નવી દિલ્હી : ભારતના ઘણા રાજ્યોમાં ચૂંટણીનું વાતાવરણ છે. જેટલી ચૂંટણી ઝડપથી ચાલી રહી છે ત્યારે પણ સોશિયલ મીડિયા પર ચૂંટણી ચાલી રહી છે. ભારતીય ચૂંટણી પંચે સોશિયલ મીડિયા પર ગેરકાયદેસર કન્ટેન્ટને રોકવા માટે કડક વલણ અપનાવ્યું છે. ચૂંટણી પંચે પુનરોચ્ચાર કર્યો છે કે તમામ હિસ્સેદારો માહિતી ટેકનોલોજી અધિનિયમ, 2000 આઇટી નિયમો, 2021 અને મોડેલ કોડ ઓફ આચાર (એમસીસી) સહિત હાલની કાનૂની જોગવાઈઓનું પાલન કરીને સોશિયલ મીડિયા અને ડિજિટલ પ્લેટફોર્મનો સંપૂર્ણ અને નૈતિક ઉપયોગ સુનિશ્ચિત કરશે.

કમિશને વધુમાં નિર્દેશ આપ્યો છે કે ભ્રામક અથવા ગેરકાયદેસર એઆઈ (એઆઈ-જનરેટેડ) અથવા ચાલાકીથી બનેલી કોઈપણ સામગ્રી, તેના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ પર તેના આગમનના 3 કલાકની અંદર કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. તે જ સમયે, રાજકીય પક્ષો, ઉમેદવારો અને ઝુંબેશ પ્રતિનિધિઓએ ખાતરી કરવી પડશે કે ઝુંબેશ માટે ઉપયોગમાં લેવામાં આવતી કોઈપણ કૃત્રિમ રીતે બનાવેલ અથવા એઆઈ-રૂપાંતરિત સામગ્રી સ્પષ્ટપણે જણાવવામાં આવે છે કે તે એઆઈથી બને છે. તે જ સમયે, તેના સ્રોતને પણ જણાવવું જોઈએ જેથી મતદારોની પારદર્શિતા અને વિશ્વાસ જાળવવામાં આવે.

આસામ, કેરળ, તમિલનાડુ, પુડુચેરી અને પશ્ચિમ બંગાળની એસેમ્બલીઓની ચૂંટણીઓમાં, એમસીસીનું ઉલ્લંઘન કરતી પોસ્ટ્સ, કાયદો અને વ્યવસ્થાને વિક્ષેપિત કરવાની અથવા વિક્ષેપિત કરવાની ક્ષમતાવાળી પોસ્ટ્સ, મતદાન પ્રક્રિયા અથવા મશીનરી સામે જૂઠ્ઠાણા પોસ્ટ કરવાની ક્ષમતાવાળી સોશિયલ મીડિયા પર ફરતી સામગ્રી પર નજર રાખવામાં આવી રહી છે, તેમજ સંબંધિત રાજ્ય આઇટી નોડલ અધિકારીઓ દ્વારા તેમની સામે કાર્યવાહી કરવામાં આવી રહી છે. આઇટી એક્ટ હેઠળ સૂચિત.

આદેશ મુજબ, 15 માર્ચ, 2026 ના રોજ ચૂંટણીની જાહેરાત થઈ ત્યારથી, આવી 11 હજારથી વધુ સોશિયલ મીડિયા પોસ્ટ્સ / યુઆરએલની ઓળખ કરવામાં આવી છે અને તેના પર કાર્યવાહી કરવામાં આવી છે, જેમાં સામગ્રી, એફઆઈઆર, સ્પષ્ટતા અને અસ્વીકારને દૂર કરવાનો સમાવેશ થાય છે.

આયોગે પીપલ્સ એક્ટ, 1951 ના પ્રતિનિધિત્વની કલમ 126 ની જોગવાઈઓનો પણ પુનરોચ્ચાર કર્યો હતો, જે મતદાનના અંત પહેલા 48 કલાકના મૌન સમયગાળા દરમિયાન મતદાન વિસ્તારોમાં કોઈપણ ચૂંટણી સામગ્રીના પ્રદર્શન પર પ્રતિબંધ મૂકે છે. ટેલિવિઝન, રેડિયો, પ્રિન્ટ અને સોશિયલ મીડિયા સહિતના તમામ મીડિયા પ્લેટફોર્મને આ જોગવાઈઓનું કડક પાલન કરવું જરૂરી છે.

વધુમાં, નાગરિકો / રાજકીય પક્ષો / ઉમેદવારો ECINET પર સી-વિજિલ મોડ્યુલનો ઉપયોગ કરીને એમસીસી ઉલ્લંઘનની જાણ કરી શકે છે. 15 માર્ચથી 19 એપ્રિલ સુધી, સી-વિજિલ એપ્લિકેશનનો ઉપયોગ કરીને 3,23,099 ફરિયાદો દાખલ કરવામાં આવી છે. આમાંથી, 310393 ફરિયાદો એટલે કે 96.01 ટકા ફરિયાદોનો નિકાલ 100 મિનિટના નિર્ધારિત સમયગાળાની અંદર કરવામાં આવ્યો હતો.