મનીલા : વૈશ્વિક રાજકારણ અને શાંતિની દિશા બદલી શકે તેવા એક અત્યંત મોટા અને મહત્વના સમાચાર સામે આવ્યા છે. ફિલિપાઇન્સની રાજધાની મનીલા ખાતે આસિયાન (ASEAN) મંત્રી સ્તરની સમિટ દરમિયાન વિશ્વની બે મોટી મહાસત્તાઓ - રશિયા અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ વચ્ચે ઉચ્ચ સ્તરીય દ્વિપક્ષીય બેઠક યોજાઈ હતી. આ બેઠકમાં રશિયાએ યુક્રેન સાથેના વર્ષો જૂના અને વિનાશક સંઘર્ષને રાજદ્વારી માર્ગે ઉકેલવા માટે પોતાની તૈયારી દર્શાવીને વિશ્વને ચોંકાવી દીધું છે.

એન્કોરેજ કરાર પ્રત્યે રશિયાની કટિબદ્ધતા

રશિયાના વિદેશ પ્રધાન સેરગેઈ લવરોવે યુએસ સેક્રેટરી ઓફ સ્ટેટ માર્કો રુબિયો સાથેની આમને-સામનેની મુલાકાતમાં સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે મોસ્કો શાંતિ પ્રક્રિયા માટે તૈયાર છે. લવરોવે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે રશિયા અગાઉ એન્કોરેજ (Anchorage) ખાતે થયેલી ઐતિહાસિક સમિટમાં લેવાયેલા નિર્ણયો અને કરારો પ્રત્યે સંપૂર્ણપણે પ્રતિબદ્ધ છે. તેમણે યુએસ સમકક્ષને રણમેદાન (War Front) પરની વર્તમાન વાસ્તવિક પરિસ્થિતિથી માહિતગાર કર્યા હતા.

"યુક્રેનને હથિયારો આપવાનું બંધ કરો": રશિયાની સ્પષ્ટ ચેતવણી

શાંતિ વાટાઘાટો માટે તૈયારી દર્શાવવાની સાથે જ રશિયાએ અમેરિકા સામે એક અત્યંત કડક અને મહત્વપૂર્ણ શરત પણ મૂકી છે. સેરગેઈ લવરોવે માર્કો રુબિયોને સ્પષ્ટ શબ્દોમાં જણાવ્યું હતું કે જો ખરેખર યુદ્ધનો અંત લાવવો હોય, તો પશ્ચિમી દેશો અને ખાસ કરીને અમેરિકાએ યુક્રેનને આપવામાં આવતા આધુનિક હથિયારોનો પુરવઠો તાત્કાલિક ધોરણે બંધ કરવો પડશે. હથિયારોનું સતત વિતરણ શાંતિની પ્રક્રિયામાં સૌથી મોટો અવરોધ બની રહ્યું છે.

રાજદ્વારી સંબંધો અને પશ્ચિમ એશિયાના સંકટ પર ચર્ચા

આ હાઈ-પ્રોફાઈલ બેઠકમાં માત્ર યુક્રેન જ નહીં, પરંતુ બંને દેશો વચ્ચેના વણસેલા રાજદ્વારી સંબંધોને સુધારવા અંગે પણ ગંભીર ચર્ચા થઈ હતી. બંને નેતાઓએ:

·         રાજદૂતાવાસ કાર્યકાળ: રશિયા અને યુએસમાં કાર્યરત પોતપોતાના રાજદ્વારી મિશનો માટે કાર્યકારી પરિસ્થિતિઓને સામાન્ય બનાવવા સંમતિ દર્શાવી.

·         પશ્ચિમ એશિયાની સ્થિતિ: પશ્ચિમ એશિયા (મિડલ ઈસ્ટ) માં ચાલી રહેલા તણાવ અને અન્ય આંતરરાષ્ટ્રીય સુરક્ષાના મુદ્દાઓ પર વિચારોનું આદાન-પ્રદાન કર્યું.

અમેરિકાની ભૂમિકા પર સ્પષ્ટતાની માગ

ઉલ્લેખનીય છે કે ગયા મહિને એન્કોરેજ સમિટના પરિણામો અંગે યુએસ સેક્રેટરી માર્કો રુબિયોએ કરેલી ટિપ્પણીઓ બાદ, રશિયાએ અમેરિકા પાસે સ્પષ્ટતા માગી હતી કે યુક્રેન સંઘર્ષના કાયમી ઉકેલમાં વોશિંગ્ટન ખરેખર કેવા પ્રકારની ભૂમિકા ભજવવા માંગે છે. મનીલાની આ બેઠક બાદ હવે સમગ્ર વિશ્વની નજર અમેરિકાના આગામી પગલાં અને યુક્રેનના વલણ પર ટકેલી છે.