નવી દિલ્હી : દેશની સર્વોચ્ચ અદાલતમાં તાજેતરમાં મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર અને અન્ય ચૂંટણી કમિશનરોના નિમણૂક પ્રક્રિયાને નિયંત્રિત કરતા વિવાદાસ્પદ કાયદાની બંધારણીય માન્યતાને પડકારતી અરજીઓ પર સુનાવણી હાથ ધરવામાં આવી હતી, જ્યાં કેન્દ્ર સરકાર વતી સોલિસિટર જનરલ તુષાર મહેતા દ્વારા ગુરુવારે આ કાયદાના સમર્થનમાં સત્તાવાર દલીલો રજૂ કરવામાં આવી હતી.

ન્યાયાધીશ દીપાંકર દત્તા અને સતીશ ચંદ્ર શર્માની બેન્ચ સમક્ષ કેન્દ્ર સરકારનો પક્ષ રાખતા સોલિસિટર જનરલ તુષાર મહેતાએ સ્પષ્ટ જણાવ્યું હતું કે વડા પ્રધાન અને મંત્રીમંડળ પાસે પસંદગી પ્રક્રિયામાં બહુમતી હોવાના માત્ર કારણથી એવું પૂર્વાનુમાન બાંધી લેવું કે તેઓ કોઈ ગુપ્ત હેતુઓથી કે લોકશાહી વિરોધી માનસિકતાથી કાર્ય કરશે, તે સંપૂર્ણપણે ગેરવ્યાજબી અને ખોટું છે.

સવાલોના જવાબમાં સરકારી વકીલે અદાલતમાં દલીલ કરી હતી કે વડા પ્રધાન કાર્યાલયનું ઉચ્ચ ગૌરવ જળવાવું જોઈએ અને પસંદગી સમિતિના નિર્ણયો પર સતત શંકા વ્યક્ત કરવાથી દેશની ચૂંટાયેલી પ્રજાકીય સંસ્થાઓમાં જનતા દ્વારા મૂકવામાં આવેલા પવિત્ર બંધારણીય વિશ્વાસને ગંભીર નુકસાન પહોંચી શકે છે, તેમજ તેમણે કટાક્ષ કર્યો હતો કે જો આ નિર્ણયો પર જ વિશ્વાસ ન કરી શકાય તો અન્ય પદો પર પણ બહારના વ્યક્તિઓની સલાહ ફરજિયાત બનાવવી પડે.

આ સમગ્ર વિવાદની પૃષ્ઠભૂમિમાં મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર અને અન્ય ચૂંટણી કમિશનરો (નિમણૂક, સેવાની શરતો અને કાર્યકાળ) અધિનિયમ, 2023 સામે અદાલતમાં અરજીઓ દાખલ કરવામાં આવી છે, જેમાં ભારતના મુખ્ય ન્યાયાધીશ (CJI) ને પસંદગી સમિતિમાંથી બાકાત રાખવાની જોગવાઈને લઈને ચૂંટણી પંચ જેવી સ્વસ્થ સંસ્થાની સ્વાયત્તતા પર જોખમ હોવાના આક્ષેપો કરવામાં આવ્યા છે.

સુનાવણીના અંતિમ તબક્કામાં કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા એવો પણ વિશેષ અનુરોધ કરવામાં આવ્યો છે કે આ કાયદાકીય મામલો બંધારણના અર્થઘટન સાથે સંકળાયેલો અત્યંત સંવેદનશીલ વિષય હોવાથી તેને કલમ ૧૪૫(૩) હેઠળ વધુ મોટી બેંચ સમક્ષ વિચારણા માટે મોકલી દેવો જોઈએ, જેથી આ અંગે કાયમી અને સચોટ ન્યાયિક માર્ગદર્શિકા સ્પષ્ટ થઈ શકે.

આ કેસની આગામી સુનાવણી અને ન્યાયાધીશો દ્વારા લેવાનારા નિર્ણયો પર દેશભરના કાયદાકીય નિષ્ણાતો તેમજ રાજકીય પક્ષોની વિશેષ નજર મંડાયેલી છે, કારણ કે આ પ્રકરણ ભારતીય લોકશાહી અને ચૂંટણી પ્રક્રિયાની પારદર્શિતા પર ઊંડી અસરો છોડી શકે છે.