથી ભારતીય ઇક્‍વિટી પર વધુ દબાણ આવ્‍યું.

આ પરિબળો વિદેશી રોકાણકારો માટે ભંડોળ પાછું ખેંચવાના મુખ્‍ય કારણો છે

મીરા મનીના સહ-સ્‍થાપક આનંદ કે. રાઠીના મતે, સતત ઊંચા ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ અને કોર્પોરેટ કમાણીના અંદાજ અંગે ચિતા વિદેશી રોકાણકારો માટે ભંડોળ પાછું ખેંચવાના મુખ્‍ય કારણો છે.

જ્‍યારે બીજા ક્‍વાર્ટરના પરિણામો મજબૂત હતા, ત્‍યારે વધતા તેલ અને લોજિસ્‍ટિક્‍સ ખર્ચ આગામી ક્‍વાર્ટરમાં કોર્પોરેટ કમાણી વૃદ્ધિને અસર કરી શકે છે. યુએસમાં ઊંચા વ્‍યાજ દરોએ પણ યુએસ સંપત્તિઓને આકર્ષક બનાવી છે.

જોકે, તેમણે હતું કે સ્‍થાનિક સંસ્‍થાકીય રોકાણકારો અને સિસ્‍ટમેટિક ઇન્‍વેસ્‍ટમેન્‍ટ પ્‍લાન્‍સ (SIPs) દ્વારા સતત પ્રવાહે વેચાણ દબાણ ઘટાડવામાં મદદ કરી છે.

જિયોજિત ઇન્‍વેસ્‍ટમેન્‍ટ્‍સ લિમિટેડના ચીફ ઇન્‍વેસ્‍ટમેન્‍ટ સ્‍ટ્રેટેજિસ્‍ટ વી.કે. વિજયકુમારે સમજાવ્‍યું હતું કે વેચાણમાં ઘટાડો યુએસ બોન્‍ડ યીલ્‍ડમાં ઘટાડાને કારણે થયો હતો. ૧૦-વર્ષના બોન્‍ડ યીલ્‍ડ ૫.૩૬% થી ઘટીને લગભગ ૫% થઈ ગયો છે. વધુમાં, યુએસ ડોલર સામે રૂપિયાનું મજબૂત થવું ૯૪.૯૪ અને આકર્ષક મૂલ્‍યાંકન, ખાસ કરીને લાર્જ-કેપ શેરો માટે, રોકાણકારોના વર્તનમાં આ પરિવર્તનમાં ફાળો આપ્‍યો હતો.

રોકાણ પ્‍લેટફોર્મ ટ્રેકના સહ-સ્‍થાપક અને સીઈઓ વેદાંત ગુપ્તેએ જણાવ્‍યું હતું કે વિદેશી રોકાણકારો દ્વારા બહાર નીકળવાનો પ્રવાહ શરૂઆતમાં જેટલો ચિતાજનક લાગે છે તેટલો નથી. આનું કારણ એ છે કે ભારતીય ઇક્‍વિટીમાં વિદેશી હોલ્‍ડિંગ પહેલાથી જ ઘણા વર્ષોના નીચલા સ્‍તરે છે, અને સ્‍થાનિક રોકાણકારોનો બજાર હિસ્‍સો ઘણો વધારે છે.

ગુપ્તાએ વધુમાં જણાવ્‍યું હતું કે પ્રારંભિક જાહેર ઓફર (IPO) દ્વારા આવતા વિદેશી રોકાણ સૂચવે છે કે વેચાણ ભારતમાં વિશ્વાસ ગુમાવવાનું પ્રતિબિબિત કરતું નથી. તેના બદલે, તે હાલના રોકાણોનું પરિભ્રમણ હોઈ શકે છે.

સપ્‍ટેમ્‍બરમાં વિદેશી રોકાણકારો ભારતીય દેવા બજારમાં ચોખ્‍ખા વેચાણકર્તા હતા. તેઓએ ફુલ્‍લી એક્‍સેસિબલ રૂટ (FAR) દ્વારા રૂ.૩,૮૫૮ કરોડ અને વોલન્‍ટરી રીટેન્‍શન રૂટ (VRR) દ્વારા રૂ.૧,૩૩૨ કરોડ પાછા ખેંચી લીધા. તેમણે જનરલ રૂટ દ્વારા રૂ.૩,૭૩૭ કરોડનું રોકાણ કર્યું.