નવી દિલ્હી : ભારતીય સેનાના ભૂતપૂર્વ વડા જનરલ ઉપેન્દ્ર દ્વિવેદીએ શુક્રવારે નવી દિલ્હી ખાતે એક કાર્યક્રમમાં મહત્વપૂર્ણ ખુલાસો કરતા જણાવ્યું હતું કે પાકિસ્તાન સામે હાથ ધરાયેલા 'ઓપરેશન સિંદૂર' દરમિયાન વ્યૂહાત્મક તૈયારીઓના ભાગરૂપે દેશભરના આશરે ૪૨૭ જિલ્લાઓમાં સિવિલ ડિફેન્સ નેટવર્કને સક્રિય કરવામાં આવ્યું હતું.

પોતાના સંબોધનમાં રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના બદલાતા પરિમાણો પર ભાર મૂકતા તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે આધુનિક યુદ્ધો માત્ર સરહદો કે નિયંત્રણ રેખા પૂરતા મર્યાદિત નથી રહ્યા, પરંતુ પાવર પ્લાન્ટ્સ, ઔદ્યોગિક એકમો, ખાણો અને હોસ્પિટલો જેવી મહત્વપૂર્ણ માળખાગત સુવિધાઓની સુરક્ષા પણ એટલી જ નિર્ણાયક બની ગઈ છે.

ઓપરેશન સિંદૂરની સફળતા પાછળની વ્યૂહરચના સમજાવતા પૂર્વ આર્મી ચીફે જણાવ્યું હતું કે દેશનું હવાઈ સંરક્ષણ તંત્ર કોઈ એક શસ્ત્ર પર નિર્ભર નહોતું, પરંતુ સેન્સર, જામર અને સંરક્ષણ પ્રણાલીઓના બહુસ્તરીય સંકલન દ્વારા દુશ્મનના ડ્રોન હુમલાઓને અસરકારક રીતે નિષ્ફળ બનાવવામાં આવ્યા હતા.

આ જ બહુસ્તરીય સુરક્ષા સિદ્ધાંતને આંતરિક સુરક્ષા વ્યવસ્થામાં લાગુ કરવાની હિમાયત કરતા તેમણે ખાનગી સુરક્ષા કર્મચારીઓને દેશના સૌથી મોટા 'માનવ સેન્સર નેટવર્ક' તરીકે ઓળખાવ્યા હતા, જેઓ જમીની સ્તરે શંકાસ્પદ ગતિવિધિઓ પારખીને મહત્વપૂર્ણ ગુપ્ત માહિતી પૂરી પાડવામાં પ્રથમ હરોળની ભૂમિકા ભજવી શકે છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે ભારતનું નાગરિક સંરક્ષણ નેટવર્ક એક સ્વયંસેવક અને સમુદાય-આધારિત વ્યવસ્થા છે, જેની રચના યુદ્ધ, બાહ્ય આક્રમણ કે કુદરતી આપત્તિઓ સમયે નાગરિકોનું રક્ષણ કરવા, જાનમાલનું નુકસાન ઘટાડવા અને દેશની આંતરિક વ્યવસ્થા અવિરત જાળવી રાખવાના ઉદ્દેશ્યથી કરવામાં આવી છે.

વર્તમાન સુરક્ષા પડકારોને ધ્યાનમાં રાખીને સરકારી એજન્સીઓ, નાગરિક સંરક્ષણ દળો અને ખાનગી સુરક્ષા ક્ષેત્ર વચ્ચે વધુ ગાઢ સંકલન સાધવાની દિશામાં આગળ વધવાની જરૂરિયાત વ્યક્ત કરવામાં આવી છે, જેથી ભવિષ્યની કોઈપણ કટોકટી સામે દેશને વધુ સજ્જ રાખી શકાય.