બેઇજિંગ: આધ્યાત્મિક તિબેટીયન ધર્મગુરુ દલાઈ લામાના આગામી ઉત્તરાધિકારી (વારસદાર) ની પસંદગીના અત્યંત સંવેદનશીલ મુદ્દે ચીન સરકારે ભારતને ફરી એકવાર ખુલ્લી રાજદ્વારી ચેતવણી આપી છે. ચીનના વિદેશ મંત્રાલયે સત્તાવાર રીતે નિવેદન જારી કરીને ભારત સરકારને તાકીદ કરી છે કે તે દલાઈ લામાના ઉત્તરાધિકારની પ્રક્રિયામાં કોઈ પણ પ્રકારની દખલગીરી કે હસ્તક્ષેપ ન કરે. ચીનનો દાવો છે કે આ મામલો સંપૂર્ણપણે તેનો આંતરિક અને ધાર્મિક વિષય છે અને તેમાં કોઈપણ વિદેશી શક્તિ અથવા દેશની દરમિયાનગીરી સ્વીકારવામાં આવશે નહીં.

ચીન સરકારના સત્તાવાર પ્રવક્તાએ બેઇજિંગમાં પત્રકાર પરિષદ દરમિયાન જણાવ્યું હતું કે, દલાઈ લામાના ઉત્તરાધિકારીની પસંદગી ઐતિહાસિક પરંપરાઓ અને ચીન સરકારના સત્તાવાર ધાર્મિક નિયમો અને કાયદાઓ અનુસાર જ થવી જોઈએ. ચીન લાંબા સમયથી તિબેટ પર પોતાનો સાર્વભૌમ અધિકાર હોવાનો દાવો કરતું આવ્યું છે અને દલાઈ લામાને એક અલગતાવાદી નેતા તરીકે જુએ છે. આથી જ, ભારતમાં આશ્રય લઈ રહેલા વર્તમાન દલાઈ લામાના અવસાન બાદ તેમના આગામી વારસદાર કોણ બનશે, તે પ્રક્રિયા પર બેઇજિંગ પોતાનો સંપૂર્ણ અંકુશ રાખવા માંગે છે.

બીજી તરફ, ભારત હંમેશાથી તિબેટીયન સમુદાય અને દલાઈ લામાનું આધ્યાત્મિક ઘર રહ્યું છે અને વૈશ્વિક સ્તરે ભારતની ભૂમિકા આ મામલે અત્યંત મહત્વની માનવામાં આવે છે. અમેરિકા સહિતના પશ્ચિમી દેશોનું માનવું છે કે દલાઈ લામાના ઉત્તરાધિકારીની પસંદગી માત્ર તિબેટીયન લોકો અને તેમના ધાર્મિક વડાઓની ઈચ્છા અનુસાર જ થવી જોઈએ, જેમાં ચીન સરકારનો રાજકીય હસ્તક્ષેપ ગેરકાનૂની છે. ચીનની આ નવીનતમ ચેતવણી બાદ નવી દિલ્હી અને બેઇજિંગ વચ્ચેના રાજદ્વારી સંબંધોમાં વધુ કડવાશ અને તણાવ આવવાની આશંકા સેવાઈ રહી છે.

રાજકીય વિશ્લેષકોના મતે, આ ચેતવણી દર્શાવે છે કે ચીન ભવિષ્યમાં તિબેટ પર પોતાનો સકંજો વધુ મજબૂત કરવા માટે અત્યારથી જ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે દબાણ લાવવાની રણનીતિ અપનાવી રહ્યું છે. ભારત સરકાર આ બાબતે હંમેશા અત્યંત સાવચેતીપૂર્વકનું અને સંતુલિત વલણ અપનાવતી આવી છે. પરંતુ ચીન દ્વારા વારંવાર આપવામાં આવતી આવી ધમકીઓ વચ્ચે આગામી સમયમાં આ મુદ્દો વૈશ્વિક મંચ પર ભારત અને ચીન વચ્ચેના સંઘર્ષનું એક મોટું કેન્દ્ર બની શકે છે, જેના પર સમગ્ર વિશ્વની નજર ટકેલી છે.