નવી દિલ્હી:  ભારત અને નેપાળ વચ્ચેના પારિવારિક તેમજ સામાજિક સંબંધોને નવી ઊંચાઈ આપવા માટે બંને દેશોના વહીવટીતંત્રે એક અત્યંત સરાહનીય પગલું ભર્યું છે. સરહદ પાર લગ્નગ્રંથિથી જોડાતી ભારતીય દીકરીઓને નેપાળમાં ઓળખ દસ્તાવેજો અને નાગરિકતા મેળવવામાં ભારે પડકારોનો સામનો કરવો પડતો હતો. હવે ભારત-નેપાળ સંકલન સમિતિની ઉચ્ચ સ્તરીય બેઠકમાં આ જટિલ પ્રક્રિયાઓને સુવ્યવસ્થિત અને પારદર્શક બનાવવા પર સહમતિ સાધવામાં આવી છે. નેપાળના ઝાપા જિલ્લાના મુખ્ય જિલ્લા અધિકારી શિવરામ ગેલાલે સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું હતું કે યોગ્ય પુરાવા રજૂ થતાં જ પાત્ર મહિલાઓને વિલંબ વિના નાગરિકતા એનાયત કરવામાં આવશે.

આ નવી સુધારાત્મક વ્યવસ્થા હેઠળ, નેપાળી નાગરિક સાથે પરણેલી ભારતીય મહિલાઓએ પાંચ મુખ્ય દસ્તાવેજો રજૂ કરવાના રહેશે, જેમાં માન્ય લગ્ન નોંધણી પ્રમાણપત્ર, પતિનું નેપાળી નાગરિકતા પ્રમાણપત્ર અને રહેઠાણનો પુરાવા, મહિલાનું મૂળ ભારતીય ઓળખપત્ર અથવા પાસપોર્ટ તેમજ જન્મ પ્રમાણપત્ર, અને અગાઉની નાગરિકતા ત્યાગનું સત્તાવાર પ્રમાણપત્ર શામેલ છે. વર્ષ ૨૦૨૦ માં સાત વર્ષના ફરજિયાત રાહ જોવાના સમયગાળા અંગે વ્યાપક ચર્ચાઓ થઈ હતી, પરંતુ વર્તમાન અમલી નિયમો અનુસાર વૈવાહિક નોંધણી અને દસ્તાવેજી પુરાવા જ નાગરિકતા મેળવવાનો મુખ્ય આધાર બનશે.

સરહદી વિસ્તારોમાં રહેતા હજારો પરિવારો માટે આ નિર્ણય સંજીવની સમાન સાબિત થશે. વહીવટીતંત્ર દ્વારા કાગળકામની સુવિધા માટે વિશેષ કેમ્પ પણ યોજવામાં આવી રહ્યા છે, જેથી કરીને ભૂલો અને દસ્તાવેજોની ગેરહાજરી જેવા પ્રશ્નોનું સ્થળ પર જ નિવારણ લાવી શકાય. બિરાટનગરના સ્થાનિક રહેવાસીઓ અને વરિષ્ઠ સરકારી અધિકારીઓએ આ પગલાને આવકારીને જણાવ્યું છે કે આ પારદર્શક અને ડિજિટલ સિસ્ટમથી બંને દેશોના નાગરિકોના રેકોર્ડ સુધરશે તેમજ દાયકાઓ જૂની વહીવટી અડચણો કાયમ માટે દૂર થશે.