<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Thursday, 19th November 2026

૨૫ વર્ષ પછી, મધ્યપ્રદેશમાં બે બાળકોની નીતિનો અંત આવ્યો: જૂના કેસ પર શું અસર પડશે?

મધ્યપ્રદેશ સરકારે સરકારી નોકરીઓ માટે ૨૫ વર્ષ જૂના બે બાળકોના પ્રતિબંધને દૂર કરવાને મંજૂરી આપી: આ નિર્ણયથી હજારો સરકારી કર્મચારીઓ અને સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓની તૈયારી કરી રહેલા ઉમેદવારોને રાહત મળવાની અપેક્ષા

મધ્યપ્રદેશમાં સરકારી નોકરી મેળવવા માંગતા ઉમેદવારો માટે સારા સમાચાર છે. મુખ્યમંત્રી મોહન યાદવના નેતૃત્વ હેઠળની મધ્યપ્રદેશ સરકારે સરકારી નોકરીઓ માટે 25 વર્ષ જૂની બે બાળકોની મર્યાદા દૂર કરવાની મંજૂરી આપી છે. આ નિર્ણયથી હજારો સરકારી કર્મચારીઓ અને સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષાઓની તૈયારી કરી રહેલા ઉમેદવારોને રાહત મળવાની અપેક્ષા છે જેઓ અગાઉ આ નિયમથી પ્રભાવિત થયા હતા. 

  રાજ્ય સરકારે મંદસૌર જિલ્લામાં યોજાયેલી ખાસ કેબિનેટ બેઠકમાં આ નિર્ણયને મંજૂરી આપી. કેબિનેટે મધ્યપ્રદેશ સિવિલ સર્વિસીસ રૂલ્સ 1961 માં સુધારાને મંજૂરી આપી, જેમાં બેથી વધુ બાળકો ધરાવતા ઉમેદવારોને સરકારી નોકરી માટે ગેરલાયક ઠેરવવાનો નિયમ દૂર કરવામાં આવ્યો. અગાઉના નિયમ હેઠળ, 26 જાન્યુઆરી, 2001 ના રોજ અથવા તે પછી જન્મેલા બેથી વધુ બાળકો અને ત્રીજા બાળક ધરાવતા ઉમેદવારોને રાજ્યમાં સરકારી નોકરી માટે અયોગ્ય ગણવામાં આવતા હતા.

   સરકારી નોકરીઓ માટેના બે બાળકોના નિયમ હેઠળ, ચોક્કસ રાજ્ય કટ-ઓફ તારીખ પછી જન્મેલા બે કરતાં વધુ બાળકો ધરાવતા ઉમેદવારો રાજ્ય સરકારી નોકરીઓ માટે અયોગ્ય હતા. ઉમેદવારોએ સામાન્ય રીતે ભરતી દરમિયાન નાના પરિવારના કદનું ઘોષણાપત્ર સબમિટ કરવું જરૂરી છે, અને નિમણૂક પછી આ મર્યાદા ઓળંગવાથી રાજ્ય સેવા આચાર નિયમોનું ઉલ્લંઘન થઈ શકે છે, જેના કારણે પ્રમોશન ચૂકી જાય છે અથવા બરતરફ થઈ શકે છે. જો કે, જોડિયા અથવા અપંગ બાળકો જેવા બહુવિધ બાળકો સાથે બીજી ગર્ભાવસ્થા માટે મુક્તિ આપવામાં આવે છે.

    રાજ્ય સરકારનો આ નિર્ણય ત્રણ કે તેથી વધુ બાળકો ધરાવતા ઉમેદવારો માટે સરકારી નોકરીની તકો ખોલશે. તેઓ હવે ફક્ત બાળકોની સંખ્યાને કારણે ભરતી માટે ગેરલાયક રહેશે નહીં. સરકારે મધ્યપ્રદેશ સિવિલ સર્વિસીસ આચાર નિયમો 1965 માં પણ સુધારો કરવાનો નિર્ણય લીધો છે, જે અગાઉ સરકારી કર્મચારીઓને બે કરતાં વધુ બાળકો રાખવા પર પ્રતિબંધ મૂકતો હતો. તેથી, ફક્ત બે કરતાં વધુ બાળકો હોવાને કારણે વિભાગીય પૂછપરછ અથવા શિસ્તભંગની કાર્યવાહીનો સામનો કરી રહેલા કર્મચારીઓને રાહત મળશે. આવી બાકી કાર્યવાહી હવે બંધ કરવામાં આવશે.

  કેટલાક અહેવાલો અનુસાર, આ પ્રતિબંધ સંબંધિત આશરે 8,000 થી 10,000 કેસ વિવિધ સરકારી વિભાગોમાં પેન્ડિંગ છે. આમાંથી મોટાભાગના કેસ શાળા શિક્ષણ, ઉચ્ચ શિક્ષણ, આરોગ્ય અને તબીબી શિક્ષણ વિભાગોમાં છે. શાળા શિક્ષણ વિભાગના 30,000 થી વધુ શિક્ષકોને પણ આ નીતિ પરિવર્તનથી લાભ થવાની અપેક્ષા છે.

  મધ્યપ્રદેશ સરકારના આ નિર્ણયથી હાલના કર્મચારીઓ અને સરકારી નોકરી શોધતા ઉમેદવારોને રાહત મળી છે, પરંતુ સરકારે એક જરૂરી શરત પણ લાદી છે. જે કર્મચારીઓ સામે અગાઉના નિયમો હેઠળ શિસ્તભંગની કાર્યવાહી પૂર્ણ થઈ ગઈ છે અને ફાઇલ ઓર્ડર જારી કરવામાં આવ્યા છે તેમને આપોઆપ રાહત મળશે નહીં. આમ, બે બાળકોના પ્રતિબંધને કારણે જે લોકોને અગાઉ નોકરીમાંથી બરતરફ કરવામાં આવ્યા હતા તેમને આપોઆપ પુનઃસ્થાપિત કરવામાં આવશે નહીં. આ મુક્તિ મુખ્યત્વે એવા કર્મચારીઓને લાભ આપશે જેમની વિભાગ-વિશિષ્ટ પૂછપરછ અથવા શિસ્તભંગની કાર્યવાહી હજુ પણ બાકી છે.

(11:39 PM IST)