<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Thursday, 5th November 2026

ભારતમાં કેન્‍સરના કેસમાં ચિંતાજનક વધારો થવાની આશંકા

૨૦૫૦ સુધી દર વર્ષે ૨૮ લાખ નવા દર્દીઓ નોંધાઈ શકે! : દર ૧૦ માંથી લગભગ એક ભારતીય નાગરિકને ૭૫ વર્ષની વય પહેલાં કેન્‍સર થવાનું જોખમ

નવી દિલ્‍હીઃ તા.૫: ભારતમાં કેન્‍સરના વધતા જતા કેસોને લઈને આગામી સમયમાં પડકારો વધુ વિકટ બનવાની પૂરી શક્‍યતા છે. એક અનુમાન મુજબ, વર્ષ ૨૦૫૦ સુધીમાં દેશમાં દર વર્ષે કેન્‍સરના નવા દર્દીઓની સંખ્‍યા આશરે ૨૮ લાખ સુધી પહોંચી શકે છે. ભારતમાં કેન્‍સરની આ સમસ્‍યા દિન-પ્રતિદિન ગંભીર સ્‍વરૂપ ધારણ કરી રહી છે. ચિતા માત્ર દર્દીઓની વધતી જતી સંખ્‍યા પૂરતી સીમિત નથી, પરંતુ સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ છે કે મોટાભાગના દર્દીઓને આ બીમારી વિશે ત્‍યારે ખબર પડે છે જ્‍યારે તે ખૂબ આગળ વધી ચૂકી હોય છે. તબીબી તપાસ, મોંઘી દવાઓ, હોસ્‍પિટલમાં દાખલ થવાનો ખર્ચ અને વારંવાર આવન-જાવનનો બોજ પીડિત પરિવારોની મુશ્‍કેલીઓમાં ભારે વધારો કરી દે છે. કેન્‍સર રિસર્ચ સાથે જોડાયેલી આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્‍થાના આંકડા મુજબ, ભારતમાં કેન્‍સરના ૧૪.૧૩ લાખ નવા કેસ સામે આવ્‍યા હતા અને આ જીવલેણ બીમારીના કારણે ૯.૧૬ લાખ લોકોએ પોતાના પ્રાણ ગુમાવ્‍યા હતા.

આંકડાકીય વિશ્‍લેષણ મુજબ, દર ૧૦ માંથી લગભગ એક ભારતીય નાગરિકને ૭૫ વર્ષની વય પહેલાં કેન્‍સર થવાનું જોખમ રહેલું છે. જ્‍યારે તાજેતરના નવા અનુમાનોમાં ભારતમાં આશરે ૧૬ લાખ નવા કેસ સામે આવવાની વાત કહેવામાં આવી છે. તજજ્ઞોના મતે, વસ્‍તીમાં થતી વૃદ્ધિ અને વરિષ્ઠ નાગરિકોની વધતી વસ્‍તીને કારણે વર્ષ ૨૦૫૦ સુધીમાં વાર્ષિક નવા કેસોનો આંકડો ૨૮ લાખની આસપાસ પહોંચી શકે છે.

હવે યુવા વયના દર્દીઓ પણ મોટી સંખ્‍યામાં સામે આવી રહ્યા છે. તબીબી નિષ્‍ણાતના જણાવ્‍યા અનુસાર, કેન્‍સરના દર્દીઓની વય મર્યાદાના ચિત્રમાં મોટો બદલાવ જોવા મળી રહ્યો છે. હવે ૩૦ અને ૪૦ વર્ષની યુવા વયના દર્દીઓ પણ સારવાર માટે હોસ્‍પિટલ પહોંચી રહ્યા છે. તમાકુનું સેવન, બિનઆરોગ્‍યપ્રદ આહાર, શારીરિક પ્રવૃત્તિઓનો અભાવ અને વધતું પ્રદૂષણ જેવા કારકો કેન્‍સરનું જોખમ અનેકગણું વધારી શકે છે. આ ગંભીર બીમારી હવે માત્ર મોટા મહાનગરો પૂરતી સીમિત નથી રહી, પરંતુ નાના શહેરો અને કસ્‍બાઓમાંથી પણ દર્દીઓ સામે આવી રહ્યા છે.

