નવી દિલ્હી :દેશભરમાં કેશલેસ વ્યવહારો અને પારદર્શક નાણાકીય વ્યવસ્થાને પ્રોત્સાહન આપવાના ભાગરૂપે સેન્ટ્રલ બોર્ડ ઓફ સેકન્ડરી એજ્યુકેશન એટલે કે સીબીએસઈ (CBSE) દ્વારા એક મહત્વપૂર્ણ પરિપત્ર જારી કરવામાં આવ્યો છે. કેન્દ્ર સરકારના નાણા મંત્રાલયના નાણાકીય સેવા વિભાગ (DFS)ની સૂચનાઓને આધારે બોર્ડે તમામ સંલગ્ન ખાનગી અને સરકારી શાળાઓને પોતાના કેમ્પસમાં શૈક્ષણિક તેમજ બિન-શૈક્ષણિક તમામ પ્રવૃત્તિઓ માટે ડિજિટલ પેમેન્ટ સિસ્ટમ સક્રિય કરવા સ્પષ્ટ આદેશ આપ્યો છે.

ટ્યુશન અને એડમિશન ફી: વાલીઓ સરળતાથી ડિજિટલ ચૂકવણી કરી શકે તે માટે યુપીઆઇ (UPI), ભારત બિલ પેમેન્ટ સિસ્ટમ (BBPS) અને નેટ બેંકિંગ સાથે એકીકરણ.

શાળા કેન્ટીન: વિદ્યાર્થીઓ અને સ્ટાફ રોકડ વગર ક્યૂઆર કોડ (QR Code) કે કાર્ડ મારફતે નાસ્તાની ચૂકવણી કરી શકે.

લાઇબ્રેરી અને સ્ટેશનરી: પુસ્તકો, દંડ કે સ્ટેશનરીની ખરીદી માટે ડિજિટલ કાઉન્ટર.

અન્ય સેવાઓ: સ્પોર્ટ્સ ફી, પ્રવાસ/પિકનિક ચાર્જ અને ટ્રાન્સપોર્ટેશન જેવા વ્યવહારોમાં પણ કેશલેસ પ્રણાલી અમલી બનશે.

બોર્ડે સ્પષ્ટતા કરી છે કે જે વિસ્તારોમાં ઇન્ટરનેટ કનેક્ટિવિટી નબળી હોય અથવા નેટવર્કની સમસ્યા રહેતી હોય તેવી શાળાઓ UPI Lite, UPI LiteX તેમજ સાદા ફીચર ફોન માટે ઉપલબ્ધ UPI 123PAY જેવી ઑફલાઇન ટેક્નોલોજી અપનાવી શકે છે. આ ઉપરાંત શાળાઓ પોતાના સોફ્ટવેર (ERP Systems) સાથે ફી કલેક્શન અને શિક્ષકો-સ્ટાફના પગાર વિતરણને ડિજિટલ રીતે સાંકળી લેવા માટે પણ જણાવાયું છે.

પરિપત્રમાં માત્ર સુવિધા ઉપલબ્ધ કરાવવા પૂરતું સીમિત ન રહેતાં શાળા કક્ષાએ વિદ્યાર્થીઓ, શિક્ષકો અને વાલીઓ ડિજિટલ વ્યવહારો સલામત રીતે કરી શકે તે માટે સાયબર સુરક્ષા અને નાણાકીય સાક્ષરતાના કાર્યક્રમો યોજવાની પણ સલાહ અપાઈ છે. પેરેન્ટ-ટીચર મીટિંગ (PTM) દરમિયાન વાલીઓને કેશલેસ પદ્ધતિથી ફી ભરવા માટે પ્રોત્સાહિત અને માહિતગાર કરવામાં આવશે. આ પગલાથી શાળાઓના વહીવટમાં સંપૂર્ણ પારદર્શિતા આવશે અને વાલીઓ માટે ફી ભરવાની પ્રક્રિયા અત્યંત ઝડપી અને સરળ બનશે