<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Thursday, 18th June 2026

સંરક્ષણ ઉત્‍પાદન રૂ.૧.૭૮ લાખ કરોડ સુધી પહોંચ્‍યું

ભારતે સંરક્ષણ ઉત્‍પાદનમાં ઇતિહાસ રચ્‍યો : ભારત હવે ફક્‍ત આયાત ઘટાડવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું નથી પરંતુ વૈશ્વિક સ્‍તરે એક મુખ્‍ય નિકાસકાર તરીકે પણ ઉભરી આવ્‍યું

નવી દિલ્‍હી,તા.૧૮: ભારતની સંરક્ષણ ઉત્‍પાદન વાર્તા એક નવો અને ઐતિહાસિક સીમાચિホ પાર કરી છે. ‘આત્‍મનિર્ભર ભારત' કાર્યક્રમ હેઠળ નીતિગત ફેરફારોને કારણે, નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬માં દેશનું સ્‍થાનિક સંરક્ષણ ઉત્‍પાદન રૂ.૧.૭૮ લાખ કરોડના રેકોર્ડ પર પહોંચ્‍યું છે.

આ પાછલા વર્ષના રૂ.૧.૫૪ લાખ કરોડ કરતા ૧૫.૬% વધારે છે અને નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૦-૨૧ (છેલ્‍લા ૫ વર્ષ) માં રૂ.૮૪,૬૪૩ કરોડ કરતા બમણાથી વધુ છે. એક દાયકા પહેલા (૨૦૧૩-૧૪)ના આંકડાઓની તુલનામાં, ભારતનું સ્‍વદેશી સંરક્ષણ ઉત્‍પાદન લગભગ ચાર ગણું વધી ગયું છે, જે ફક્‍ત રૂ.૪૩,૭૪૬ કરોડ (આશરે રૂ.૪૩,૭૪૬ કરોડ) હતું.

ઉત્‍પાદનમાં આ વધારો સરકારના નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ માટે રૂ.૭.૮૫ લાખ કરોડ (આશરે રૂ.૭.૮૫ લાખ કરોડ) ના રેકોર્ડ સંરક્ષણ બજેટ સાથે આવે છે. આમાંથી, રૂ.૨.૧૯ લાખ કરોડ (આશરે રૂ.૨.૧૯ લાખ કરોડ) ખાસ કરીને લશ્‍કરી આધુનિકીકરણ અને મૂડી સંપાદન માટે ફાળવવામાં આવ્‍યા છે. આ બજેટ પણ ૨૦૧૩-૧૪ માં રૂ.૨.૫૩ લાખ કરોડ (આશરે ૭૬%) થી ત્રણ ગણાથી વધુ વધી ગયું છે.

જાહેર ક્ષેત્રના ઉપક્રમો (DPSUs) હજુ પણ ભારતીય સંરક્ષણ ઉત્‍પાદનમાં સૌથી મોટો હિસ્‍સો (આશરે ૭૬%) ધરાવે છે. જોકે, સૌથી મોટો ફેરફાર ખાનગી ક્ષેત્રની વધતી ભાગીદારીનો છે.

નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ માં, ખાનગી કંપનીઓએ આશરે રૂ.૪૨,૦૦૦ કરોડના માલનું ઉત્‍પાદન કર્યું હતું.

કુલ સંરક્ષણ ઉત્‍પાદનમાં ખાનગી ક્ષેત્રનો હિસ્‍સો એક વર્ષ પહેલા ૨૨% થી વધીને હવે ૨૪% થયો છે.

ભારત હવે ફક્‍ત આયાત ઘટાડવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું નથી પરંતુ વૈશ્વિક સ્‍તરે એક મુખ્‍ય નિકાસકાર તરીકે પણ ઉભરી આવ્‍યું છે. નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ માં ભારતની સંરક્ષણ નિકાસ રેકોર્ડ રૂ.૩૮,૪૨૪ કરોડ સુધી પહોંચી ગઈ છે, જેમાં ખાનગી ક્ષેત્રનો હિસ્‍સો લગભગ અડધો છે.

ફિલિપાઇન્‍સ પછી, વિયેતનામ પણ બ્રહ્મોસ મિસાઇલના ગ્રાહક તરીકે ઉભરી આવ્‍યું છે, જ્‍યારે ઇન્‍ડોનેશિયા અને અન્‍ય દક્ષિણપૂર્વ એશિયાઈ દેશો ખૂબ જ રસ દાખવી રહ્યા છે.

ભારતની આર્ટિલરી સિસ્‍ટમ્‍સ, રડાર, મિસાઇલો અને પેટ્રોલ જહાજો હવે એશિયા, આફ્રિકા અને યુરોપના કેટલાક ભાગોમાં પ્રવેશ કરી રહ્યા છે.

ભારતના સંરક્ષણ ઉત્‍પાદનમાં રેકોર્ડ વધારાને કારણે બુધવારે સંરક્ષણ શેરોમાં તીવ્ર વધારો જોવા મળ્‍યો.

પારસ ડિફેન્‍સ એન્‍ડ સ્‍પેસ ટેક્રોલોજીસનો શેર BSE સેન્‍સેક્‍સ પર ૧૮.૧૦% વધીને રૂ.૧૨૮૬.૫૫ પર બંધ થયો.

હિન્‍દુસ્‍તાન એરોનોટિક્‍સ લિમિટેડ ૪.૭૯% વધીને રૂ.૪૪૬૦.૩૫ પર બંધ થયો.

ભારત ડાયનેમિક્‍સ ૫.૯૬% વધીને રૂ.૧૩૧૦.૩૦ પર બંધ થયો.

માઝગોન ડોક શિપબિલ્‍ડર્સ ૩.૪૪% વધીને રૂ.૨૫૫૧.૬૦ પર બંધ થયો. 

(10:25 AM IST)