ઓન્‍કોલોજી વિશેષજ્ઞ જણાવે છે કે તેમની પાસે આવતા ઘણા દર્દીઓ ત્રીજા કે ચોથા સ્‍ટેજમાં હોય છે. આ અત્‍યંત ગંભીર સ્‍થિતિમાં સારવાર ખૂબ જાટિલ બની જાય છે અને હોસ્‍પિટલનો ખર્ચ પણ નોંધપાત્ર રીતે વધી જાય છે. શરીરમાં ગાંઠ થવી, એવો ઘાવ જે રૂઝાવાનું નામ ન લેતો હોય, વગર કારણે વજન ઘટવું અને અસામાન્‍ય રક્‍તષાવ જેવા લક્ષણોને ક્‍યારેય નજરઅંદાજ કરવા જોઈએ નહીં. ઘણી વખત દર્દીઓ એક નિષ્‍ણાત ડોક્‍ટર પાસેથી બીજા ડોક્‍ટર પાસે ભટકતા રહે છે, જેના કારણે યોગ્‍ય તપાસ અને સમયસરની સારવારમાં મોટો વિલંબ થાય છે.

ડોક્‍ટરના મતે, ઘણા પુરુષો ત્‍યાં સુધી તપાસ કરાવતા નથી જ્‍યાં સુધી રોગના લક્ષણો ગંભીર ન બની જાય. તમાકુ અને દારૂના વ્‍યસન ઉપરાંત મૂત્ર તેમજ યૌન સ્‍વાસ્‍થ્‍ય સાથે જોડાયેલી સમસ્‍યાઓ અંગે ખુલીને વાત કરવામાં સંકોચ અનુભવવો પણ આનું એક મુખ્‍ય કારણ છે. બીજી બાજુ, ગાયનેકોલોજિસ્‍ટ જણાવે છે કે મહિલાઓમાં સર્વાઇકલ કેન્‍સરથી બચાવ માટે વેક્‍સિન અને નિયમિત સ્‍ક્રીનીંગ અત્‍યંત આવશ્‍યક છે. આટલી જાગૃતિ હોવા છતાં અનેક મહિલાઓ પેપ સ્‍મીયર કે એચપીવી ટેસ્‍ટ કરાવતી નથી. અસામાન્‍ય રક્‍તષાવ અને સતત ડિસ્‍ચાર્જ જેવા લક્ષણોને પણ અવગણવામાં આવે છે. સ્‍તનમાં ગાંઠ જોવા મળવા છતાં મેડિકલ તપાસ ટાળવી સ્‍વાસ્‍થ્‍ય માટે ખૂબ જ નુકસાનકારક સાબિત થઈ શકે છે.

કેન્‍સરની પુષ્ટિ થયા પછી પણ દર્દીઓની મુશ્‍કેલીઓનો અંત આવતો નથી. રેડિયેશન, સર્જરી અને આધુનિક તબીબી સારવારની સગવડો મોટા શહેરોમાં જ વધુ કેન્‍દ્રિત થયેલી છે. નાના શહેરો અને ગ્રામીણ વિસ્‍તારોના દર્દીઓને કીમોથેરાપી કે રેડિયેશન માટે વારંવાર લાંબી મુસાફરી કરવી પડે છે. તબીબી અભિપ્રાય મુજબ, હોસ્‍પિટલની નજીક રહેવાની વ્‍યવસ્‍થા કરવી, વ્‍યવસાય કે નોકરીમાંથી રજા લેવી અને મુસાફરીનો આર્થિક ભાર સહન કરવાને કારણે અનેક ગરીબ પરિવારો દેવાના બોજ તળે દબાઈ જવા મજબૂર બની જાય છે. વળી, ગંભીર આર્થિક સંકડામણને કારણે કેટલાક દર્દીઓ વચ્‍ચે જ સારવાર છોડી દેવા પણ મજબૂર બને છે

(1:26 PM IST)