ભારતીય અવકાશ સંશોધન સંગઠન (ISRO) તેના ગગનયાન મિશનને ઝડપથી આગળ વધારી રહ્યું છે. અહેવાલ મુજબ, ISRO ભવિષ્યના ગગનયાન મિશનમાં નાગરિકોને અવકાશમાં મોકલવાની યોજના ધરાવે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે, પહેલા ત્રણ મિશન પછી, એટલે કે, ચોથા ગગનયાન મિશન સાથે, નાગરિકોને અવકાશમાં મોકલવામાં આવી શકે છે, જેનાથી આ પ્રોજેક્ટ માટે ઝડપથી આશાઓ અને શક્યતાઓ વધી છે.

  ગગનયાન મિશન ISRO નું પ્રથમ માનવ અવકાશ ઉડાન છે. આ મિશન હેઠળ, ત્રણ અવકાશયાત્રીઓને ત્રણ દિવસ માટે આશરે 400 કિલોમીટરની ભ્રમણકક્ષામાં મોકલવામાં આવશે, અને પછી સુરક્ષિત રીતે પાછા ફરવામાં આવશે. પ્રથમ બેચમાં બધા અવકાશયાત્રીઓ વાયુસેનાના પરીક્ષણ પાઇલટ હતા. જો કે, હવે બીજા બેચ માટે ફેરફાર ચાલી રહ્યો છે, જેમાં નાગરિકોનો સમાવેશ કરવાની યોજના છે, અને પસંદગી પ્રક્રિયા ઝડપથી આગળ વધી રહી

ISRO માને છે કે ભવિષ્યના અવકાશ મિશન ફક્ત લશ્કરી પાઇલટ સુધી મર્યાદિત રહેશે નહીં. વૈજ્ઞાનિક પ્રયોગો, સંશોધન અને અવકાશ મથકો જેવા મોટા લક્ષ્યો માટે વિવિધ કુશળતાની જરૂર પડશે. તેથી, STEM પૃષ્ઠભૂમિ ધરાવતા નાગરિકોને સમાવવા માટે એક યોજના વિકસાવવામાં આવી છે. આનાથી અવકાશમાં નવા પ્રયોગો અને સંશોધનને પ્રોત્સાહન મળશે, જેનાથી ભારતનો અવકાશ કાર્યક્રમ વધુ મજબૂત અને આત્મનિર્ભર બનશે.

અહેવાલો અનુસાર, બીજા બેચમાં કુલ 10 અવકાશયાત્રીઓનો સમાવેશ થશે, જેમાં છ લશ્કરી પાઇલટ અને ચાર નાગરિક નિષ્ણાતોનો સમાવેશ થશે. આ નાગરિકો વૈજ્ઞાનિકો, ઇજનેરો અથવા ટેકનોલોજી નિષ્ણાતો હોઈ શકે છે. એવું માનવામાં આવે છે કે આ અવકાશયાત્રીઓ ચોથા ગગનયાન મિશન સાથે અવકાશ યાત્રામાં ભાગ લેવાનું શરૂ કરશે, ધીમે ધીમે લોકોની ભાગીદારી વધારશે અને નવી તકો ખોલશે.

અવકાશયાત્રીને તાલીમ આપવામાં લગભગ 4.5 વર્ષ લાગે છે, જેમાં સખત તાલીમ અને અસંખ્ય પરીક્ષણોનો સમાવેશ થાય છે. ISRO હાલમાં એક કામચલાઉ તાલીમ કેન્દ્ર ચલાવે છે અને કાયમી કેન્દ્ર સ્થાપિત કરવાની યોજના ધરાવે છે. કુલ મળીને, ISRO 40 અવકાશયાત્રીઓની કેડર વિકસાવવાનું લક્ષ્ય રાખે છે. આ પગલાને ભવિષ્યના અવકાશ સ્ટેશન અને લાંબા ગાળાના અવકાશ હાજરી માટેની ભારતની મહત્વાકાંક્ષી યોજનાનો મુખ્ય ભાગ માનવામાં આવે છે.