સિડની: ધૂમ્રપાન છોડવા માટે વેપિંગ કે ઈ-સિગારેટને સુરક્ષિત માનનારા લોકો માટે ચોંકાવનારો ખુલાસો થયો છે. ઓસ્ટ્રેલિયાની યુનિવર્સિટી ઓફ ન્યૂ સાઉથ વેલ્સના કેન્સર સંશોધકોએ વર્ષ 2017 થી 2025 વચ્ચેના ડેટાની ગહન સમીક્ષા કર્યા બાદ જણાવ્યું છે કે વેપિંગ ફેફસાં અને મૌખિક કેન્સરનું સીધું કારણ બની શકે છે. મુખ્ય સંશોધક બર્નાર્ડ સ્ટુઅર્ટના મતે, અત્યાર સુધી વેપિંગને શંકાનો લાભ આપીને સિગારેટ કરતા ઓછું હાનિકારક માનવામાં આવતું હતું, પરંતુ નવા પુરાવાઓ દર્શાવે છે કે તે શરીરમાં પૂર્વ-કાર્સિનોજેનિક ફેરફારો કરવા માટે પૂરતું સક્ષમ છે. આ સંશોધન 'કાર્સિનોજેનેસિસ' જર્નલમાં પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યું છે, જેણે વૈશ્વિક સ્તરે વેપિંગના ઉપયોગ સામે ખતરાની ઘંટડી વગાડી દીધી છે.

સંશોધકોએ ખાસ કરીને એવા કિસ્સાઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું હતું જેમાં યુવાન વયના લોકો, જેમણે ક્યારેય પરંપરાગત સિગારેટ પીધી નથી, તેમને વેપિંગને કારણે ગંભીર મૌખિક કેન્સર થયું હોય. એક ચોંકાવનારા કિસ્સામાં માત્ર 19 વર્ષીય યુવાનને વેપિંગના ઈતિહાસને કારણે મોઢાના પોલાણમાં આક્રમક કેન્સર હોવાનું નિદાન થયું હતું. એસોસિયેટ પ્રોફેસર ફ્રેડી સીટાસે ચેતવણી આપી છે કે જે ભૂલ વર્ષો પહેલા સિગારેટના જોખમોને ઓળખવામાં થઈ હતી, તે જ ભૂલ આપણે વેપિંગ સાથે પણ કરી રહ્યા છીએ. જો આપણે અત્યારથી જ આ ઉભરતા પુરાવાઓને ગંભીરતાથી નહીં લઈએ, તો આગામી દાયકાઓમાં વેપિંગને કારણે કેન્સરના દર્દીઓની એક મોટી લહેર જોવા મળી શકે છે. આ અભ્યાસ સ્પષ્ટ કરે છે કે વેપિંગ ન કરનારાઓની તુલનામાં વેપ કરનારાઓમાં કેન્સરનું જોખમ નોંધપાત્ર રીતે વધારે છે.

માત્ર નિકોટિનયુક્ત જ નહીં, પરંતુ નિકોટિન-મુક્ત વેપ્સ પણ સ્વાસ્થ્ય માટે હાનિકારક હોવાનું નિષ્ણાતો માને છે. કર્ટિન યુનિવર્સિટીના રિસર્ચ ફેલો એલેક્ઝાન્ડર લાર્કોમ્બે જણાવ્યું હતું કે કાળા બજારમાં મળતા મોટાભાગના વેપ્સ પર ખોટું લેબલિંગ હોય છે, જેમાં નિકોટિન હોવા છતાં તેની જાણ કરવામાં આવતી નથી. આ ઉપરાંત, નિકોટિન સિવાયના અન્ય રાસાયણિક પદાર્થો પણ શ્વાસમાં લેવાથી ફેફસાંને કાયમી નુકસાન પહોંચાડી શકે છે. ઓસ્ટ્રેલિયાની સરકારે આ જોખમોને ધ્યાનમાં રાખીને ફાર્મસીઓ સિવાય વેપના વેચાણ પર કડક નિયંત્રણો લાદ્યા છે. ખાસ કરીને યુવા પેઢી જે ફેશન અને ટ્રેન્ડના નામે વેપિંગ તરફ વળી રહી છે, તેમને આ જીવલેણ વ્યસનથી દૂર રાખવા માટે સરકારો અને આરોગ્ય સંગઠનોએ હવે યુદ્ધના ધોરણે જાગૃતિ લાવવાની જરૂર છે.